ناکارآمدی قوانین انتخاباتی

به گزارش جام‌جم،‌در این همایش دکتر نجات‌الله ابراهیمیان و دکتر عباسعلی کدخدایی استادان حقوق دانشگاه شهید بهشتی و تهران که درشورای نگهبان نیز عضویت دارند به بیان دیدگاه‌های خود درباره سیاست‌های کلی ناظر بر انتخابات پرداختند.

نظام انتخاباتی فعلی حداقل‌ها را تامین می‌کند

در این همایش،‌ دکتر عباسعلی کدخدایی، عضو و سخنگوی شورای نگهبان با اشاره به این‌که نظام انتخاباتی فعلی و قوانین موجود، حداقل‌های ما را تامین می‌کند، گفت: اصل قوانین مربوط به دهه 60 است؛ به همراه برخی اصلاحات و یک قانون پیوندی که این قانون نه‌تنها هیچ مشکلی را حل نکرده بعضا نیز مشکلاتی را ایجاد کرده است. وی با بیان این‌که در بحث انتخابات، قانون خوبی نداریم و این قوانین در حوزه‌هایی مثل بررسی صلاحیت‌ها،‌ تبلیغات و میزان هزینه‌کردهای انتخاباتی، ناکارآمد است، خاطرنشان کرد: اگر قانون خوب باشد، ولی خوب اجرا نشود، اثر منفی خواهد داشت. همچنین مسئولان و مدیران باید فرهنگ قانون‌پذیری داشته باشند و اگر قوانین بخوبی اجرا می‌شد، دیگر نیازی به وضع انبوهی از قوانین نبود.

وی افزود: ما هیچ‌گونه نظارت موثری در زمینه هزینه‌کردهای انتخاباتی نامزدها نداریم و تاکنون هم به این مسائل رسیدگی نشده، اما گاهی در بعضی از دوره‌های انتخابات‌ با گزارش‌هایی که به ما می‌رسد، موضوعی را رسیدگی می‌کنیم که ممکن است باعث ایجاد شبهات و اختلافاتی باشد. در بحث صلاحیت‌ها هم همین‌طور است؛ شورای نگهبان همیشه در این زمینه متهم بوده و وجود اعتراض‌ها در این خصوص امری طبیعی است. برای بررسی صلاحیت‌ نامزدها، سازوکار اجرایی مناسبی وجود ندارد. این‌که می‌گویند بررسی صلاحیت فقط در ایران است، یک موضوع اشتباه است؛ به عنوان مثال در کشورهای اروپایی یا مثلا آمریکا افراد از جانب احزاب معرفی می‌شوند. همین که احزاب این اشخاص را معرفی می‌کنند، به نوعی تائید صلاحیت آنهاست.

نظارت امری ضروری است

نجات‌الله ابراهیمیان، عضو حقوقدان شورای نگهبان به عنوان سخنران بعدی با اشاره به این‌که ظاهر واژه نظارت بر انتخابات مطابق با قانون اساسی این است که این نظارت تا زمانی که انتخابات فعلیت دارد برقرار است، اظهار کرد: به این معنا که بعد از انتخابات، نظارت دیگر به نهاد ناظر بر انتخابات مربوط نمی‌شود، چرا که دیگر انتخابات فعلیتی ندارد و مربوط به گذشته می‌شود.

ابراهیمیان با بیان این‌که وظایف شورای نگهبان در قانون احصا شده است، تاکید کرد: وظایف اصلی شورای نگهبان در قانون اساسی آمده و آنچه بیان کرده، نظارت در زمان انتخابات است و نظارت بر نمایندگان و بحث زوال شرایط نمایندگی و تشخیص آن به عهده شورای نگهبان نیست. وی افزود: نظارت موضوعی ضروری است و برخی نمایندگان در دوره‌های گذشته از منصب خود برای مال‌اندوزی و برخی مفاسد سوءاستفاده کردند، از این رو باید نظارت وجود داشته باشد، اما این نظارت نیز با راهکارها و روش‌های قانونی باید اعمال شود.

این عضو شورای نگهبان با اشاره به تعیین ضوابط انتخابات ریاست جمهوری گفت: بنده به قانون ریاست جمهوری و رویه‌های شورای نگهبان احترام می‌گذارم و خود را به آن مقید می‌دانم، اما می‌توان به آنها انتقاد کرد و باید گفت قانون انتخابات ریاست جمهوری از حیث بررسی صلاحیت‌ها، صریحا با قانون اساسی مخالف است.

قانون جامع انتخابات به انتخابات ریاست جمهوری آتی نمی‌رسد

سخنگوی شورای نگهبان در حاشیه همایش دیروز در جمع خبرنگاران درباره انتخابات آینده و این‌که آیا قانون جامع انتخابات به این دوره می‌رسد یا خیر توضیح داد.

سخنگوی شورای نگهبان با پیش‌بینی این‌که قانون جامع انتخابات به انتخابات ریاست‌جمهوری پیش رو نمی‌رسد، اظهار کرد: در عین حال با صحبت‌هایی که با رئیس و نمایندگان مجلس انجام شده شاید بتوانیم موادی را که لازم است، اصلاح کنیم.

وی ادامه داد: اگر بتوانیم بخش‌هایی از قانون انتخابات را بر اساس سیاست‌های کلی انتخابات اصلاح کنیم، می‌توانیم آن را در انتخابات ریاست‌جمهوری آینده به اجرا بگذاریم.

کدخدایی به برگزاری الکترونیکی انتخابات هم اشاره کرد و با بیان این‌که نظر شورای نگهبان در این زمینه به وزارت کشور اعلام شده است، افزود: ما اعلام کرده‌ایم، می‌توانیم انتخابات الکترونیکی را درباره احراز صلاحیت‌ها با رعایت مسائل امنیتی اجرا کنیم. در بقیه موارد نیز شورای نگهبان گفته است که پس از مذاکره با وزارت کشور و رعایت موارد امنیتی می‌توان اقدام کرد.