کاهش ساعت کار شاغلان

به گزارش فارس، به موجب ماده 51 قانون کار، ساعت کار مدت زمانی است که کارگر، نیرو یا وقت خود را به منظور انجام کار در اختیار کارفرما قرار می‌دهد، میزان ساعت کار، بسته به نظر کارفرما، وظایف و حوزه کاری افراد متفاوت است.

با این حال، تبصره یک ماده 51، تصریح می‌کند: کارفرما با توافق کارگران، نماینده یا نمایندگان قانونی آنان، می‌تواند ساعات کار را در بعضی از روزهای هفته کمتر از میزان مقرر و در دیگر روزها اضافه بر این میزان تعیین کند، به شرط آن که مجموع ساعات کار هر هفته از 44 ساعت تجاوز نکند. طبق بررسی‌های صورت گرفته و آمارهای مرکز آمار ایران متوسط ساعت کاری ایرانیان در هفته 5/42 ساعت در هفته یعنی پایین‌تر از حد انتظار در قانون کار (44 ساعت در هفته) است.

دراین‌باره، مرکز آمار و اطلاعات راهبردی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی بررسی مفصلی درباره میزان تغییرات متوسط ساعت کار معمول در هفته در کشور و در بخش‌های مختلف اقتصادی، با استفاده از نتایج آمارگیری نیروی کار طی سال‌های 1390 تا 1395 انجام داده است. بررسی‌های انجام شده حاکی از آن است که برآورد متوسط ساعت کار معمول در هفته با توجه به برآورد تعداد شاغلان حتی با پوشش حداقل یک ساعت کار در هفته، دور از متوسط جهانی و داخلی نیست و دلیل آن این است که کم‌کاری بخشی از شاغلان (شاغلان با ساعت کار کمتر از 44 ساعت کار در هفته) توسط اضافه کاری بخش دیگری از شاغلان (شاغلان با ساعت کار بیشتر از 44 ساعت کار در هفته) جبران می‌شود؛ همچنین برآورد متوسط ساعت کار معمول در هفته، در شغل اصلی است؛ از آنجا که ممکن است برخی شاغلان چند شغله باشند با در نظر گرفتن این مهم، متوسط ساعت کار بیش از این خواهد بود.

آمارها نشان می‌دهد، متوسط ساعات کار معمول هر فرد در هفته در سال‌های 90 تا 1395 بجز سال 92 روند نزولی، به طوری که متوسط ساعت کار در سال 95 نسبت به سال 90 به میزان یک ساعت کاهش یافته؛ این در حالی است که تعداد شاغلان طی سال‌های مذکور همواره روند افزایشی داشته است.

همچنین بیشترین متوسط ساعت کار معمول در هفته طی این سال‌ها مربوط به سال 92 برابر با 9/43 ساعت و کمترین آن مربوط به سال 95 با 5/42 ساعت بوده است. با توجه به این‌که اقتصاد کشور در سال‌های اخیر سمت‌وسوی اشتغال‌زایی داشته، شیب نزولی میانگین ساعات کاری افراد از سال 92 تاکنون، قابل تأمل است.