جهان در آستانه یک بحران جدید غذایی؟

آیا جهان در آستانه یک بحران مواد غذایی شبیه به سال 2008 قرار گرفته است؟ در سپتامبر سال 2008 کمبود و صعود بهای مواد غذایی به سطحی رسید که گرسنگان در هائیتی، فیلیپین  و چند کشور آفریقائی دست به شورش زده و فروشگاه‌ها را غارت کردند.

براساس برآورد مرکز مواد غذایی و کشاورزی سازمان ملل متحد، تولید غلات جهان در سال جاری میلادی دو درصد کمتر از سال گذشته خواهد بود. این امر سبب افزایش بیش از پیش قیمت مواد غذایی می‌شود. میانگین نرخ مواد غذایی، تنها در فاصله ماه ژوئیه تا ماه اوت امسال، 5 درصد  بالا رفت و رکورد دو سال گذشته را شکست.

مواد غذایی چرا گران می‌شود؟

سازمان جهانی مواد غذایی و کشاورزی، دلیل اصلی کاهش تولید مواد غذایی و افزایش بهای آن را آتش‌سوزی بزرگ روسیه و سیل پاکستان می‌داند. اما افزایش مصرف مردم چین، در کنار عطش سیری‌ناپذیر بورس‌بازان، دو دلیل عمده دیگر بروز بحران است.

خطر تشدید بحران مواد غذایی تا آنجا جدی است که کنفرانس پائیزی کمیته مرکزی کاتولیک‌های آلمان، بررسی آن را در دستور کار نشست خود قرار داد. این نشست، روز جمعه 19 نوامبر در شهر بن برپا شد. نقش بورس‌بازی در تشدید بحران مواد غذایی، وزن مهمی در رایزنی‌های این کنفرانس یافته است.

وابستگی کشورهای فقیر

اثرات بحران مواد غذایی بیش‌از همه در کشورهای فقیر آشکار خواهد شد. به گزارش  سازمان ملل متحد، سال گذشته تعداد انسان‌هائی که از گرسنگی رنج‌می‌برند، در سطح جهان 100 میلیون نفر افزایش یافته و به بالای یک میلیارد نفر رسیده است.

از میان غلات، نرخ گندم بیش از همه بالا رفته است. بسیاری از کشورهای فقیر، به ویژه در آفریقا، مجبورند گندم مورد نیاز خود را وارد کنند.

"راینر لانگ" سخنگوی سازمان امدادی "نان برای جهان" وابسته به کلیسای پروتستان آلمان، پشتیبانی از کشاورزان کوچک کشورهای فقیر جهان را بهترین راه مقابله با کمبود مواد غذایی در این کشورها می‌داند. وی می‌گوید که تنها از این راه می‌توان وابستگی کشورهای کم‌توسعه را به بازارهای جهانی کاهش داد.

چینی‌های پرمصرف

مشکل گرانی مواد غذایی در جمهوری خلق چین نیز به یکی از چالش‌های عمده دولت این کشور تبدیل شده است. ظرف 12 ماه گذشته، در حالی که میانگین قیمت سایر کالاها و خدمات تنها 1.6درصد بالا رفت، افزایش نرخ مواد غذایی در چین به  بیش از 10 درصد رسید.

به گزارش خبرگزاری رویترز، دولت چین تصمیم گرفته که با پرداخت یارانه و کنترل شدید بازار، به مقابله با گرانی مواد غذایی بپردازد. منابع چینی می‌گویند که بخش عمده بحران، ناشی از آن است که سطح رفاه در میان قشرهای متوسط بالا رفته و سبب شده که آنان در مقایسه با گذشته مواد غذایی بیشتری مصرف کنند.

دولت چین، به موازات پرداخت یارانه، تصمیم دارد مجازات‌های سنگینی نیز برای احتکارکنندگان مواد غذایی و بورس‌بازان تعیین کند. براساس برآورد بانک مرکزی چین، تنها در ماه اکتبر امسال، نرخ مواد غذایی در این کشور 4.4 درصد بالا رفته است.

 دویچه وله