شکل جدید گدایی

در ایران، تکدی‌گری نه تنها از نظر فرهنگی و اجتماعی، امری مذموم و ناپسند است بلکه قانون نیز آن را جرم شناخته و طبق ماده 712 قانون مجازات اسلامی ‌مجازات زندان برای چنین افرادی تعیین کرده است، اما با وجود صراحت قانونی و مذموم بودن چنین پدیده‌ای از نظر فرهنگی و اجتماعی، ما به دلایل گوناگون شاهد رشد و ظهور متکدیان در اماکن گوناگون هستیم، به‌گونه‌ای که نه تنها در حاشیه خیابان‌ها و مراکز مذهبی بلکه در پایانه‌های مسافربری، اتوبوس‌ها و حتی مترو نیز به وفور می‌توان آنها را دید.

با این حال، کمتر مشاهده شده است متکدیان در بانک‌ها هم دست به گدایی بزنند، اما به نظر می‌رسد به دلیل اهمال و بی‌توجهی مسوولان برخی بانک‌ها که از قضا دولتی هم هستند، این پدیده مذموم و خطرناک در این مراکز نیز رو به رشد گذاشته است. خطرناک از این بابت که «بانک» محل تبادل پول میان مشتریان و متصدیان است و متکدیان نیز به اخذ چیزی جز پول آن هم به رایگان فکر نمی‌کنند. طبیعی است دیدن آن همه پول در حال تبادل در بانک، برخی را وسوسه کند و امنیت افراد و سرمایه آنان را به خطر اندازد. اصلا، از کجا معلوم که این متکدیان، تبهکاران خطرناکی در این لباس نباشند؟!

روز گذشته هنگام مراجعه به یکی از شعب بانک ملی در خیابان میرداماد در شمال تهران که «روزنامه جام‌جم» در آن واقع است، با چشمان خود شاهد تردد آزادانه چنین متکدیانی بودم. در برابر حیرت من، برخی کارمندان گفتند که حضور این عده در بانک امری عادی است و تازه،‌ هم زن و هم مرد متکدی می‌آیند.

این وضعیت، آرامش روحی برخی مشتریان را بر هم زده بود اما برای مسوولان بانک انگار هیچ اتفاقی نیفتاده است. ظاهرا از نظر آنان، حضور متکدیان نه مشکل قانونی دارد، نه ایراد اخلاقی و نه پیامدهای امنیتی اما آیا واقعا چنین است؟! جالب آن است که من دیروز در همین جریان، کارت ملی خود را در بانک گم کردم و کارمند بانک هم می‌گوید آن را همان زمان تحویل داده است. آیا ممکن است این کارت از سوی افرادی که نه مشتری هستند و نه کارمند بانک ، ربوده شده باشد؟!

محمدرضا نادری