در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گامهایی موثر در پایان ناباروری
«بزرگترین لذت من شاد کردن انسان های ناامید و امید بخشیدن به زوجهای نابارور است.» این صحبت پروفسور کامران نزهت معاون انجمن جراحان لاپاروسکوپیک امریکا است که سرتاسر زندگی خود را به درمان ناباروی زنان اختصاص داده
در سر تا سر دنیا وقتی پزشکی از درمان بیمار خود عاجز می ماند، او را به امریکا و به این جراح زبر دست ارجاع می دهد؛ اما این بار هم این شخصیت برجسته یک ایرانی است.
پروفسور کامران نزهت ، معاون انجمن جراحان لاپاروسکوپیک امریکا همان جراحی است که بسیاری از ناامیدان را امیدوار کرده است.
آقای دکتر، شیوه جدید شما در جراحی ، کی و چگونه جراحی جهان را متحول کرد؛
من بعد از آن که دوره پزشکی خود را در دانشگاه تهران به پایان رساندم به منظور ادامه تحصیل به امریکا رفتم و در همان ابتدا در دوران رزیدنتی موفق به اختراع سیستم جراحی لاپاروسکوپی شدم که انقلابی در جراحی ایجاد کرد و جایگزین مناسبی برای برشهای بزرگ و جراحی های سخت شد.
بعد از آن در اوایل دهه 1980 با استفاده از دوربین های ظریف فیلمبرداری در لاپاروسکوپی برای بررسی و مشاهده همزمان مراحل عمل توسط پزشک و جراح را استفاده کردم.
از آن زمان به بعد در سراسر جهان و در تمام مراکز بیمارستانی ، دانشگاهی و تحقیقاتی از ویدئو لاپاروسکوپ به صورت بسیار گسترده ای استفاده شد.
لاپاروسکوپی چیست؛
لاپاروسکوپی یک تکنیک جراحی است که در آن ابتدا حفره شکمی با گاز دی اکسیدکربن پر و متورم می شود. پس یک شی شبیه تلسکوپ که بلند و بسیار نازک است به ضخامت حدود 3.11 میلی متر از ناحیه ناف وارد حفره شکمی می شود.
این تلسکوپ که لاپاروسکوپ نامیده می شود در انتهای خود یک منبع نوری و یک دوربین کوچک دارد. به این ترتیب امکان بررسی آنچه در داخل شکم اتفاق می افتد برای گروه جراحی فراهم می شود.
آنها در واقع توسط صفحه تلویزیون محل مورد عمل را به صورت بزرگ شده و با جزییات کامل در حین عمل مشاهده می کنند.
گاز دی اکسیدکربن به کار رفته باعث نگهداری دیواره های شکمی و ایجاد فاصله بین بافت ها و در نتیجه دسترسی بهتر به محل مورد نظر می شود؛ 1 تا 2 شکاف دیگر نیز در پایین شکم به منظور وارد کردن ابزار بسیار ظریف جراحی در اطراف ناف ایجاد می شود که هر کدام حدود 5 تا 10میلی متر هستند.
این ابزار در واقع همان دستهای جراح هستند و باعث می شوند که جراحان بتوانند ظریف ترین عملها را از خارج بدن ، بدون باز کردن حفره شکمی انجام دهند.
یکی از مهمترین محاسن این روش آن است که تمام اعضای اتاق عمل شامل جراح ، دستیاران جراح ، متخصص بیهوشی و حتی پرستاران می توانند مراحل عمل را مشاهده کنند و به نوعی احتمال خطای شخصی کاهش پیدا می کند.
محاسن دیگر جراحی لاپاروسکوپی کدام هستند؛
دسترسی بهتر به ارگان و بافت مورد نظر در کنار کمترین آسیب ممکن به آنها، ایجاد شکاف های کوچک با کمترین احتمال عفونی شدن و مشکلات پس از عمل و همچنین کمترین چسبندگی ممکن که معمولا در بافت زخم ، پس از عمل ایجاد می شود و مشکلات بعدی زیادی در پی دارد، از عمده ترین محاسن این روش محسوب می شوند بعلاوه این که بیماران ، کمترین مدت زمان بستری در بیمارستان و سریعترین دوران بهبود کامل دارند.
به طور معمول در مقایسه با روشهای قبلی مشابه ، دوران نقاهت چقدر است؛
در اکثر موارد بیماران بلافاصله بعد از اتمام عمل جراحی مایل به ترک بیمارستان هستند؛ اما در مورد جراحی های بزرگ با توجه به نوع بیهوشی بهتر است بیمار یک شب در بیمارستان تحت نظر کادر پزشکی قرار گیرد. می توان گفت تا فردای عمل تمام بیماران به منزل می روند و دوره نقاهت بسیار کوتاه است.
در مقایسه با روشهای پیشین که بیمار پس از 2هفته بستری در بیمارستان باید حداقل 6 4هفته در خانه نیز به استراحت می پرداخت ،فعالیت روزانه بلافاصله بعد از ترخیص از سر گرفته می شود و بیمار می تواند بعد از 1تا 2هفته کارهای عادی خود را از سر گیرد.
لاپاروسکوپی چه کاربردی دارد؛
از لاپاروسکوپی می توانیم در جراحی های داخلی کلیه بافت ها استفاده کنیم ؛ مخصوصا در درمان های نازایی کاربرد بسیار وسیع و گسترده ای دارد.
یکی از علتهای اصلی نازایی چسبندگی داخلی شکم و در نتیجه عدم امکان ارتباط تخمک با اسپرم است که با روش لاپاروسکوپی درصد بسیار زیادی از بین چسبندگی ها باز می شود و به این وسیله بسیاری از خانمها باروری خود را به دست می آورند.
