بایدهای افزایش صادرات غیرنفتی

این درحالی است که همواره بسته‌ها یا سیاست‌هایی در این زمینه از سوی مسئولان یا دست‌اندرکاران ارائه شده، ولی خروجی این سیاست‌ها در زمینه افزایش صادرات غیرنفتی کشورمان، گشایشی ایجاد نکرده و طی سه ماه ابتدای امسال با کاهشی معنی‌دار در صادرات محصولات غیرنفتی مواجه شده‌ایم؛ کاهشی که به نوعی بیانگر مشکلات موجود در صادرات این‌گونه کالاهاست و می‌طلبد سیاست‌های تازه‌ای در این‌باره تدوین شده و به‌کار گرفته شود. با نگاهی دقیق به روند نزولی این نوع صادرات، شاید اعداد و ارقام به نوعی جلب توجه کند، اما نکته‌ای پنهان در این زمینه وجود دارد که می‌تواند عاملی در ارائه نسخه‌ای کارآمد برای رفع این معضل باشد و آن محدود شدن بازارهای صادراتی ایران به چند کشور مشخص است. حال اگر واقعا دنبال نسخه‌ای شفابخش در افزایش صادرات کالاهای غیرنفتی با تمام امتیازاتش هستیم، لازم است به این ترتیب گام برداریم:

1ـ کاهش قیمت تمام شده محصولات: اولین نکته که باید در این زمینه به آن توجه کنیم، قدرت رقابت کالاهای ایرانی در بازارهای بین‌المللی با کالاهای مشابه از نظر قیمتی است و متاسفانه در بسیاری از موارد قدرت رقابت کالاهای ایرانی از نظر قیمتی بسیار کم و بعضا غیرممکن است. به همین دلیل لازم است از نظر کارشناسی و علمی متخصصان در این زمینه استفاده کنیم و باشناخت مشکلات و ارائه راهکارهای علمی، قیمت تمام شده محصولات ایران را کاهش دهیم.

2ـ آمار تولید و میزان مصرف: دومین نکته درباره صادرات کالاهای غیرنفتی، بحث آمار تولید و مصرف داخلی این کالاهاست. نبود آمار دقیق نه‌فقط باعث ارزش افزوده داخل کشورمان نمی‌شود، بلکه بعضا باعث کمیابی و سرانجام گرانی کالاها می‌شود که تخم‌مرغ، مرغ و شیر نمونه‌های بارز این نکته هستند.

3ـ تنوع بسته‌بندی: گرچه نسبت به دو دهه قبل، صنعت بسته‌بندی و فناوری‌های آن رشد قابل ملاحظه‌ای داشته است، اما در بررسی‌های کارشناسی در بخش‌های مختلف بخصوص صنعت غذایی هنوز هم با قدرت‌های بنام این صنعت فاصله داریم.

4ـ استانداردسازی محصولات: نکته دیگری که باعث بروز مشکلاتی برای صادرات محصولات غیرنفتی ایران شده است استاندارد نشدن برخی از این کالاهاست؛ زیرا صادرکنندگان ابتدا کالاهای باکیفیت و مناسب خود را به بازارهای هدف صادر می‌کنند، اما پس از مدتی بدون در نظر گرفتن منافع ملی و برای سودجویی، کالای باکیفیت و استاندارد مورد تائید را به بازار هدفشان ارسال نمی‌کنند که همین موضوع باعث کاهش سهم بازار محصولات ایران شده است.

سیدمهدی مقدسی

عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس