پرداخت مالیات در پیچ کاغذبازی

صف‌های طویل پشت باجه‌ها، بازی با موبایل به دلیل انتظار و کلافگی از بلاتکلیفی و معطلی زیاد، پاسخگو نبودن باجه‌هایی که هیچ‌کس پشت آن نیست؛ تنها بخشی از مشکلات مؤدیان در شعب سازمان مالیاتی در روزهای اخیر است.

به گزارش جام‌جم، دولت در نظر دارد تا از طریق درآمدهای مالیاتی، اتکای خود به درآمد نفت را کاهش دهد، اما شواهد نشان می‌دهد دستگاه‌های مسئول به جای این‌که پرداخت مالیات را برای مؤدیان ساده کنند، راه را برای آنها پیچیده کرده و بروکراسی اداری حاکم نمی‌گذارد تا مؤدیان کارشان را سریع به اتمام برسانند.

واحدهای سازمان امور مالیاتی در همه جای شهر مسئولیت دریافت مالیات را دارند؛ مالیاتی که دولت اکنون نیاز مبرمی به آن دارد و با کاهش قیمت جهانی نفت، از درآمد دولت بسیار کاسته شده و بیشتر درآمد خود را به این بخش معطوف کرده است. همچنین علی طیب‌نیا، وزیر امور اقتصادی و دارایی بارها اعلام کرده که 40 درصد اقتصاد ایران مالیات نمی‌دهند.

سازوکار کاغذی در عصر دیجیتال

ساختار قدیمی و کاغذی دریافت مالیات به گونه‌ای است که به جای سهولت و سرعت در دریافت مالیات از مردم، آنها را به دردسر می‌اندازد.

برخی کارشناسان و مسئولان سازمان مالیاتی هم نسبت به شناسایی برخی مؤدیانی که تاکنون مالیات نمی‌پرداختند، خبر دادند، اما صحبت اینجاست که اگر قرار باشد برای پرداخت مالیات مردم به دردسر بیفتند، دولت چگونه می‌تواند خود را به صورت مستقل اداره کند. یکی از تکالیف دستگاه مالیاتی این است که پایه مالیاتی را افزایش دهد، اما با روش فعلی دریافت مالیات، بعید به نظر می‌رسد این هدف محقق شود.

بی‌میلی کارمندان دستگاه مالیاتی در دریافت مالیات نشان می‌دهد، آنها دعا می‌کنند که دوباره نفت گران شود تا دولت توسط فروش نفت اداره شده و همچون سابق، شعب سازمان مالیاتی خلوت شود. متاسفانه در شرایط فعلی، به جای سپاسگزاری از افرادی که مالیات می‌پردازند، کاغذبازی و بروکراسی موجود، آنها را به دردسر می‌اندازد.

در شعب سازمان مالیاتی چه می‌گذرد

مراجعه خبرنگار جام‌جم به برخی واحدهای سازمان امور مالیاتی نشان می‌دهد برخی مؤدیان پشت باجه‌هایی که کارمندی نیست تا آنها را راهنمایی کند، بلاتکلیف هستند.

برخی افراد پرونده به دست برای پرداخت مالیات نقل و انتقال ملک یا خودرو به خبرنگار ما گفتند چند روز است که برای پرداخت مالیات مراجعه می‌کنند و به قول خودشان از کار و زندگی افتاده‌اند، اما کارشان در بخش پرداخت مالیات حل نشده است.

همچنین برخی دیگر نیز پشت باجه‌ها منتظر پاسخ بودند که پرونده‌های زیادی پشت همان باجه‌ها منتظر تعیین تکلیف هستند. در یکی از شعب سازمان مالیاتی در شمال تهران، با وجود تعداد زیاد مراجعه‌کننده فقط سه باجه پاسخگوی مردم بود که شماره‌ 719 در بلندگو اعلام می‌شود، درحالی که شماره‌ در دست افراد 900 را نشان می‌داد و هر دقیقه هم بر شمار مؤدیان افزوده می‌شد.

گم شدن پرونده‌های کاغذی

مشاهدات خبرنگار ما در یک واحد مالیاتی در غرب تهران نیز قابل تامل است. در این واحد، جابه‌جایی پرونده‌ها فقط باید توسط نیروهای خدماتی ساختمان انجام شود، با این حال یک مؤدی به خبرنگار ما گفت؛ از صبح اینجا هستم چون پرونده‌ام را گم کرده‌اند!

روی میز کارمندان این شعبه در اتاق‌های مختلف، انبوهی از پوشه‌های مربوط به پرونده مؤدیان مالیاتی انباشته شده بود و یکی از کارمندان پرونده‌های همه میزها را می‌گشت تا شاید پرونده گمشده را پیدا کند. جالب آن که این فرد، مالیات خود را نیز پرداخت کرده و پرونده‌اش در راه اخذ امضای مسئول مربوطه گم شده بود.

نکته جالب دیگر در این شعبه، صف طولانی پشت یکی از باجه‌های پرداخت فیش‌های مالیاتی بود، چون سایر باجه‌ها دستگاه کارتخوان نداشتند، مؤدیان از باجه‌های مختلف مجبور بودند به این باجه مراجعه کنند تا مالیات خود را با کارت بانکی پرداخت کنند. این درحالی است که به آسانی می‌شد برای هر باجه، یک دستگاه کارتخوان اختصاص داد تا تمام کارهای مؤدی را انجام داده و مالیاتش را نیز همانجا دریافت کند.

یک مؤدی مالیاتی در این شعبه به خبرنگار ما گفت: اگر همه کارها به صورت مکانیزه انجام می‌شد، دیگر نیازی به مراجعه حضوری و از اتاقی به اتاق دیگر رفتن نبود، بلکه باید همه این کارها از طریق اینترنت انجام شود. مؤدی دیگری در این‌باره اظهار کرد که چند روز است برای تکمیل کار خود به یکی از شعبه‌های مالیاتی مراجعه می‌کند و هنوز نتوانسته کارش را به صورت کامل انجام دهد. وی ادامه داد: بروکراسی اداری مانند آفت است که متاسفانه نتوانستیم از آن فاصله بگیریم. یک مؤدی دیگر نیز معتقد است، تعداد کارمندان در بخش‌های شلوغ مالیاتی متناسب با حجم کار نیست؛ به طوری که سه کارمند برای بیش از 300 مراجعه‌کننده وجود دارند.

پاسخ سازمان مالیاتی

غلامرضا قبله‌ای، سخنگوی سازمان امور مالیاتی در گفت‌وگو با جام‌جم می گوید : برای مالیات نقل و انتقال و ارث، مؤدیان باید به شعبه‌های مالیاتی مراجعه کنند. در این صورت یک معرفی‌نامه از دفترخانه همراه مدارک لازم تحویل می‌دهند و آنها نیز مبلغ را اعلام می‌کنند که بعد از پرداخت فیش به آنها برای دفترخانه معرفی‌نامه صادر می‌شود.بیشتر اظهارنامه‌ها الکترونیکی است و نیازی به مراجعه به شعبه نیست و برخی مردم از این مورد بی‌خبر هستند و همچنان به صورت حضوری مراجعه می‌کنند.

قبله‌ای اضافه می‌کند: برخی واحدهای مالیاتی در داخل شعبه کافی‌نت‌هایی را ایجاد کرده تا ثبت پرونده در سایت سازمان مالیاتی راحت‌تر باشد و این کار را برای مشتریان و مؤدیان مالیاتی انجام می‌دهند تا کارشان بهتر و سریع‌تر انجام شود، اما ربطی به دستگاه مالیاتی ندارد.

سخنگوی سازمان امور مالیاتی می گوید: به طور معمول مالیات اصناف و سایر بخش‌ها از طریق کافی‌نت‌ها یا دفاتر پیشخوان دولت انجام می‌شود و نیازی به حضور در شعبه نیست و در بخش‌هایی هم که نیاز به حضور است، کارمندان تلاش می‌کنند تا کار سریع و درست انجام شود.

محمدحسین علی‌اکبری

اقتصاد