ارتباط چاقی شکمی با افسردگی

نتایج مطالعه اخیر 5 ساله توسط دانشمندان هلندی نشان داده که افسردگی شانس ابتلا به چاقی ناحیه شکم را افزایش می‌دهد در حالی که این ارتباط بین افسردگی و چاقی عمومی بدن وجود نداشته است. نتایج این مطالعه بیانگر این مساله است که احتمالا مکانیسم فیزیولوژیک خاصی، افسردگی و تجمع چربی ناحیه شکمی را به هم مربوط می‌سازد. همچنین این نتایج می‌تواند دلیل قانع کننده‌ای باشد بر این‌که چرا ریسک دیابت و بیماری‌های قلبی در افراد افسرده افزایش می‌یابد.

در این مطالعه طی 5 سال، بر روی بیش از دو هزار سالمند که بخوبی فعالیت‌های روزمره خود را انجام می‌دادند نشان داده شد: آنان که علائم افسردگی را دارا می‌باشند تجمع بافت چربی شکمی را بیشتر از همسن و سال‌های بدون علائم افسردگی دارا می‌باشند. در این مطالعه آینده‌نگر برای تعیین چاقی از نمایه توده بدنی (BMI) و از اندازه‌گیری دورکمر و سی‌تی اسکن برای تعیین چاقی شکمی استفاده شد.

به طور کلی نتایج این مطالعه نشان داد افسردگی خطر ابتلا به چاقی شکمی را دو برابر می‌کند. این افزایش تجمع بافت چربی،خاص چربی شکمی بود و در ایجاد چاقی عمومی تغییری مشاهده نشد. این مساله می‌تواند یک دلیل بیولوژیکی داشته باشد که کشف علت اصلی آن نیاز به تحقیقات بیشتر را می‌طلبد. علاوه بر آن، همانطور که می‌دانیم چاقی شکمی بویژه تجمع چربی‌های بین‌بافتی از مخربترین نوع چاقی‌ها در ایجاد و توسعه بسیاری از بیماری‌های متابولیک و نیز بیماری‌های قلبی و عروقی است.

نکته عملی: قبلا ارتباط چاقی و افسردگی به اثبات رسیده است اما با توجه به مطالب فوق، در درمان افراد افسرده که معمولا سیر مزمن خواهد داشت توجه به جلوگیری از چاقی شکمی با عنایت به این که این نوع از چاقی مسبب خیلی از بیماری‌های دیگر است اهمیت ویژه‌ای دارد. تغییر شیوه زندگی و داشتن تحرک بدنی و ورزش منظم روزانه در این بیماران علاوه بر آن که در تغییر خلق بیماران افسرده و به عبارتی بهبود علائم روانی آنان اثرات مفید غیرقابل انکاری دارد از طرف دیگر می‌تواند از بروز چاقی شکمی به طور جدی جلوگیری کند. علاوه بر این در درمان دارویی بیماران افسرده (به عنوان یک رکن اساسی در بهبود بیماران افسرده) پیشگیری از پراشتهایی‌های مرتبط با حالات خلقی که منجر به چاقی شکمی می‌گردد باید مورد توجه قرار گیرد.

دکتر حمیدرضا فرشچی
متخصص تغذیه و فوق‌تخصص دیابت و چاقی