آجیل عید دندان‌هایتان را نشکند

با توجه به این که یکی از مشکلاتی که اغلب مردم در این ایام با آن مواجه هستند، دندان درد است، بفرمایید معمولا دندان درد به چه علتی رخ می‌دهد؟

اصولا دندان از دو بافت سخت (شامل مینا، عاج و ریشه)‌ و نرم (شامل بافت همبند، اعصاب و عروق) تشکیل شده است. هر عاملی بتواند این اعصاب درون دندان را تحریک کند، باعث ایجاد دندان‌درد می‌شود.

یکی از این عوامل، پوسیدگی دندان است که معمولا به علت پایین بودن بهداشت دهان مانند مسواک نزدن و استفاده نکردن از نخ دندان است که باعث نفوذ میکروب‌ها و باکتری‌ها به بافت‌های همبند می‌شود؛ این میکروب‌ها و باکتری‌ها با تولید مواد شیمیایی می‌توانند موجب تحریک عصب درون دندان شوند.

یکی از مشکلات شایع در این ایام، شکستگی دندان است که معمولا در اثر ضربه‌های ناگهانی مانند شکستن اجسام سخت همچون فندق، گردو و پسته به وجود می‌آید. معمولا در این مورد مینای دندان می‌شکند یا دندان از وسط ترک برمی‌دارد که باعث تحریک اعصاب درون دندان می‌شود.

یکی دیگر از عواملی که معمولا کمتر کسی به آن توجه می‌کند، این است که پس از مصرف چای نباید به یکباره نوشیدنی سرد خورده شود یا پس از مصرف بستنی نباید بلافاصله اقدام به خوردن چای کرد چون این کار موجب شکستگی و ترک دندان می‌شود. درست مثل زمانی که لیوان سردی را از یخچال خارج می‌کنیم و بلافاصله چای داغی درون آن می‌ریزیم. مسلم است که لیوان ترک خورده یا می‌شکند. با تغییر وضعیت گرما و سرما، مینای دندان نیز به همان صورت آسیب می‌بیند. این ترک‌های ریز دندان باعث نفوذ باکتری و میکروب‌ها و در نهایت باعث ایجاد پوسیدگی و تحریک عصب دندان می‌شود.

همچنین در ایام دید و بازدید ممکن است به علت طولانی بودن راه‌ها، مسواک زدن پس از خوردن مقادیر زیاد شیرینی و مواد خوراکی چسبناک به طول بینجامد و حتی پس از رسیدن به منزل هم در مسواک زدن کوتاهی شود. این کار باعث گسترش پوسیدگی و تحریک عصب دندان می‌شود.

بنابراین توصیه می‌شود تا حد امکان از خوردن شیرینی، مواد خوراکی چسبناک و تنقلات در بین غذاهای اصلی اجتناب و در صورت مصرف، دندان‌ها مرتب شسته شود. همچنین بیماری‌های لثه و بافت‌های اطراف دندان مانند التهاب لثه و بافت‌های نگهدارنده اطراف دندان نیز از دیگر عوامل دندان درد هستند.

اصولا هنگام پوسیدگی دندان، علائم با دردهای ملایم شروع و تا دردهای شدید ادامه می‌یابد. دردهای ملایم به این صورت است که عصب دندان این افراد با نوشیدن آب گرم یا سرد تحریک می‌شود و فرد در عرض یک تا 2 دقیقه احساس دندان‌ درد می‌کند. پس از آن نیز از شدت دندان درد کاسته می‌شود، اما شکستگی‌هایی که از ناحیه مغز دندان گذشته باشد، با علائمی همچون دردهای شدید دندان همراه است.

در این هنگام معمولا شدت دندان درد به گونه‌ای است که فرد حتی هنگام خواب با احساس درد شدید از جا برمی‌خیزد.

این علامت نشان‌دهنده پوسیدگی دندان و پیشرفت آن است که تنها با عصب‌کشی می‌توان از شدت درد آن کاست. در مرحله ابتدایی می‌توان با مصرف مسکن‌ آرام شد، اما برای پیشگیری بهتر است فرد هرچه سریع‌تر به دندانپزشک مراجعه کند تا از ایجاد عوارض جدی‌تر پیشگیری کند.

در صورتی که فرد اقدام بهنگام برای درمان دندان درد خود نکند، ممکن است باکتری‌ها و میکروب‌ها از محل ریشه به داخل اطراف بافت دندان نفوذ کنند و باعث آبسه شوند. همچنین این عفونت می‌تواند وارد جریان خون شود و در نهایت ناراحتی قلبی، کلیوی و مغزی را در پی خواهد داشت.

خیر در هر سنی می‌تواند اتفاق بیفتد. حتی کودکان 5 تا 6 ساله نیز می‌توانند دندان درد داشته باشند. اما معمولا بیش از نیمی از افراد بالای 18 سال حداقل در مراحل اولیه زندگی تا حدی درگیر بیماری‌های بافت‌های دندان و نگهدارنده اطراف آن هستند. پس از 35 سالگی نیز تقریبا سه‌چهارم بزرگسالان، به بیماری بافت اطراف دندان دچار می‌شوند.

برای داشتن دندان سالم باید عادت بهداشتی خوبی برای حفظ سلامت دهان و دندان از دوران کودکی و با تکمیل رویش دندان‌های شیری آغاز شود، زیرا اگر دندان شیری زودتر از موعد مقرر از بین برود، باعث ایجاد ناهنجاری‌های دندانی و فکی مانند کجی دندان در سنین بزرگسالی می‌شود. این مشکل ناهنجاری نیز باعث ایجاد مشکلات بافت‌های اطراف دندان و پوسیدگی زودتر از موعد دندان‌ها می‌شود. همچنین تغذیه مناسب مادر در دوران بارداری باعث استحکام دندان‌ها می‌شود.

بنابراین توصیه می‌کنیم زنان باردار در این ایام به میزان کافی میوه، سبزی، شیر و لبنیات بخورند تا دندان فرزندشان محکم و سالم شود. مسواک زدن پس از هر وعده غذایی و استفاده از سایر تمیزکننده‌ها مانند نخ دندان و دهان شویه‌های حاوی فلوراید برای کمک به زدودن پلاک‌های دندان توصیه می‌شود. همچنین ممکن است فرد به دلیل معاینه نکردن منظم دندان‌ها از آسیب شدید لثه‌‌ها و استخوان‌های آرواره و از بیماری‌های بافت‌های نگهدارنده اطراف دندان خود مطلع نباشد. بنابراین معاینه هر 6 ماه یکبار دندان‌ها و لثه‌ها نیز به افراد توصیه می‌شود.