آخرین‌ نسخه‌ مرورگر فایر‌فاکس‌منتشر‌شد

سختگیری فایرفاکس 8 در افزونه‌ها

در هفته گذشته آخرین نسخه موزیلا فایرفاکس یعنی فایرفاکس 8 منتشر شد؛ نسخه‌ای که تعدادی از افزونه‌ها را غیرفعال کرده است و مسوولیت بیشتری در مقابل روند جدید توسعه سریع شرکت موزیلا روی دوش خود احساس می‌کند.

کد خبر: ۴۴۳۱۲۴

اجازه دادن به کاربر در کنترل هرچه بیشتر تجربه وب خود، برای مدت‌های مدید یکی از اولویت‌های موزیلا بوده است و فایرفاکس 8 توانست گام بزرگی در این زمینه بردارد. به‌وسیله جدیدترین نسخه این مرورگر، یک نرم‌افزار خارجی می‌تواند فایرفاکس را توسط قابلیت‌های جدید گسترش دهد. به‌عنوان مثال می‌توان به ابزار اسکایپ برای برجسته‌کردن شماره تلفن‌ها برای راحت‌تر تماس‌گرفتن به‌صورت آنلاین اشاره کرد. اگرچه با استفاده از فایرفاکس 8، افزونه‌های خارجی به‌طور پیشفرض غیرفعال می‌شوند.

جاستین اسکات ـ یکی از برنامه‌نویسان موزیلا ـ درباره قابلیت‌های نسخه جدید فایرفاکس گفت: «افزونه‌هایی که توسط نرم‌افزارهای خارجی نصب می‌شوند، مشکلاتی را به‌وجود می‌آورند. از جمله این مشکلات می‌توان به این موارد اشاره کرد: آنها می‌توانند سرعت شروع اولیه فایرفاکس و همچنین زمان لود صفحه‌ها را پایین بیاورند، واسط را به‌وسیله نوار ابزارهایی که اغلب کم مورد استفاده قرار می‌گیرند دچار به هم ریختگی می‌کنند، به‌روز رسانی‌های امنیتی و سازگاری را دچار تاخیر می‌کنند و مهم‌تر از همه این که به‌وسیله افزونه‌هایشان، کنترل را از دست کاربر خارج می‌سازند.»

همچنین موزیلا روی این مساله کار می‌کند که آیا کاربران واقعا افزونه‌ای را که نصب شده است می‌خواهند یا خیر. بعد از نصب نسخه جدید فایرفاکس، یک صفحه برای یک بار باز می‌شود که به کاربر اجازه می‌دهد افزونه‌های موجود را فعال یا غیرفعال کند. آنهایی که خود کاربر نصب کرده است به‌طور پیشفرض فعال و آن‌دسته از افزونه‌ها که توسط نرم‌افزارهای خارجی نصب شده‌اند به‌طور پیشفرض غیرفعال نشان داده می‌شوند.

افزونه‌ها برای مدت زیاد، برای فایرفاکس یک عامل مهم در رقابت با رقبایش محسوب می‌شد ولی اکنون سافاری، کروم و اوپرا نسخه‌های فناورانه مخصوص به خودشان را دارند. افزونه‌ها همچنین می‌توانند به‌عنوان نقاط ضعف نیز شناخته شوند؛ البته اگر با همان سرعتی که موزیلا درحال حاضر فایرفاکس را به‌روزرسانی می‌کند به‌روز نشوند یا به‌ وسیله «سیستم خودکار آزمودن سازگاری» متعلق به موزیلا، مورد حمایت قرار نگیرند.

روند انتشار سریع که توسط کروم از شرکت گوگل بنا نهاده شد و در اوایل سال جاری مورد استفاده فایرفاکس قرار گرفت، بعد از هر 6 هفته یک مرورگر جدید حاصل آن است. برخی ویژگی‌های آن عبارت است از: تفاوت‌های میان یک نسخه و نسخه بعد از آن کم است، قابلیت‌های جدید بسرعت به کاربر ارائه می‌شوند بدون آن که مجبور شوند یک سال یا بیشتر منتظر بمانند. تاخیر در آماده شدن یک قابلیت، ضرر کمتری به‌همراه خواهد داشت و قابلیت‌های دیگر که آماده هستند منتظر نمی‌مانند. در نهایت این که کسب و کارها، مشتریان و برنامه‌نویسان کند، زمان کمتری برای سازگاری خواهند داشت.

انتشار سریع، برخی مضرات را نیز به‌دنبال دارد؛ ولی موزیلا آنها را پذیرفته است. اگرچه تقریبا هر 30 هفته یک اصلاح عمده با طرح پیشنهادی نسخه «انتشار پشتیبان بزرگ» نمایان می‌شود. به‌روزرسانی سریع فایرفاکس امروزه یک اولویت به‌شمار می‌آید، چرا که قابلیت‌های وب بسرعت در حال توسعه هستند و بازار مرورگرها بیش از هر زمان دیگری به یک مکان رقابتی تبدیل شده است. با ورود مرورگرهایی نظیر کروم، رشد مداوم استفاده از فایرفاکس، حالا دیگر ثابت شده است و موزیلا در بازار مرورگرهای موبایل (جایی که فایرفاکس در هیچ‌ جای آن به‌طور پیشفرض نصب نشده است) وضع کاملا نامساعدی دارد.

