پیروزی حماس و معادلات تازه

ندیم شهادی تحلیلگر «چاتام هاوس میدل ایست» گفت بین این دو کشور برای استفاده از بحران غزه «یک جنگ سرد عربی» درگرفته است.

در اردوی مصر دیگر متحدان آمریکا مانند اردن و عربستان هم هستند در حالی که پشت سوریه ، قطر، یمن و الجزایر و همچنین متحد سیاسی (غیرعرب)‌ آن ایران ، که از حماس و حزب‌الله لبنان حمایت می‌کند ، قرار دارند.

شهادی می‌گوید: در حالی که مصر مدت‌ها مذاکره‌کننده انتخابی غرب با حماس بوده ، سوری‌ها می‌کوشند این نقش را از چنگ مصر به در آورند.

وی افزود: اگر این قدرت استراتژیک به دمشق منتقل شود، این مبارزه عوارض جهانی خواهد یافت. اگر مصر نقش خود را از دست بدهد کل موازنه قدرت در منطقه به شدت تغییر خواهد کرد.

مصر مذاکرات فشرده با فرستادگان حماس از نوار غزه و رهبری تبعیدی آن در سوریه را بیش از یک هفته رهبری کرده، اما هیچ نشانی از تحول در این مذاکرات دیده نمی‌شود.

مصر و غرب گفته‌اند پیشرفت در جهت آتش‌بس، در آشتی بین حماس و رقبای سکولار آن در فتح در کرانه باختری، به رهبری محمود عباس (رئیس مورد حمایت آمریکا و اسرائیل در تشکیلات خودگردان)‌ نهفته است ، اما دانستن این که حماس را چگونه می‌توان با رقبای قسم‌خورده آن که حماس آنها را با زور در ژوئن 2007 از غزه بیرون راند ، آشتی داد ، دشوار است.

در شرایطی که گزارش‌ها در مطبوعات مصر حاکی از دشواری‌ در مذاکره با حماس است، حسنی مبارک رئیس جمهوری مصر به اتفاق ژنرال عمر سلیمان رئیس سازمان جاسوسی مصر برای مذاکره با پادشاه عربستان به این کشور رفت.

مصر و عربستان با پیشنهاد قطر ــ که از حماس حمایت می‌کند ــ برای تشکیل اجلاس اضطراری سران عرب درباره غزه، که اختلافات اعراب را بیشتر افشا خواهد کرد ، مخالفند.

محمد نزال رئیس دفتر سیاسی حماس شایعات مربوط به وجود اختلاف بین مقامات دولت که اکنون در غزه حضور دارند و رهبری تبعیدی حماس در دمشق را به عنوان بخشی از جنگ روانی اسرائیل علیه حماس محکوم کرد.

بعضی از مفسران از رفتار مصر در مذاکرات به عنوان میانجی انتقاد می‌کنند.

حسنی مبارک همیشه با حماس، از همفکران اخوان‌المسلمین که فعالیت آن در مصر ممنوع است، خصومت داشته است.

گفته شده او هفته گذشته به وزیران خارجه اروپایی در قاهره گفت: «نباید اجازه داده شود حماس با دست پر از جنگ غزه بیرون بیاید.»

الاستایرکروک، مدیر «موسسه مناقشات» که در بیروت مستقر است در توضیح برخورد بد مصر با حماس می‌گوید: «مبارک همواره از اخوان المسلمین و جنبش‌های اسلامی بشدت نفرت داشته است. این احساسی یک طرفه نیست بلکه حماس هم رابطه خوبی با مبارک ندارد.»

کروک که با گروه‌های سیاسی اسلامی کار می‌کند معتقد است غرب اسیر پیروی خشک خود از اصول هیات چهار جانبه خاورمیانه بوده که از حماس می‌خواهد به عنوان شرط مذاکره با آن اسرائیل را به رسمیت بشناسد ،‌ به خشونت خاتمه دهد و به قراردادهای پیشین احترام بگذارد.

وی گفت: حماس در گذشته حرکات مثبتی در رابطه با دو شرط اول نشان داده است.

اما در مورد شرط سوم او می‌گوید: «آیا محافظه‌کاران انگلیس همه موافقت‌نامه‌هایی را که دولت‌های پیشین (کارگری)‌ انگلیس با اتحادیه اروپا منعقد کرده‌اند، قبول دارند؟»

دیپلمات‌های غربی می‌گویند بعید است هیات چهارجانبه ، متشکل از اتحادیه اروپا ، آمریکا ، سازمان ملل متحد و روسیه، در سیاست خود مورد مساله فلسطین ، حتی در زمان حکومت باراک اوباما بر امریکا، تجدید نظر کند اما حمایت از مذاکره با حماس روبه‌ افزایش است.

«سرجرمی گرینستاک» ، سفیر سابق انگلیس در سازمان ملل روز دوشنبه در برنامه‌ای رسانه‌‌ای به طرفداری از مذاکره با حماس سخن گفت.

شهادی نیز گفت حماس اکنون از طرف مردم فلسطین سخن می‌گوید: «حماس حالا یک پای مذاکرات است. آنها دارند با حماس آتش بس می‌کنند. آنان دارند محمود عباس (رئیس تشکیلات خودگردان)‌ را تضعیف می‌کنند. اگر مصر شکست بخورد، معادلات بشدت بر هم خواهد خورد».

نویسنده: آنه لنکت
مترجم: علی کسمایی
منبع: ایندیپندنت