خاطره‌های انقلاب در جای‌جای ایران

واقعیت این است که انقلاب اسلامی نه تنها در تهران بلکه در بسیاری از شهرها و روستاهای بزرگ و کوچک کشور بروز و ظهور داشت و در هر منطقه‌ای ورای قومیت‌ و مذهب ساکنان آن می‌توان خاطره‌ای از دوران انقلاب و نمادی از آن روزها را در نظر داشت. در همین زمینه بدیهی است نقش مکان‌های مهم انقلابی در دیگر شهرهای کشور نیز اساسی بوده و هنوز هم خاطره قیام مردم در چنین اماکنی می‌تواند و یادآور احیای آرمان‌های انقلابی باشد.

در همین خصوص نمی‌شود از انقلاب اسلامی سخن گفت اما یادی از فیضیه قم نکرد؛ همان مدرسه علمیه مشهوری که در سال 42 سنگ بنای انقلاب اسلامی را گذاشت و نشان داد روحانیت شیعه، هوشیارانه پاسدار ارزش‌های دینی در میانه شتاب دفاع رژیم از ناسیونالیسم آمرانه‌ای است که محمدرضا پهلوی حامی آن بود. در شهر قم حرم حضرت معصومه(س) و مسجد امام نیز که خود کانونی برای هماهنگی نیروهای انقلابی بود در فرجام توانست با بسیج توده‌ها، انقلاب اسلامی را به ثمر بنشاند.

علاوه بر این در شهر مشهد نیز کم نیست اماکنی که نماد، انقلاب به شمار می‌رود. از مسجد کرامت که سخنرانی‌های رهبر معظم انقلاب در آن با استقبال مردم روبه‌رو می‌شد تا حرم امام‌رضا(ع) که نقش مهمی در سازماندهی نیروهای انقلابی داشت. میدان 10 دی نیز در این شهر یادآور به گلوله بسته شدن مردم انقلابی مشهد در میدان سوم اسفند آن زمان است که خود به تحریک احساسات عمومی و شعله‌ورتر شدن آتش انقلاب در این شهر منجر شد.

سابقه تبریز نیز در انقلاب اسلامی بسیار درخشان است. تبریزی‌ها که نقش مهمی در انقلاب مشروطه نیز داشتند، در جریان انقلاب اسلامی هم از جمله اولین شهرهایی بود که به حمایت از مردم انقلابی قم و تهران پرداختند. قیام 29 بهمن 56 مردم تبریز نیز خود مقدمه‌ای شد برای فراگیر شدن انقلاب اسلامی. مسجد قزلی تبریز قطب اصلی این قیام بود که در سال 1387 به ثبت میراث معنوی کشور نیز رسید.

یکی دیگر از اماکن مشهور دوره انقلاب سینما رکس آبادان است؛ سینمایی که در اوج انقلاب ناگهان به آتش کشیده شد و آنچنان باعث خشم مردم ایران شد که پایه‌های رژیم سلطنت را سست‌تر از قبل کرد. هرچند رژیم شاه تلاش کرد این آتش‌سوزی را به چریک‌های فلسطینی و نیز نیروهای انقلابی نسبت دهد، اما مردم بخوبی می‌دانستند بدنام سازی انقلاب، یکی از سناریوهای نخ‌نمای ساواک به شمار آمده و به همین دلیل این واقعه هیچ‌گاه نتوانست مردم را نسبت به آرمان‌های انقلابی بدبین کند.

از دیگر مکان‌های مشهور انقلابی در دیگر شهرها، مسجد سید اصفهان است که در کنار حوزه‌های علمیه این شهر نقش مهمی در حرکت‌های انقلابی داشت. مسئولیت مدیریت این مسجد را آیت‌الله طاهری بر عهده داشت. علاوه بر آن مسجد مصلی و مسجد امام علی(ع) از مراکز اصلی مبارزه در این شهر بود. سابقه مبارزه در مسجد امام علی(ع) به سال 1352 بازمی‌گشت که کلاس‌ها، بحث‌ها و سخنرانی‌های استادانی چون استاد مطهری و دکتر بهشتی در آن برگزار می‌شد.

همین نقش را مسجد جامع کرمان نیز ایفا می‌کرد؛ همان مسجدی که بیست و چهارم مهر 57 شاهد اجتماع عظیم مردم انقلابی کرمان بود، اما توسط تعدادی از وابستگان به دربار به آتش کشیده شد و سبب شد موجی از نفرت از رژیم شاه کرمان را فراگیرد. میدان مشتاق که امروز میدان شهدای کرمان نامیده می‌شود نیز از دیگر میادینی بود که انقلابیون کرمانی برای تجمع‌های خود از آن استفاده می‌کردند.مسجد جامع کرج، مسجد روضه محمدیه یا مسجد حظیره یزد، مساجد آتشی‌ها و رضای شیراز در کنار حرم حضرت شاهچراغ(ع) از دیگر اماکنی بود که در دوره انقلاب نقش مهمی در تربیت نیروهای انقلابی و سازماندهی مردم برعهده داشت و نشان داد ریشه اصلی انقلاب 57 آموزه‌های دینی و تعالیم اسلامی بوده است.