ضعف متنهای نمایشی در پشت بداهه گویی ها پنهان می ماند

در سالهای اخیر شاهد ضعف محرز در میان فیلمها و سریال های پخش شده از سینما و تلویزیون هستیم .

کد خبر: ۱۶۷۱۴

ضعف یاد شده ، مولفه های بسیار را در فراخور خود جای می دهد و شاید اصلی ترین و محسوس ترین عامل ضعف در فیلمنامه نویسی باشد. با نظری اجمالی به دیالوگ های سریال ها متوجه می شوید که چرا یک سریال در نزد بیننده موفق شده ، ولی سریالی دیگر ناموفق می شود. به کارگیری دیالوگ های خشک و نه چندان جذاب و به قولی لفظ قلم و خارج از عالم واقع که تا حدودی یک مجموعه را همچون نمایشنامه یا شاهنامه خوانی می کند و با توجه به ذائقه امروزی جامعه در میان اقشار مختلف کم فروغ ظاهر می شود و از طرفی در آن روی سکه دیالوگ هایی زیبا و معنی دار و حاوی کنایه که تا حدودی هم با زبان محاوره ای در هم آمیخته شده باشد، سبب می شود که بیننده تا پاسی از شب تمامی مشغله های روزمره را کنار بگذارد و این سریال یا فیلم را به دلیل فاکتورهای ذکر شده مشاهده کند. عامل پنهانی که باعث می شود ضعف مفرط نویسنده و فیلمنامه نویس در یک سریال یا مجموعه تلویزیونی پنهان بماند، بی تردید بداهه گویی های مستمر و محسوس بازیگران خلاق تلویزیون است ؛ بازیگرانی که به سبب داشتن لحن و کلامی زیبا و بیانی دلنشین و حافظه ای قوی و لاجرم غیرقابل انکار می توانند سریال یا مجموعه و یا حتی فیلمی را از فرش به عرش بکشانند و باعث دگرگونی اساسی در قالب یک سریال شوند. در تایید این امر کافی است متن و فیلمنامه های یک اثر را قبل و بعد از پخش مشاهده کرد. نتیجه نشان خواهد داد چاشنی هایی را که یک بازیگر در قالب بداهه گویی در زمان ضبط به کار می گیرد و اصلا هم به چشم نمی آید، تا چه حد سبب ارتقای یک سریال می شود! اما به چه دلیل باید در جامعه ای که از لحاظ ادبیات سردمدار و شناخته شده و صاحب سبک و سیاق در جهان است ، هنر نویسندگی در لابلای بداهه گویی های بازیگران بماند و متن نمایشی کارایی نداشته باشد. آیا واقعا نویسندگان در اثر برخورد با افراد مختلف ، نمی توانند طوری نویسندگی کنند که باعث ارتقای سطح کیفی یک اثر شوند؛ آیا واقعا نویسندگان ما توانایی دیالوگ نویسی را که حقیقتا هم کاری جز بازی با کلمات نیست ، ندارند؛ البته در این میان نمی توان پا بر روی انصاف و حق گذاشت و همه نویسندگان و بخصوص فیلمنامه نویس ها را به بی هنری متهم کرد. به جملات زیر توجه کنیم : - مرتضی اون روی سگ من رو بالا نیار (از قسمت سوم سریال «خواب و بیدار») یا این که کم کم داری اون روی سگ منو بالا می یاری . یا جمله برو بابا تو چقدر کم طاقتی ! کدامیک از 2جمله بالا بهتر است . در واقع بدین گونه است که سریالی در زمان خود موفق و بعدها ماندگار می شود و سریالی نه تنها در زمان خود پرفروغ و موفق ظاهر نمی شود، بلکه بعدها هم براحتی فراموش می شود.
فرتاش مولایی