در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
این در حالی است که کمبود ذخایر آب هر روز جدیتر میشود و زنگ خطر آلودگی آبها به صدا در آمده است. طبق آمارها بیش از یک میلیارد نفر از مردم دنیا از دسترسی به آب آشامیدنی سالم محروم هستند و هر سال بیش از 5 میلیون نفر بر اثر بیماریهای ناشی از آلودگی آب آشامیدنی جان میسپارند.
در چنین شرایطی، بخش بزرگی از جمعیت جهان به آب تمیز و آشامیدنی دسترسی ندارد. مهندس مایکل پریچارد ،با اختراع یک بطری قابل حمل به نام Lifesaver، امکان تصفیه آلودهترین آبها را فراهم کرده است. با این که مدت زیادی از این اختراع نمیگذرد، این فناوری پیشرفته هم اکنون به یکی از پرکاربردترین محصولات برای گروههای امداد و نجات، کوهنوردان، طبیعتگردان، مشاغل دور از شهر همچون جنگلبانان، محیطبانان، رانندگان خودروهای ترانزیت، تیمهای نقشهبرداری و حتی مردم عادی تبدیل شده است. گفتوگوی lifescience را با مهندس پریچارد بخوانید.
چه شد که به فکر طراحی و ساخت این بطریها افتادید؟
سال 2004 با دیدن اخبار تکاندهنده سونامی آسیا و تلاش مردم آن منطقه برای پیدا کردن آب آشامیدنی، اولین جرقه این کار در ذهن من زده شد. چند ماه بعد، توفان کاترینا سواحل شرقی آمریکا را بشدت تخریب کرد و من که تمام اخبار مرتبط با امدادرسانی و مدیریت بحران این منطقه را دنبال میکردم، با کمال تعجب متوجه شدم که حتی این کشور پیشرفته هم برای چند روز اول در برابر این بحران دچار چالش جدی شد و 5 روز طول کشید تا مردم مستاصل منطقه به آب آشامیدنی پاک دسترسی پیدا کنند. بعد از این موضوع بود که من در تصمیم خود مصمم شدم. طی چند هفته و چند ماه بعد از این ماجرا، زمان زیادی را برای پیداکردن راهحل گذراندم. در نهایت پس از ساخت وسایل مختلف و آزمون وخطاهای زیاد Lifesaver را ساختم.
طرز کار این بطریها چگونه است؟
طرز کار بطری Lifesaver خیلی ساده است. فقط کافی است آن را از هر نوع آبی که در دسترس دارید، پر کنید.سپس قسمت سرپوش را بگذارید و چند بار بطری را تکان دهید. این همه کاری است که میبایست انجام دهید و با خیال آسوده آب آشامیدنی سالم و استریلیزه آن را استفاده کنید.
در واقع این وسیله با استفاده از پیشرفتهترین فناوری تصفیه با نام اولترافیلتراسیون، با از بین بردن تمام میکروبها، انگلها، ویروسها و مواد مضر، آبی سالم، آبی استریل و عاری از هر گونه آلودگی در اختیار ما قرار میدهد. همچنین در ساخت این بطری از فناوری خاصی با نام ChillWick استفاده شده که با روشی منحصر به فرد دمای آب تصفیه شده را کاهش میدهد و آن را خنک میکند. تمام عملیات خنکسازی و تصفیه کردن آب، درون بطری انجام میشود و در نهایت شما آبی گوارا مینوشید.
استفاده از این بطریها چه اثرات مثبتی در پی دارد؟
به صورت سنتی، در شرایط بحرانی آب را به منطقه بحران زده منتقل میکنیم. سپس بعد از چند هفته، کمپهایی بنا میکنیم و مردم مجبور میشوند برای گرفتن آب آشامیدنی سالم به داخل کمپها جمع شوند. این موضوع پس از مدتی باعث بروز مشکل دیگر یعنی شیوع بیماریهای عفونی پیدا میشود و مشکل خودبهخود تبدیل به یک مشکل دائمی میشود، اما با استفاده از امکان جدید، مردم میتوانند در منطقه خود بمانند، به هر قدر آب آشامیدنی استریل که میخواهند، دسترسی داشته باشند و بازسازی خانه و زندگیشان را شروع کنند. از طرف دیگر، در برخی مناطق هم که آب لولهکشی در منازل موجود نیست، مادران و کودکان دیگر نیازی ندارند که ساعتها راه بپیمایند تا آب مورد نیازشان را به دست آورند. آنها میتوانند از نزدیکترین منبع آب استفاده کنند.