بسیاری از کاربران فایرفاکس هنوز هم از نسخه 6‌/‌3 آن استفاده می‌کنند که قبل از دوره انتشار سریع، منتشر شده بود. این وضع به احتمال زیاد تغییر خواهد کرد به عنوان مثال موزیلا از 17 نوامبر به کاربران فایرفاکس 6‌/‌3 توصیه کرد تا مرورگر خود را به آخرین نسخه به‌روزرسانی کنند، که اغلب افراد نیز توسعه‌های به‌روزرسانی را دنبال می‌کنند. این به معنی آن است که فایرفاکس 8 به بسیاری از کاربرانش معرفی خواهد شد و آنها مجبور خواهند بود به انتشار سریع موزیلا بپیوندند.

با این وجود، موزیلا اصلا قصد ندارد پشتیبانی از فایرفاکس 6‌/‌3 خود را رها کند تا جایی که در هفته گذشته آخرین نسخه نگهداری 24‌/‌6‌/‌3 را منتشر کرد.

زمانی که این کاربران وارد آخرین نسخه فایرفاکس شوند چه چیزهای دیگری خواهند دید؟ تعداد زیادی از قابلیت‌های جدید که به فایرفاکس 8 اضافه شده‌اند. این قابلیت‌ها را براساس «یادداشت انتشار» سایت رسمی موزیلا و دیگر منابع می‌توان به این صورت فهرست کرد:

ـ در این نسخه، توییتر به یک گزینه در نوار جستجوی فایرفاکس تبدیل شده است که به کاربران اجازه می‌دهد براحتی hashtagها (کلمات کلیدی که با کاراکتر «#» آغاز می‌شوند مانند fail# و کاربران به‌وسیله آن می‌توانند محتوای اضافی و ابرداده‌ها را به توییت‌های خود اضافه کنند) و نام‌های کاربری توییتر را پیدا کنند. نکته محدودکننده این است که این قابلیت، تنها در نسخه‌های انگلیسی، پرتغالی، اسلوانیایی و ژاپنی در دسترس است.

ـ فایرفاکس اکنون از یک قابلیت جدید HTML پشتیبانی می‌کند که به توسعه‌دهندگان وب اجازه می‌دهد براحتی منوی متنی را به وب‌سایت‌ها و نرم‌افزارهای وب خود اضافه کنند؛ برای مثال این گزینه‌ها زمانی نشان داده می‌شوند که یک کاربر با ماوس خود راست‌کلیک می‌کند. این فناوری‌ به نرم‌افزارهای وب کمک می‌کند تا بسیار ساده‌تر از حال حاضر با نرم‌افزارهای رومیزی همگام شوند.

ـ تب‌ها نیز تنظیم شده‌اند. زمانی که کاربران تب‌ها را مرتب می‌کنند انیمیشن‌ها ظاهر بهتری دارند و زمانی که یک کاربر آن تب‌ها را فعال می‌کند فایرفاکس گزینه جدیدی برای بارگذاری دوباره تب‌ها نشان می‌دهد. درحال حاضر زمانی که کاربران فایرفاکس را بسته و دوباره باز می‌کنند، اغلب مرورگر کند می‌شود؛ چرا که سعی دارد تمام تب‌هایی را که باید دوباره نمایش دهد بارگذاری کند. به‌وسیله این گزینه جدید، تنها تب‌های انتخاب‌شده بارگذاری می‌شوند و بقیه تب‌ها به‌صورت یک صفحه خالی باقی می‌مانند تا زمانی که کاربر آن تب را انتخاب کند. این مساله می‌تواند برای سریع‌ترکردن تب اصلی بسیار مفید باشد، ولی اگر تنها بارگذاری دوباره تب‌ها را به تاخیر می‌انداخت می‌توانست گزینه بهتری باشد؛ چرا که در این حالت همه تب‌ها کمی بارگذاری می‌شدند.

ـ نسخه اندروید فایرفاکس 8 قابلیتی برای حفاظت از رمزهای عبور و نام‌های کاربری دارد که رمز عبور مدیر (master password) نامیده می‌شود. این قابلیت به اطلاعات محرمانه شما کمک می‌کند تا زمانی که اطلاعات اندروید خود را به‌اشتراک می‌گذارید یا آن را از دست دادید، محرمانه باقی بمانند. تغییرات بزرگ‌تر در شاخه‌های آن است؛ یک نسخه از فایرفاکس که برای بارگذاری سریع‌تر و بازدهی بالاتر از واسط معمول اندروید استفاده می‌کند.

ـ فناوری گرافیک سه‌بعدی که WebGL نامیده می‌شود، یک قابلیت جدید به‌نام «بافت‌های عملگر در چند دامنه» دارد که برای کار کردن حول مسائل امنیتی توسعه داده شده است. در یک حرکت مرتبط، ANGLE (یک فناوری ترجمه که در اصل توسط گوگل برای تبدیل دستورات OpenGL به معادل‌های آنها در DirectX برای رایانه‌هایی توسعه داده شد که از OpenGL پشتیبانی نمی‌کنند) هم‌اکنون برای فایرفاکس در ویندوزهای 64 بیتی در دسترس است.

ـ و طبق معمول همیشه، فایرفاکس 8 توانست بسیاری از باگ‌ها مانند واسط جدید وب سوکت‌ها برای ارتباط‌های پرسرعت بین مرورگرها و سرورها را برطرف کند.