جام جم آنلاین - بریان اصفهانی از غذاهای قدیمی و محبوب استان اصفهان است که جایگاه ویژهای در فرهنگ غذایی این شهر دارد. این غذای سنتی با گوشت گوسفندی پخته و چرخشده تهیه میشود و معمولاً همراه جگر سفید سرخشده و نان سنگک سرو میشود. ترکیب گوشت، ادویههای معطر و چربی گوسفندی طعمی متفاوت به بریان میدهد.
بریان را معمولاً در تابههای مخصوصی به نام کفگیرهای بریان آماده میکنند. البته امکان پخت این غذای خوشمزه در خانه و با تابه معمولی هم وجود دارد.
مواد اولیه بریان اصفهانی برای ۴ نفر
گوشت سردست یا گردن گوسفندی: ۵۰۰ گرم
جگر سفید گوسفندی: ۱۵۰ تا ۲۰۰ گرم
دنبه: ۵۰ گرم
پیاز متوسط: ۲ عدد
زعفران دمکرده: ۲ قاشق غذاخوری
پودر دارچین: ۱ قاشق چایخوری
زردچوبه: ۱ قاشق چایخوری
فلفل سیاه: نصف قاشق چایخوری
نمک: به مقدار لازم
نعناع خشک: ۱ قاشق چایخوری
نان سنگک: به تعداد لازم
گردو و خلال پسته و بادام: برای تزیین
روغن یا چربی آب گوشت: به مقدار لازم
طرز تهیه بریان اصفهانی مرحله به مرحله
مرحله اول: پخت گوشت گوسفندی
ابتدا گوشت گوسفندی را به همراه یک عدد پیاز خردشده و دنبه داخل قابلمه بریزید. زردچوبه و فلفل سیاه را اضافه کنید و به اندازهای آب بریزید که روی گوشت را بپوشاند. قابلمه را روی حرارت ملایم قرار دهید تا گوشت کاملاً نرم و پخته شود. بهتر است مقداری از آب گوشت در قابلمه باقی بماند تا برای سرو استفاده کنید.
مرحله دوم: آماده کردن جگر سفید
جگر سفید را پس از شستوشوی کامل خرد کنید و همراه یک عدد پیاز و مقداری آب داخل قابلمه جداگانه بپزید. پس از پخت آب اضافی آن را بگیرید و جگر را چرخ کنید. سپس با کمی روغن یا چربی گوسفندی در تابه تفت دهید تا طعم بهتری پیدا کند.
مرحله سوم: چرخ کردن و مزهدار کردن گوشت
گوشت پختهشده و دنبه را از قابلمه خارج کنید و پس از خنک شدن چرخ کنید. زعفران دمکرده، نمک، فلفل و مقداری دارچین را به گوشت اضافه کنید. مخلوط را خوب ورز دهید تا کاملاً منسجم شود. در صورت تمایل میتوانید کمی نعناع خشک نیز به آن اضافه کنید.
مرحله چهارم: شکل دادن و سرخ کردن بریان
کفگیر مخصوص بریان یا یک تابه کوچک را روی حرارت قرار دهید. کف ظرف را با مقداری چربی آب گوشت چرب کنید و کمی دارچین روی آن بپاشید. مقداری از مایه گوشت را بردارید و به شکل بیضی یا دایرهای با ضخامت حدود یک سانتیمتر کف ظرف پهن کنید.
اجازه دهید یک طرف بریان با حرارت ملایم سرخ و برشته شود. سپس آن را برگردانید تا طرف دیگر نیز حرارت ببیند. مراقب باشید گوشت بیش از اندازه خشک نشود.
مرحله پنجم: سرو بریان اصفهانی
نان سنگک را در اندازه مناسب برش دهید و کمی از آب غلیظ گوشت روی آن بریزید تا مرطوب شود. بریان آمادهشده را روی نان قرار دهید و مقداری جگر سفید سرخشده کنار آن بریزید.
برای تزیین میتوانید از گردوی خردشده و خلال پسته و بادام استفاده کنید. بریان اصفهانی را معمولاً با ریحان تازه و پیاز و دوغ سرو میکنند.
بیشتر بخوانید:
فوتوفنهای تهیه بریان اصفهانی خوشمزه
• استفاده از گوشت سردست یا گردن گوسفندی باعث لطافت بیشتر بریان میشود.
• وجود مقداری چربی در گوشت اهمیت زیادی دارد و مانع خشک شدن بریان میشود.
• گوشت را پس از پخت و خنک شدن چرخ کنید تا بافت بهتری داشته باشد.
• استفاده از دارچین و زعفران عطر خاصی به بریان میدهد.
• اگر کفگیر مخصوص بریان ندارید میتوانید از تابه کوچک استفاده کنید.
• نان سنگک را بیش از اندازه با آب گوشت خیس نکنید تا بافت آن حفظ شود.
بریانی اصیل اصفهان معمولاً با آب گوشت و نان سنگک سرو میشود. جگر سفید نیز یکی از همراهان رایج این غذاست و در بسیاری از بریانیفروشیهای اصفهان کنار گوشت قرار میگیرد.
نکته آشپزی: در دستورهای سنتی اصفهان روش آمادهسازی و نسبت گوشت به جگر سفید ممکن است از یک بریانیفروشی به بریانیفروشی دیگر متفاوت باشد. سرخ کردن مایه گوشت در کفگیر مخصوص و استفاده از آب گوشت برای نان از ویژگیهای مهم این غذاست.