آغاز جشن بزرگ تئاتر ایران

جوان‌ها و باتجربه‌ها

یکی از ویژگی‌های مثبت جشنواره تئاتر فجر در بیشتر دوره‌های برگزاری‌اش، حضور جوانان در کنار هنرمندان باتجربه و پیشکسوت بوده است.

هادی مرزبان از قدیمی‌های تئاتر که امسال نمایش «دزد آب» را در جشنواره روی صحنه می‌برد، در این باره می‌گوید: تئاتر یعنی نفس به نفس هم دادن و سینه به سینه یاد دادن. به همین سبب، نسل جوان و باتجربه هنرهای نمایشی می‌توانند در کنار یکدیگر فضای مناسب فرهنگی ایجاد و کارهای بزرگ و فاخر خلق کنند.

وی در همین ارتباط در گفتگو با «جام‌جم» می‌افزاید: برای برقرار کردن تعامل میان 2 نسل لازم است که جوانان زود به خود غره نشوند و پیشکسوتان نیز به تجربه‌هایی که پشتسر گذاشته‌اند، خیلی دل نبندند.

برخلاف نظر مرزبان، کیومرث مرادی که با نمایش «خانه» در بخش مسابقه بین‌الملل شرکت کرده، با اشاره به این که با مرزبندی جوانان و باتجربه‌ها در عالم هنر مخالف است، تاکید می‌کند: در عرصه هنر سن و سال مطرح نیست، بلکه تاثیری که جامعه و رویدادها بر هنرمندان می گذارند، مهم است. بنابراین جشنواره بین‌المللی تئاتر فجر فرصتی است برای دیدن و دیده شدن برای همه هنرمندان تا با تماشای تجربه یکدیگر، بر ارتقای کار خود بیافزایند.

بحث قدیمی رقابتی بودن جشنواره

یکی از بحث‌هایی که هر سال در آستانه برگزاری جشنواره تئاتر فجر در می‌گیرد، این است که این رویداد هنری باید دارای بخش مسابقه باشد یا نه؟ در همین راستا با توجه به دیدگاه‌های دبیران جشنواره و سیاستگذاری‌های هر سال، رویکردهای متفاوتی اتخاذ می‌شود.

سیامک احصایی، کارگردان نمایش «باغ مرگ» که امسال در بخش مهمان بین‌الملل حضور دارد، در این باره به ما می‌گوید: رقابتی بودن یا نبودن جشنواره به شرایط هر سال برمی‌گردد و نمی‌توان در مورد آن مطلق صحبت کرد. با این حال وجود بخش رقابتی در کنار بخش غیر رقابتی می‌تواند انگیزه‌های حضور در جشنواره را به ویژه برای جوان‌ترها تقویت کند که امری مثبت است.

هادی مرزبان که در این باره نظری متفاوت دارد، توضیح می‌دهد: من همیشه به غیررقابتی بودن جشنواره معتقد بوده‌ام، چرا که آثار هنری به دلیل حس زیبایی‌شناختی، دیدگاه‌های مختلف و سلیقه‌های متفاوت اصولا غیرقابل داوری است و بهتر است تنها در آن به قضاوت تماشاگران بسنده کرد.

در این میان سیمین امیریان، نظری میانه را ابراز می‌کند. او که با نمایش «کهربا» در بخش چشم‌انداز جشنواره حضور دارد، در حالی که با گنجاندن بخش مسابقه در جشنواره موافق است، اما پیشنهاد می‌دهد: باید کارهای پذیرفته شده در جشنواره را دسته‌بندی کرد و هر کاری را در سبک و دسته خود مورد قضاوت قرار داد، چون در غیر این صورت قضاوت سخت می‌شود.

مخاطب تئاتر کیست؟

چند سالی است که جشنواره تئاتر فجر، شعار تئاتر برای همه را سرلوحه فعالیت‌های خود قرار داده است. این رویکرد بحث‌های زیادی را دامن زده است که بیشتر به این پرسش که مخاطب تئاتر کیست، ختم می‌شود.

