آتش نفت‌شهر مهار شد

مهدی فکور، مدیرعامل شرکت نفت مناطق مرکزی ایران نیز مهار کردن چاه نفت شهر را «کاری پیچیده و در نوع خود، منحصر به فرد» خواند و تصریح کرد: کار در محیط بالای چند صد درجه حرارت، بسیار سخت است و این شجاعت و جسارت در نیروهای مسلمان ما مثال‌زدنی است، چون غربی‌ها کمتر این خطرها را می‌پذیرند.

هیات دولت نیز روز گذشته در نشست خود به ریاست محمدرضا رحیمی، معاون اول رئیس‌جمهور از مساعی ارزشمند تلاشگران صنعت نفت که با همت انقلابی و تخصص خود نسبت به مهار حریق در چاه شماره 24 نفت شهر اقدام کردند، قدردانی کرد.

رحیمی گفت: ارزش این اقدام انقلابی زمانی نمایان می‌شود که دولت‌های آمریکا و انگلیس که مدعی سرآمدی علم و فناوری و تخصص هستند، علی‌رغم همه تلاش‌ها و به‌کارگیری فنون و تکنیک‌های خود، از مهار نشت در خلیج مکزیک عاجز مانده‌اند و این فاجعه روز به روز نگران‌کننده‌تر می‌شود.

مسعود میرکاظمی وزیر نفت هم در پیامی با تبریک مهار چاه 24 نفت شهر، کارکنان صنعت نفت ایران را طلایه‌دار تعهد و تخصص در یکی از مناطق راهبردی جهان دانست و تصریح کرد: عملیات تحسین‌برانگیز مهار چاه 24 نفت شهر از یک سو تجلی پیوند ایمان، غیرت، خودباوری و سختکوشی تلاشگران شریف صنعت نفت کشور است که تجربه‌ای موفق و درخشان در مقابله با سوانح و حوادث را در برابر صنایع نفت جهان قرار داده است و از سوی دیگر نشانگر حماسه رادمردی تلاشگران گمنامی است که پایمردی‌های مردان صحنه کارزار دوران حماسه دفاع مقدس را یادآوری می‌کند.

بامداد 8 خرداد ماه امسال چاه شماره 24 میدان نفتی نفت شهر بر اثر نشت گاز دچار آتش‌سوزی شد که در این حادثه علاوه بر تخریب کامل دکل شماره 114 حفاری شمال 4 نفر از متخصصان صنعت نفت کشور هم جان خود را از دست دادند.

با گذشت چند ساعت از وقوع حادثه، همزمان با آغاز تلاش‌ها برای کنترل حریق، سوال‌های پی‌ در پی از دلیل وقوع حادثه، گمانه‌زنی‌هایی مانند احتمال پاره ‌شدن لوله جداری یکی از چاه‌ها در عمق‌های پایین و نشت گاز به سطح؛ امکان راه‌ یافتن یک بسته گازی محصور شده در لایه‌های نزدیک به سطح زمین و ایجاد آتش‌سوزی یا احتمال ایجاد شکستگی در مخزن نفت‌شهر شکل گرفت.

متخصصان ورود از دهانه چاه برای مهار آتش را بعید دانستند و قرار شد برای شتاب‌بخشی در مهار فوران، حفاری 2 حلقه چاه انحرافی برای حمله مستقیم به چاه آغاز شود.

به ‌دنبال این تصمیم مبارزه با شعله‌های 100 متری جدی شد که به این منظور کارهای اجرایی محوطه‌سازی، تسطیح محل و جاده‌های دسترسی آسان به چاه اجرایی شد.

در این رابطه ایجاد 3 حوضچه برای تامین آب به منظور خنک‌ کردن محل چاه، 35 کیلومتر لوله‌کشی آب، جاده‌های دسترسی، انتقال 2 دستگاه حفاری و تامین تجهیزات لازم به منطقه برای انجام حفاری و همچنین امکانات مورد نیاز برای خارج کردن دکل سوخته در برنامه قرار گرفت.

مدیرعامل شرکت ملی حفاری ایران گفت: بررسی‌ها نشان داد که با وجود شعله‌های سرکش و ضایعات دستگاه حفاری‌، ساخت حوضچه‌ها، تامین آب مورد نیاز و پاکسازی منطقه از میدان مین و گلوله‌های به جا مانده از دوران جنگ تحمیلی به روزها وقت نیاز دارد و براساس استانداردهای کار در جهان، برای مهار این‌گونه چاه‌ها دست کم به 6 ماه زمان نیاز است.

حیدر بهمنی افزود: با پاکسازی محل چاه از ضایعات ابتدا با خاکریزی محل چاه، دامنه آتش محدود و سپس با استفاده از خودروهای ویژه، کاروان‌های مستقر در محل چاه به خارج انتقال داده شد و متعاقب آن عملیات نزدیک شدن به دهانه چاه با خاکریزی ادامه یافت.

وی گفت: با وجود گرد و غبار و توفان شن در روزهای متمادی، مهارگران لحظه‌ای عملیات را متوقف نکردند. مدیرروابط عمومی شرکت ملی نفت و گاز هم گفت که مهار چاه شماره 24 نفت‌شهر با تزریق گل حفاری که مخلوطی از نوعی خاک و نمک خاص است، صورت گرفته است.

این حوزه نفتی در زمان جنگ تحمیلی به تصرف نیروهای اشغالگر درآمد تا آنجا که عراقی‌ها از منابع این چاه نفتی استفاده می‌کردند.

براساس برآوردهای به عمل آمده میزان ذخایر نفت در حوزه نفتی نفت‌شهر بیش از 692 میلیون بشکه است و مقادیر قابل توجهی گاز طبیعی نیز در این منطقه وجود دارد. روزانه حدود 20 هزار بشکه نفت از این میدان نفتی استخراج می‌شود. طی این مدت دود و آتش و فوران مواد نفتی، لطمات شدیدی را به منطقه و مردمان ساکن در نفت شهر وارد کرده و حتی خطر سرایت آتش به منازل مردم را نیز به وجود آورده بود. اگرچه تاکنون برآورد دقیقی از میزان خسارت زیست‌محیطی وارد شده به جنگل‌های اطراف گیلانغرب و منابع طبیعی منطقه ارائه نشده است، ولی ناگفته پیداست در شرایطی که میزان نفت و گاز خروجی از میدان نفت‌شهر روزانه 8 تا 9 هزار بشکه تخمین زده می‌شود، ورود بیش از 300 هزار بشکه مواد نفتی به زمین‌های اطراف منطقه می‌تواند صدمات جبران‌ناپذیری بر محیط زیست وارد بیاورد.