مدارسی بدون رنگ، بدون روح‌

سال‌های سال است که میلیون‌ها دانش‌آموز چنین فضایی را تجربه کرده‌اند. امسال هم بیش از 14میلیون دانش‌آموز مجبور به تحمل فضا و ساختمانی هستند که با همتای غیردولتی خود تفاوت بسیار دارد.

مدارس غیردولتی بر عکس با ساختمان‌هایی دوطبقه، حیاطی کوچک و دستشویی‌های تمیز، پرده‌های رنگی، دیوارهای سفید رنگ و پوسترهای مرتب، سیستم‌های گرمایشی و سرمایشی و آبخوری‌های رفت و روب شده و از همه مهم‌تر مربیان متبسم و معلمان باحوصله شناخته می‌شود، تفاوت این دو معنا در چیست؟ به طور مسلم پول، اما شاید دریافت وجوه کلان نقد از سوی والدین دلیلی بر تبسم و صبر بیشتر اولیای مدرسه باشد؛ اما چرا معماری محیط‌های آموزشی کشور تحت تاثیر آن قرار گرفته است.

کارشناسان آموزشی بتازگی اعلام کرده‌اند که استفاده از رنگ‌های متنوع در افزایش فعالیت دانش‌آموزان و برآورد تحصیلی آنان موثر است. اگر چنین فرضیه‌ای تایید شود، می‌توان به تاثیر بشدت تخریب‌کننده فضای بی‌روح مدارس دولتی بر دانش‌آموزان آن هم طی چند نسل پیاپی پی برد.

مروری بر امکانات فعلی مدارس دولتی نشان می‌دهد که شباهت مدارس و پایگاه‌های نظامی تنها در اتحاد شکلی آنها  خلاصه نمی‌شود. مدارس در حال حاضر به لحاظ امکانات بهداشتی وضعیت مناسبی ندارند، جالب این است که به‌رغم توزیع خمیردندان و دهانشویه در مدارس، هنوز توزیع و استفاده از صابون و مایع دستشویی در توالت‌ها بدرستی انجام نمی‌شود.

 آنها  که سال‌ها پیش مدارس را تجربه‌ کرده‌اند، دستشویی‌های کثیف و متعفن را به یاد می‌آورند که متاسفانه هنوز هم بعضی مدارس چنین وضعیتی دارند. سیستم گرمایش و سرمایش هم از جمله ضعف‌های مدارس است حتی در مدارس پایتخت هم این کاستی در بسیاری موارد عامل اختلاف دانش‌آموز با معلم بوده است، چرا که دانش‌آموزان برای فرار از سرما نزدیک بخاری و رادیاتورهای وصله‌پینه شده، چنبره می‌زنند یا برای دوری از آفتاب از پنجره‌های بدون پرده فاصله می‌گیرند به هر حال اکنون که بحث مقاوم‌سازی مدارس و حتی بازسازی و نوسازی آن داغ است، می‌توان فکری به‌حال معماری مدرسه کرد. مدرسه‌ای که به همتای غیردولتی خود شبیه شود.

می‌توان فکری به حال دیوارهای بلند و حصارهای بلندتر کرد، به حال نیمکت‌هایی که گاه از دبستان به دبیرستان آورده می‌شود و دانش‌آموز قد کشیده ناچار است ساعت‌ها بر روی نیمکت چوبی کوچک چمباتمه بزند و دم برنیاورد حتی فکری به حال تبسم معاون و مدیر  و معلم کرد، صبر و حوصله آنان بی‌ارتباط با حذف 30 درصدی اضافه‌کاری‌ها در سال تحصیلی جدید نیست، می‌توان فکری کرد....