آیا با استفاده گسترده از این وسیله میتوان مرگ و میرهای ناشی از آشامیدن آبهای آلوده را کاهش داد؟
با یک حساب تخمینی ما فقط با ۸ میلیارد دلار، میتوانیم به هدف هزاره ـ یعنی به نصف رساندن تعداد انسانهایی است که به آب آشامیدنی سالم دسترسی ندارند ـ برسیم. این در حالی است که گفته میشود تنها دولت انگلیس، ۱۲ میلیارد پوند به عنوان کمک برای کشورها هزینه میکند.
به هر حال فناوریهای جدید به طور معمول گران هستند و در نتیجه بسیاری از افراد، امکان استفاده از آنها را ندارند.
بدن هر انسان به طور متوسط در طول روز به 2 لیتر آب نیاز دارد. عمر فیلترهای تصفیه آب بطریهای LifeSaver در 6000 لیتر است. حال اگر فرض کنید یک فرد تمام آب روزانه مورد نیاز خود را از طریق این بطریها و پس از تصفیه کردن بیاشامد، حداقل 6 سال طول میکشد تا عمر فیلتر به پایان رسد و نیاز به تعویض آن باشد. این در حالی است که این بطریها بیشتر برای موارد خاص و زمانی که به آب سالم دسترسی نداریم، مورد استفاده قرار میگیرند و به این ترتیب، باید عمر آنها را در حالت عادی تا 20 سال دانست!
دربطری Lifesaver با استفاده از پیشرفتهترین فناوری تصفیه با نام اولترافیلتراسیون و از بین بردن تمام میکروبها انگلها ویروسها و مواد مضر آبی سالم و عاری از هر گونه آلودگی در اختیار ما قرار میگیرد
اگر قیمت یک دستگاه بطری LifeSaver با عمر 6000 لیتر را با همین مقدار آب معدنی مقایسه کنیم، آنگاه میزان صرفهجویی اقتصادی انجام شده توسط این بطریها را بیشتر درک میکنیم.
برخی وقتی صحبت از تصفیه آب به میان میآید، به یاد دستگاههای سختیگیر آب میافتند که سالهاست در بازار وجود دارند. بطریهایی که شما اختراع کردهاید، آیا با نمونههای قبلی متفاوت است؟
درست است. دستگاههای سختیگیر آب سالهاست که تولید شدهاند و برخی فروشندگان، آنها را به نام تصفیهکننده آب به مشتریان خود ارائه میدهند، در حالی که این دستگاهها، نمیتوانند تأثیر خاصی بر از بین بردن میکروب ها، ویروسها و آلودگیها داشته باشند، اما بطریهای LifeSaver میتوانند خیال شما را از بابت هر گونه ماده مضر یا موجود زنده خطرناک در آبی که مینوشید، راحت کنند. بزرگترین ویروسهای شناخته شده حداقل 25 نانومتر قطر دارند؛ در حالی که فیلترهای دقیق و پیشرفته LifeSaver به هیچ ذرهای با طول بیشتر از 15 نانومتر اجازه عبور نمیدهند.
آیا بجز بطریها از این نوع فیلتر در جاهای دیگری هم میتوان استفاده کرد؟
به دلیل فناوری بالای به کار رفته در بطریهای LifeSaver ابتدا تنها برای موارد خاصی همچون نیروهای مسلح به کار گرفته میشدند، اما با مشخصشدن مزایا و موارد استفاده گوناگون، برای مصارف عمومی و عادی نیز طراحی و ساخته شدند.
ما میتوانیم از فناوری موجود در بطری Lifesaver در شرایط مختلف استفاده کنیم و به عنوان مثال با تعبیه آن در یک گالن بزرگ ۲۵۰۰۰ لیتر آب را که برای 3 سال یک خانواده 4 نفره کافی است با هزینهای حدود نیم سنت در روز فراهم کنیم.
بتازگی با همکاری شرکت مزدای ژاپن به استفاده از این بطریها در مدل مفهومی kyora اقدام کردهایم. در این خودرو آب باران که روی سقف باریده میشود، با مجراهای در نظر گرفته شده به درون بطری انتقال مییابد. درون بطری نیز آب بعد از عبور از فیلترهای پیشرفته به طور کامل تصفیه میشود و در اختیار راننده و سرنشینان خودرو قرار میگیرد.
من از این که با مزدا در چنین پروژه جالبی همکاری میکنم، خرسند هستم و امیدوارم با استفاده از این بطریها علاوه بر نجات جان انسانهایی که به آب سالم و پاک دسترسی ندارند، از ورود میلیونها بطری پلاستیکی آبهای معدنی به محیط زیست جلوگیری کنم.
مترجم: عاصفه الهوردی
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: