ترمز آقای مدیر بر موتور بازار سرمایه

عبارت‌های فوق سخنان یک منتقد جدی بازار سرمایه ایران نیست؛ بلکه مواضع اخیر مدیر امور بورس‌های سازمان بورس و اوراق بهادار درباره معاملات قراردادهای آتی سکه در بورس کالاست؛ مواضعی که تعجب بسیاری از ناظران را برانگیخته است. محمودرضا خواجه نصیری در اظهاراتی عجیب تلویحا معامله گران را از حضور در بازارهای آتی سکه بر حذر داشته است حال آن‌که تا همین چند روز قبل رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار و حتی وزیر امور اقتصادی و دارایی به‌عنوان رئیس شورای عالی بورس پیوسته از ضرورت تقویت معاملات مشتقه و قراردادهای آتی بورس کالا حمایت کرده و از گسترش آن سخن می‌گفتند. بی‌تردید لازمه تبدیل بورس‌های سنتی مانند بورس کالا به بازارهایی مدرن و مطابق عملکرد نهادهای مالی دنیا، توسعه ابزارهای مشتقه مالی و گسترش این بازارهاست.

اما اکنون که این بازار با تلاش نیروهای بومی اعتماد کامل سرمایه‌گذاران را جلب کرده و در حال تبدیل شدن به یکی از محورهای اصلی بازار سرمایه ایران است، عواملی از درون این بازار سعی در متوقف نمودن آن دارند. چرا؟ به دلیل آن‌که بورس اوراق بهادار این روزها حال و روز خوشی ندارد و به تصور برخی مسوولان، علت این رکود، مهاجرت مشتریان بورس اوراق بهادار به بورس کالای ایران است.

آقای خواجه نصیری نیک می‌دانند بازار بسیار هوشمندتر از آن است که با اظهار نگرانی یک مقام مسوول عقب بکشد یا با تهییج او، بازار نیز هیجانی شود. بازار همچون موجود زنده‌ای است که تمام سیگنال‌های دریافتی را با هوشمندی تمام پاسخ می‌دهد و بر پایه همین هوشمندی است که هرزمان سرمایه‌گذاران احساس کنند که در بازار اوراق بهادار، به بازدهی لازم خواهند رسید بار دیگر با این بازار آشتی خواهند کرد و تا زمانی که سرمایه‌گذاری در قراردادهای آتی سکه طلا را پربازده ببینند دست از این بازار نخواهند کشید و حرف‌های مدیر امور بورس‌ها نیز تاثیری بر رفتار آنها نخواهد داشت. ایشان مطلع هستند که راه تقویت بورس اوراق بهادار، کشیدن ترمز بورس کالا نیست. بورس اوراق بهادار به موازات رونق معاملات آتی بورس کالا نیز می‌تواند روزهای خوش گذشته را تکرار کند، مشروط بر آن‌که مشکلات ریشه‌ای این بازار شناسایی و چاره‌ای برای آن اندیشیده شود و اعتماد از دست رفته این بازار به آن بازگردد. حتی اگر به فرض با سخنانی این چنین، مشتریان قراردادهای آتی به اصطلاح از این بازار پرانده شوند، مطمئنا سراغ بورس اوراق بهادار نخواهند رفت چرا که مشکلات این بازار با تحذیر وتهییج حل شدنی نیست. مشتریان قراردادهای آتی اگر پرانده شوند البته سر از بازارهایی مانند مسکن و ارز و طلای نقدی در می‌آورند که نتیجه این کوچ خطرناک هم ناگفته مشخص است. پس باید به آقایان توصیه کرد اکنون که بورس کالا موفق شده با قدرت، هدایت روزانه بیش از یکصد میلیارد تومان از سرمایه‌های سرگردان مردم را با قراردادهای آتی سکه طلا در اختیار بگیرد، نگذارید مهار این نقدینگی سرکش از کنترل بازار سرمایه خارج شود که اگر این گونه شود، باید منتظر انفجار این پتانسیل عظیم در سایر بازارها از جمله بازار مسکن بود.