افشای ناکامی سران عرب

سفر کاترین اشتون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، برگزاری نشست مشترک اتحادیه اروپا و شورای همکاری خلیج فارس در امارات، برگزاری نشست شورای امنیت با درخواست اعضای اروپایی برای بررسی تحولات یمن سندی بر رویکرد همه جانبه اروپا به تحولات خاورمیانه است. این اقدام در حالی صورت می‌گیرد که عملکردهای اروپا در قبال قیام‌های منطقه صرفا در حد نگاه از بیرون و سانسورهای رسانه ای برای حمایت از سرکوب توسط سران عرب بوده است.

بر این اساس می‌توان گفت که ورود اروپا به تحولات در کنار منافع اقتصادی و سیاسی برگرفته از عملکردهای سران عرب است که نگرانی غرب را به همراه داشته است.

نقطه اشتراک میان سران عرب و غرب لزوم مقابله با قیام و سرکوب مردم است. در طول هفته‌های اخیر شورای همکاری خلیج فارس با محوریت عربستان تحرکات بسیاری با دو محور سرکوب گسترده مردم بحرین و مصادره قیام مردم یمن صورت داده‌اند. این اقدامات در حالی صورت گرفته که از یک سو در بحرین عربستان به نتیجه‌ای نرسیده است و از سوی دیگر در یمن نیز نتوانسته‌اند طرح انتقال آرام قدرت از صالح به نزدیکان وی و مصادره قیام مردم را اجرایی سازند. این شرایط می‌رود تا ضمن ایجاد یک رسوایی برای شورای همکاری خلیج فارس اهداف آمریکا به عنوان طراح اقدامات شورا را نیز تحت الشعاع قرار دهد.

در این شرایط  می‌توان گفت آمریکا که از یک سو از اقدام اعراب ناامید شده و از سوی دیگر به دلیل موقعیت متزلزل خود در میان ملت‌های منطقه‌ای و جهان خواستار ورود مستقیم به تحولات منطقه نمی‌باشد. با توجه به این شرایط می‌توان گفت سیاست آمریکا در قبال کشورهای عربی حوزه خلیج فارس به فاز دوم یعنی ورود اتحادیه اروپا به صحنه وارد شده است. آمریکا در حالی امتیازاتی برای اروپا در نظر گرفته که تلاش می‌کند تا ضمن افزایش حمایت‌های از شورای همکاری خلیج فارس برای سرکوب مردم به نوعی ناکامی‌های شورا را جبران کند.

در صورت ناتوانی شورا آمریکا حضور مستقیم سیاسی و نظامی را در دستور کار قرار می‌دهد. البته پیش از آن با کشتاری سراسری توسط سران عرب رضایت مردم و جامعه جهانی را برای اقدامات خود به بهانه ناجی صلح بودن جلب می‌کند.

به هر تقدیر می‌توان گفت که ورود اروپا به پرونده خلیج فارس در کنار منافع اقتصادی برگرفته از ناکامی‌های شورای همکاری خلیج فارس در برابر قیام‌های مردمی و تلاش اروپا و آمریکا برای مقابله با این روند است هر چند که بیداری اسلامی منطقه این روند را نیز با چالشهایی همراه می سازد.

قاسم غفوری-جام جم آنلاین