در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
موسیقی برنامههای کودک از نگاه ناصر فلاحی، آهنگساز
کودکان ما لایق خوب شنیدن هستند
بدون شک یکی از راههای ایجاد شادی، نشاط و ارتباط با مخاطب خردسال در برنامههای کودک، موسیقی است و این روزها خوشبختانه موسیقی به یکی از بخشهای اساسی برنامههای خردسال و کودک رادیو و تلویزیون تبدیل شده است و کمتر برنامه کودکی را میتوان یافت که فاقد موسیقی و اجرای ترانههای متفاوت باشد.
اینکه توجه یکسویه به موسیقی و بیتوجهی به سایر موارد شادیآفرین و آموزنده مانند قصهگویی، بازی با بچهها، انجام کاردستی و... در بردارنده چه آسیبهایی است مبحثی است که برنامهسازان فعال در این حوزه نباید از آن غافل شوند همچنین که نباید فراموش کرد گرچه کودکان به ترانه و سرود علاقهمند و در یادگیری آن نیز مستعد هستند، ولی کارهای تولید شده در این زمینه، پاسخگوی نیازهای آنها نمیشود و به نظر میرسد کارهای تولیدی در این بخش باید آنقدر قوی باشد که از همان ابتدای کودکی سطح ذائقه کودکان را بالا ببرد.
بسیاری از موسیقی ترانهها معمولا بسیار ساده و همراه با افکتهای الکترونیکی است که در آنها کمتر خلاقیت و ویژگیهای دنیای کودکی دیده میشود، این امر باعث میشود سلیقه شنیداری کودک، به موسیقی بازاری عادت کند و نتواند موسیقی فاخر را از غیر آن تشخیص دهد.
باتوجه به اینکه موسیقی مقولهای است که میتواند باعث رشد ذهن و خلاقیت کودک شود و استفاده ناصحیح از آن نیز خطرات و لطمات جدی را به روح و روان کودک وارد میکند، کارشناسان بر این باورند که تهیهکنندگان و برنامهسازان کودک باید اهتمام، دقت نظر و وسواس بیشتری در این زمینه به خرج دهند.
ناصر فلاحی که در زمینه آهنگسازی کودکان کارهای بسیاری را انجام داده است درخصوص ویژگیهای این کار میگوید: «همانطور که در کشورهای غربی به موسیقی در متن و بطن دانشگاهها و مدارس به طور جدی پرداخته میشود، باید در کشور خودمان هم زمینههایی فراهم شود تا از همان کودکی و نوجوانی فرزندانمان با موسیقی اصیل ایرانی آشنا شوند.»
این آهنگساز با اشاره به اینکه در زمینه موسیقی کودکان باید کارهای جدیتری صورت بگیرد، میافزاید: «متاسفانه در کشور ما هر چقدر بار ارکستر کار سبکتر باشد به موسیقی کودک نزدیکتر میشود، اما تجربه بزرگان موسیقی اینطور نشان میدهد که هر چه درک صحیحتری از نیازهای کودکان و نوجوانانمان داشته باشیم، کارهای بهتری برای آنها خواهیم ساخت.»
وی با تعریفی دقیقتر از نوع ملودی موسیقی کودکان اضافه میکند: «موسیقی کودک در این خلاصه نمیشود که در آن از کارها و سازهای سبکتری استفاده شود، بلکه ملودی باید به گونهای باشد که در حین اینکه قابل درک برای کودک است، دارای پیچیدگیهایی نیز باشد و آهنگسازان میتوانند کارهای بسیاری در سازبندی یا ارکستراسیون موسیقی و انتخاب و ترکیب سازها برای اجرای یک قطعه موسیقی انجام دهند.»
فلاحی با اشاره به انیمیشنهای مطرح دنیا و استفاده موسیقی در این کارها اظهار میکند: «برترین شرکتهای انیمیشنسازی جهان نیز در تولید کارها و اثرهایشان از معروفترین و بهترین آهنگسازان و حتی خوانندگان معاصر استفاده میکنند، اما در کشور ما به جز معدود آهنگسازانی که در این زمینه خوب کار میکنند و آثاری خلق میکنند که از لحاظ تفکر و اندیشهای که روی آن شده، بسیار متفاوت از فضای موجود در این عرصه است، بقیه، از لحاظ ساختاری کارهایی ضعیف به بازار عرضه میکنند که در واقع با این کار تنها میخواهند موسیقیای ارائه دهند و تولید موسیقی برای کودک را جدی نمیگیرند. بیشتر اینگونه کارها دارای ریتمهای ساده یا بعضا ترکیبی است که البته در ریتمهای ترکیبی نیز نوعی اغراق وجود دارد و این باعث تنزل سطح موسیقی میشود و ما با این تاریخ و سطح فرهنگی غنیای که داریم کودکانمان مستحق این هستند که بهترینها را گوش دهند. در ایران نیز به دلیل اینکه از کودکی کارهای ضعیفی پخش شده به همین دلیل مردم گوشهای خوبی برای موزیک ندارند، زیرا از کودکی این مبحث جدی گرفته نشده است.»
ناصر فلاحی همچنین معتقد است: «باید نگاه تازهای برای ساخت موسیقی کودکان و فیلمهایی که برای آنها ساخته میشود، صورت بگیرد. بچهها بزرگتر از آن هستند که ما هر آنچه که میخواهیم اعم از کارهای ضعیف به خوردشان بدهیم. از نظر ملودی و سازبندی کارهایی که از رسانه تحت عنوان برنامه ویژه کودک و نوجوان میشنویم حتی بزرگترها را هم آزار میدهد.»
این آهنگساز میگوید: «اگر منبع شنیداری غالب مردم جامعه ما گوش دادن به ترانههای دم دستی و ضعیف باشد گوشها به این سبک از کار عادت میکند و مصداق این ضربالمثل میشود که از کوزه همان برون تراود که در اوست. بنابراین هیچ راهی برای بهبود این وضع جز آموزش صحیح افکار باقی نمیماند که رسانه ملی ما در این زمینه با پخش کارهای قوی و ارزشمند، نقش پررنگ و بیبدیلی در این زمینه خواهد داشت.»
فلاحی در پاسخ به اینکه در ساخت برنامههای کودک امکان استفاده از موسیقی سنتی و اصیل ایرانی کم است، اظهار میکند: «منظور دقیق من استفاده مطلق از موسیقی سنتی در ساخت برنامههای کودک نیست، زیرا که در این صورت نهتنها جذاب نخواهد بود بلکه در واقع موسیقی به هدر میرود، ما باید راهکاری بیندیشیم تا با ایجاد نوعی خلاقیت در تدوین موسیقی، تلفیقی از موسیقی جهانی و سبک سنتی و اصیل ایرانی را معرفی کنیم و با توجه به اینکه سازها هر کدام نماد و نشانی هستند، در این صورت میتوانیم با انجام تلفیق مناسب این دو سبک، موسیقی غنی ایرانی را به دنیا نیز معرفی کنیم.»
دینا تیموری
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
