اهمیت روز علم از منظر یونسکو

یونسکو در چارچوب برنامه‌های بین‌المللی و با همکاری کشورهای عضو در نقاط مختلف دنیا، فعالیت‌های علمی مختلفی را در حوزه‌های مهم و مطرح جهانی در زمینه مدیریت منابع آب شیرین، سلامت، اقیانوس‌ها، انرژی‌های تجدیدپذیر، بلایای طبیعی، کاهش پیامدهای طبیعی، تنوع‌ زیستی و ظرفیت‌سازی در حوزه علم و فناوری در برنامه کاری خود قرار داده است. روز جهانی علم از 2001 در کمیسیون ملی یونسکو مطرح شده است. هدف از نامگذاری روزی به عنوان روز علم در خدمت صلح و توسعه این است که بتوانیم شهروندان را از توسعه و پیشرفت در حوزه علم مطلع کنیم و نقش دانشمندان را در افزایش آگاهی‌های مردم از کره‌زمین اعجاب‌انگیز و شکننده‌ای که آن را خانه خودمان می‌دانیم مشخص کنیم تا بتوانیم، جوامعی را که در آن زندگی می‌کنیم‌ به جوامع پایدارتری تبدیل کنیم.

روز جهانی علم فرصتی است که می‌توان از آن برای تاکید هر چه بیشتر بر اهمیت و ارتباط علم با زندگی روزمره استفاده کرد و مطمئن هستم بر پایه دیدگاه‌های مختلفی که در برنامه‌ها و نشست‌هایی که به بهانه روز علم برگزار و مطرح می‌شود، زمینه بهتری برای همکاری‌های چه بیشتر و بهتر و برنامه‌ریزی برای مناسبت‌های آینده در حوزه علم ایجاد خواهد شد. روز جهانی علم در خدمت صلح و توسعه فرصت ارزشمندی است که توان علم برای ایجاد جهانی بهتر را تائید می‌کند و فقط از طریق دانش و استعداد بشری و پژوهش علمی و نوآوری است که امروز می‌توانیم برای مواجهه با چالش‌هایی که پیش‌رویمان است، راهکارهایی را پیدا کنیم.

امسال موضوع روز جهانی علم برای صلح و توسعه به همکاری‌های آب برای به اشتراک‌گذاری دانش، داده و نوآوری اختصاص دارد که در واقع چارچوب سال بین‌المللی سازمان ملل برای همکاری‌های آب در سال جاری را تشکیل می‌دهد. با اعلام امسال به عنوان سال بین‌المللی همکاری‌های آب، کشورهای عضو بر اهمیت همکاری‌های آب برای تضمین سلامت و رفاه بشری و همچنین بر اهمیت همکاری‌های آب برای تحقق اهداف توسعه هزاره و رسیدن به صلح و توسعه پایدار به توافق رسیدند. شعار امسال نیز این است «آب، همه جا آب، تنها اگر آب به اشتراک بگذارید» این شعار بیانگر این است که همکاری‌های آب بین کشورهای مرزی در مدیریت آب‌های بین‌مرزی و به اشتراک‌گذاری منابع آب برای مصارف متفاوت و بین مصرف‌کنندگان مختلف در درون مرزهای ملی اهمیت بسیار زیادی دارد. همکاری باید ملکه ذهنمان شود. واژه همکاری باید در همه زمینه‌ها ورد زبانمان باشد. این همکاری لازمه حفاظت از اکوسیستم‌ها برای ریشه‌کن کردن فقر و پیشبرد برابری اجتماعی از جمله برابری جنسیتی است.

همان‌طور که مطلع هستید ایران تمدنی قدیمی با جمعیتی جوان است. جوانان به ایده‌های جدید، دانش و فناوری‌های جدید علاقه زیادی دارند و من این علاقه را در جوانان ایرانی می‌بینم. آنها به کسب دانش علمی و استفاده از آن در ساخت آینده علاقه‌مند هستند. ما می‌توانیم فعالیت‌هایی را برنامه‌ریزی کنیم تا از هدف و علاقه جوانان حمایت کنیم تا به این ترتیب بتوانیم فرهنگ کارآفرینی را در کشور ترویج کنیم و طرح‌های پژوهشی را به سمت نیازهای جامعه سوق دهیم. یونسکو علاقه‌مند حمایت از این برنامه‌هاست و ترویج علم و نوآوری مبتنی بر فناوری را مورد تشویق و حمایت قرار می‌دهد. یونسکو دست در دست جامعه علمی به همکاری‌های خود برای ترویج علم ادامه خواهد داد.

هیراناند پورکیت / مدیر دفتر منطقه‌ای یونسکو در تهران