سیامک احصایی در این باره می‌گوید: شعار تئاتر برای همه اگر به این معنا و رویکرد باشد که با ارائه نمایش‌های مختلف در جشنواره، سلیقه‌های گوناگون مخاطبان تحت پوشش قرار گیرد، امری پسندیده است. این کار باعث می شود که سلایق همه مردم جامعه را شناسایی کنیم و تمامی نیازهای سلیقه‌ای مخاطبان را برآورده سازیم.

سیمین امیریان هم در این باره توضیح می‌دهد: تئاتر مانند گل‌های مختلف، رنگ، بو و شکل‌های متفاوت دارد. برای همین در هنرهای نمایشی واز جمله جشنواره فجر باید شاهد سبک‌ها، شیوه‌ها و اندیشه‌های متفاوت باشیم تا هر کدام بتوانند تماشاگران خاص خود را راضی کنند.

وی ادامه می‌دهد: من سال گذشته که تصمیم به دیدن کارها داشتم، ازدحام تماشاگران به حدی بود که جا برای نشستن پیدا نمی‌شد و این نشان می‌دهد که جشنواره به لحاظ جذب مخاطب موفق بوده است و توانسته بسیاری از مردم عادی را هم به تالار‌های نمایشی بکشاند.

معرفی برگزیدگان مسابقه عکس

پیش از آغاز جشنواره تئاتر فجر، این رویداد هنری، برگزیدگان مسابقه عکس خود را معرفی کرد. به گزارش ستاد خبری این جشنواره، هیات داوران مسابقه عکس متشکل از فتانه دادخواه، حمید جبلی و رضا معطریان، برگزیدگان این بخش را معرفی کردند.

هیات داوران ضمن تقدیر از محمدرضا سلطانی و حسین گلیا رتبه اول شامل تندیس جشنواره، دیپلم افتخار و جایزه نقدی را به حسن طاهری اهدا کرد. همچنین مانی لطفی‌زاده رتبه دوم را شامل لوح تقدیر و جایزه نقدی کسب کرد. ساغر برکات نیز رتبه سوم مسابقه عکس را شامل لوح تقدیر و جایزه نقدی را کسب کرد.

آثار برگزیده مسابقه عکس تئاتر امسال در یک کتاب منتشر شده است و در روزهای برپایی جشنواره در اختیار علاقه‌مندان قرار می‌گیرد.

برنامه‌های اولین روز جشنواره

فردا در اولین روز جشنواره، تالار وحدت میزبان نمایش «مشهدی عباد» با کارگردانی جنت سلیم‌آوا از جمهوری آذربایجان است و نمایش‌های «آخرین پر سیمرغ» از اشتفان وایلند آلمانی، «رقص زمین» با کارگردانی حسین پاکدل، «بهرام چوبینه» از شکرخدا گودرزی، «تبار خون» کاری از توحید معصومی و «لیرشاه» از آرش دادگر به ترتیب در تالارهای اصلی، چهارسو، قشقایی، سایه و کارگاه نمایش مجموعه تئاترشهر اجرا می‌شوند.

فردا همچنین در حالی که تالار سنگلج میزبان نمایش «روزی، محله‌ای، روزگاری» با کارگردانی جواد نوری و خیرا... تقیانی‌پور است، در تالار مولوی نمایش «طبقه همکف» از علی حاتمی‌نژاد به روی صحنه می‌رود.

علاقه‌مندان فردا می‌توانند در خانه نمایش به تماشای «غریبه‌ای در خانه» از دلارا نوشین بنشینند و در تالار هنر شاهد اجرای «کفتر طلا» با کارگردانی جو شعار باشند. در تماشاخانه مهر و پارکینگ تالار وحدت هم به ترتیب نمایش‌های «وضعیت پایانی» از محمد عرب‌اسدی و «دلو» با کارگردانی سیروس کهوری‌نژاد اجرا می‌شوند.

تماشاخانه تازه تاسیس ایرانشهر هم که برای اولین بار میزبان جشنواره تئاتر فجر شده، عصر جمعه میزبان 2 نمایش «هملت، شاهزاده کوچولوی دانمارک» با کارگردانی رضا بابک در تالار شماره یک و نمایش «17 دی کجا بودی» از امیررضا کوهستانی در تالار شماره 2 خود است.