نگاه هفته
موازیکاری یا تعامل؟
مشارکت نهادها و تشکلهای گوناگون در تولید برنامهها و کارهای نمایشی تلویزیونی، اتفاق مثبتی است که همواره (بویژه در بعد مضمونی) نتایج مثبتی داشته است. قوه قضاییه، نیروی انتظامی، سپاه، ارتش، وزارت آموزش و پرورش، سازمان هلال احمر و تشکلهای دیگری طی این سالها در تولید سریالهای تلویزیونی یا برنامههای مختلف با شبکههای مختلف تلویزیونی یا تهیهکنندگان برنامهساز همکاری داشتهاند و معمولا این همکاریها به نتایج خوبی منجر شده است.
حوزههنری طی سه دهه گذشته پیشتر در زمینه ادبیات، هنرهای تجسمی، تئاتر، موسیقی، سینما و انیمیشنهای تلویزیونی فعالیت پررنگی داشته که شاخصترین آنها، مجموعه دیدنی «شکرستان» بوده است.
مجموعه تلویزیونی «سوره؛ گزارش اشک» که امسال با همکاری شبکه یک سیما به مناسبت محرم تولید شد از اولین اقدامات این سازمان درشروع فعالیت خود است که با توجه به رویکرد ساختاری آن که رسانهای شده، حرکتی جالب توجه به نظر میرسد.
حال با تأسیس سازمان تلویزیونی سوره توسط حوزه هنری، باید دید نحوه مشارکت حوزه هنری با تلویزیون در بلندمدت چگونه خواهد بود. آنچه مسلم است حوزه هنری به عنوان یک سازمان مستقل در همه این سالها، گاه و بیگاه نگاه متفاوتی به برنامهسازی در سیما داشته است. حال اگر این تفاوت نگاه از قالب نظری و رسانهای به فعل درآید و در قالب مشارکت در تولیدات باکیفیت و پربیننده خود را نشان دهد، قطعا تعامل میان رسانه ملی و حوزه هنری به بهترین نتایج خود خواهد رسید، اما عملکرد مدیریت حوزه هنری در سالهای اخیر (بویژه در عرصه سینما) نشان میدهد این تعامل وقتی جای خود را به تقابل میدهد، نتایج ناخوشایند و غیرمفیدی همراه خود میآورد که نامطلوب است و دوستداشتنی نیست.
رئیس سازمان تلویزیونی سوره در اظهارنظری با انتقاد از ضعف ژورنالیسم تلویزیونی در حوزههای تخصصی مختلف جز ورزش در صدا و سیمای کشور گفته است: ژورنالیسم تلویزیونی هنر و ادبیات، با توجه به جایگاه منحصربهفرد رسانه تلویزیون در ایران، حلقه مفقوده فعالیتهای هنری و ادبی در کشور است و در صورت تحقق، هنرمندان را نیز به مردم نزدیکتر خواهد کرد.
این رویکرد در نوع خود قابل تأمل است، اما به شرطی که هدفی که برایش ترسیم شده، ارائه تولید باکیفیت باشد و نه فعالیت موازی با مدیریت رسانه تلویزیونی برتر در کشور؛ آن هم رسانهای که بویژه در حوزه فرهنگ و هنر، برنامههای متنوع و پرمخاطبی را روی آنتن دارد و عنوان این نکته که نبود چنین برنامههایی «حلقه مفقوده» تلویزیون در کشور است و «تولید چنین برنامههایی،هنرمندان را به مردم نزدیک خواهد کرد» از سوی کسی که مسئولیت سازمان تازهتأسیس تلویزیونی در حوزه هنری را به عهده گرفته، کمی عجیب به نظر میرسد و به عبارتی دیگر، میتوان از چنین جملاتی، رنگ و بوی استقلالطلبی از مجموعه کلی رسانه ملی استنباط کرد که البته شاید این محصول یک نگاه بدبینانه باشد.
باید دید راهاندازی سازمان تلویزیونی سوره در طولانیمدت تا چه حد در تعامل با برنامهسازی و سیاستگذاری در رسانه ملی خواهد بود؟ آیا سازمان تلویزیونی سوره مثل دیگر واحدهای تلویزیونی مستقر در تشکلها که همواره فعالیت در زیرمجموعه قواعد موجود در رسانه ملی را دنبال کردهاند، خواهد توانست منطبق بر این قوانین و قواعد به تولید کمی و تاثیرگذاری کیفی بیندیشد یا تلاش دارد تحقق تلویزیونی کابلی یا تلویزیون خصوصی را این بار در قاعده یک سازمان مستقل جستجو کند؟
علی افشار
گفت و گو