امروزه از این روش در کنار چسبندگی ها در بسیاری از امراض زنانه که منجر به ناباروری می شوند، استفاده می شود مانند: کیست های تخمدان ، مشکلات لوله های رحمی ، فیبروزها، تومورهای زنانه و...
در کدام جراحی های دیگر می توان از لاپاروسکوپی استفاده کرد؛
روش لاپاروسکوپی انقلابی در جراحی ایجاد کرده و باعث شده است جراحی های باز و مشکل به روشهایی کم تهاجم تبدیل شوند.
با همکاری متخصصان مختلف تا به حال در بخشهای مغز و اعصاب ، قلب و عروق ، سرطان ، جراحی عمومی ، روده ، معده ، دیافراگم ، مثانه و مجاری ادرار، کبد و... بیماران متعددی را تحت عمل جراحی لاپاروسکوپی قرار داده ام.
به طور کلی به دلیل احتمال خطر بسیار کمتر در مقایسه با روشهای باز، نتیجه بسیار موثرتر و بهتری دارد.
آیا هیچ گونه ریسک یا نقطه منفی در این نوع جراحی وجود دارد؛
از آنجا که هر عمل یا جراحی پزشکی و درمانی ممکن است با خطراتی نیز در ارتباط باشند در مورد جراحی لاپاروسکوپی خطرات مشابه با جراحی باز و معمول ، البته در کمترین حد ممکن ، وجود دارد، مثل خونریزی ، عفونت زخم و...
درباره عملهای بزرگتر و سخت تر احتمال خطر بیشتر است. لذا به تبحر و تخصص کافی در کنار ابزار مجهز و لازم احتیاج بیشتری است.
در موارد بسیار نادر بعد از جراحی با لاپاروسکوپی شوک و ناراحتی های قلبی مشاهده شده است.
آیا می توان فیبروزها و یا کیست ها و بخشهای زاید را از شکافهایی به این کوچکی خارج کرد؛
بله ، در پاسخ به این سوال باید گفت حتی توموری به بزرگی یک توپ بیسبال را هم می توان از این شکاف خارج کرد. در واقع بافتهای زاید برای خارج شدن با کمک وسایل مخصوص تکه تکه می شوند و سپس این تکه ها از یکی از شکافها بیرون می آیند.
یعنی می توان امیدوار بود که تا چند سال آینده ناباروری نخواهیم داشت؛
خیر، متاسفانه تعداد دلایلی که باعث جلوگیری از باروری می شوند، آنقدر زیاد هستند که باید هنوز سدهای زیادی در این زمینه شکسته شود.
الان خیلی زود است که چنین ادعایی داشته باشیم ، اما با توجه به پیشرفت های حاصله در این زمینه شانس باروری در افراد نازا روز به روز بیشتر می شود.
وضعیت پزشکی ایران را چگونه می بینید؛
من از 30 سال قبل که از ایران رفتم تا 4 سال پیش موفق به بازگشت به کشور نشدم ؛ اما طی این چند سال هر بار که به ایران می آیم ، شاهد پیشرفت های چشمگیر و قابل تقدیری هستم.
با تلاش دانشمندان همه سال شاهد رشد علوم پایه و پزشکی در کشور هستیم که برای من خوشحال کننده و مایه غرور و افتخار است.
همچنین تلاش و خلاقیت جراحان و پژوهشگران ایرانی در ابداع روشها و ابزارهای ابتکاری برای این تجهیزات و ملزومات جراحی قابل تقدیر است.
براساس تحقیقات انجام شده از سوی دانشگاه MLT، ایرانیان موفق ترین گروه مقیم امریکا هستند. طی اقامت 30 ساله خود در امریکا همواره سعی داشتم پیشرفت های علمی صورت گرفته در ایران را به همکاران خود که از شخصیت های علمی برجسته این کشور هستند نشان دهم و خوشحالم که توانستم تعدادی از آنها را به ایران بیاورم و کذب بودن آنچه را که در مطبوعات امریکا و غرب درباره ایران منتشر می شود، نشان دهم.
همراهان من از جمله پروفسور دچرنی استاد دانشگاه کالیفرنیا و رئیس سابق انجمن پزشکی باروری امریکا که سردبیر یکی از معتبرترین مجلات ناباروری جهان است و پروفسور مری پولن رئیس دپارتمان زنان دانشگاه استانفورد، دید کاملا متفاوتی نسبت به آنچه قبلا درباره ایران داشتند، پیدا کرده اند.
و هدف شما از سفر اخیرتان به ایران؛
من به منظور شرکت در پنجمین جشنواره رویان که در زمینه ناباروری و بیولوژی باروری است به ایران آمدم و طی 2 روز کارگاه عملی آخرین دستاوردهای خود را در زمینه جراحی لاپاروسکوپی به پزشکان متخصص می آموزم.
سطح این همایش را چگونه دیدید؛
بسیار عالی بود و می توان گفت ایرانیان از لحاظ علمی هیچ چیز از کشورهای پیشرفته دنیا کم ندارند. پیشرفت های صورت گرفته در کشور در زمینه تحقیقات سلولهای بنیادی قابل توجه و تحسین است.
پزشکان ایران زحمت بسیار زیادی می کشند و همواره همگام با متخصصان کشورهای دیگر بدون توجه به کمبود امکانات مناسب پیش می روند.
باید گفت خوشبختی بزرگ ایرانیان آن است که 70درصد جمعیت زیر 30سال دارند و این افراد جوان بسیار باهوش هستند و با استعداد و قدرت درخشان آنها مسلما آینده خوبی پیش رو خواهیم داشت.
بهاره صفوی 
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
