سیگاری ها با سیگار مبارزه می کنند؛

در بیشتر نقاط دنیا به علت قوانین جامع و مدونی که برای کنترل سیگار صورت گرفته ، دود سیگاری ها نمی تواند غیر سیگاری ها را آزار دهد؛ اما هنوز هم که هنوز است ، در ایران با وجود بخشنامه های فراوانی که از سوی نهادهای مختلف در جهت کنترل و محدود کردن استعمال دخانیات صادر شده است

کد خبر: ۴۴۱۷۱

، حتی نوجوانان پانزده ، شانزده ساله از همین دکه های معمولی روزنامه فروشی که این روزها بیش و پیش از روزنامه ، سیگار می فروشند ، چند نخ سیگار می خرند و هر جا دلشان بخواهد ، آن را روشن می کنند و هیچکدام از این بخشنامه ها نمی تواند جلویشان را بگیرد ؛ مثل خیلی از بخشنامه های دیگر در این کشور. ایران جای عجیبی است.
اولین بخشنامه ای که پس از انقلاب در جهت محدود کردن کنترل دخانیات صادر شده ، مربوط به سال 73 و هیات دولت است . بخشنامه ای 6ماده ای که زیر آن امضای معاون اول رئیس جمهور وقت ، حسن حبیبی ، به چشم می خورد و به تمام نهادهای تاثیرگذار جامعه از جمله دفتر رهبری ، دفتر ریاست قوه قضاییه و.. هم رونوشت شده است . در اولین ماده این بخشنامه که قرار بوده جنبه اجرایی پیدا کند و البته این اتفاق هیچ وقت نیفتاده ، آمده است : «برای حفظ حقوق و تامین سلامت افراد جامعه در برابر بیماری های ناشی از استعمال دخانیات و کاهش هزینه های درمانی کشور، کلیه دستگاه های اجرایی موظفند این تصویب نامه را اجرا کنند.» دولت در سوم مرداد ماه سال 73 این طرح را تصویب و به تمام دستگاه ها ابلاغ می کند ؛ اما آن زمان ، به علت مقاومت بخشهایی خاص این طرح نمی تواند جنبه اجرایی پیدا کند و هنوز هم که هنوز است ، جنبه اجرایی پیدا نکرده است . فکر می کنید چرا؛ دکتر مسجدی دبیر کل جمعیت مبارزه با دخانیات در مورد این بخشهای خاص می گوید: من نمی دانم کدام دستها مانع از اجرای قوانین مبارزه با دخانیات می شوند؛ اما آنچه مسلم است ، بخشهایی که مستقیما با این قضیه در ارتباطند مانند نیروی انتظامی ، وزارت بهداشت ، اداره اماکن قوه قضاییه و... هیچ تحرکی از خودشان برای اجرا کردن این مصوبه ها نشان نمی دهند یا اگر هم نشان می دهند، به یکباره زحمات آنها در مرحله های پایانی کار بی اثر می شود. همه تلاش می کنند،اما باز هم آب از آب تکان نمی خورد. با اعلام این مخالفت ها، گروهی از پزشکان در بیمارستان مسیح دانشوری که مرکز تحقیقات سل و بیماری های ریوی وابسته به دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در آن است ، اعلام آمادگی می کنند که ظرف مدت کوتاهی طرح جامع مبارزه با دخانیات را توسط کارشناسان تدوین کنند. دکتر مسجدی ، قائم مقام این بیمارستان ، که با مدرک فوق تخصص ریه ، علاوه بر دبیر کلی جمعیت مبارزه با دخانیات ، دبیر کل منطقه خاورمیانه اتحادیه بین المللی مبارزه با سل و بیماری های ریوی نیز هست ، در مورد مراحل تدوین این طرح می گوید: «سال گذشته ، همزمان با هفته مبارزه با دخانیات در خرداد ماه ، قرار شد این طرح را آماده کنیم . ما هم خیلی سریع و در طول یک هفته این طرح را آماده کردیم...» مسلم است چنین طرحی نمی تواند در یک هفته آماده شود و مسوولان تدوین این طرح از قبل پیش زمینه هایی داشته اند: «حدود دو سال قبل باتوجه به این که این همه مصوبه در مورد دخانیات وجود داشت که هیچکدام هم اجرا نمی شد، مطالعه روی این طرح را آغاز کردیم . در واقع در یک هفته ما فقط به جمع بندی داده های طرح پرداختیم . پس از تدوین ، این طرح به مجلس ارائه می شود و به امضای 40 نماینده می رسد؛ اما چون به اشتباه ، اول این طرح به کمیسیون فرهنگ و هنر می رود و در آنجا توسط اعضای این کمیسیون رد می شود، با اعتراض تدوین کنندگان طرح به هیات رئیسه مجلس ششم ، کمیسیون بهداشت مامور می شود طرح را بازبینی کند. این کمیسیون پس از تصویب اولیه طرح را دوباره به هیات رئیسه بازمی گرداند تا در اولین فرصت در صحن علنی مطرح شود؛ اما عمر مجلس ششم - با این که تدوین کنندگان ، طرح را یک سال پیش از به پایان رسیدن عمر مجلس به آن ارائه داده بودند - قد نمی دهد و طرح ، همین طور در مرحله تدوین باقی می ماند و مجلس ششم تمام می شود. با این که طرح مبارزه با دخانیات در صحن علنی مجلس ششم مطرح نشد، اما بازهم خیلی ها به بهانه گیری در مورد این طرح پرداخته اند و آن را کاری بیهوده در فضای «دخانیات زده » جامعه ما می دانند! مسجدی در این باره می گوید: «دلایل تدوین این طرح به قدری روشن است که اصلا جایی برای توضیح نمی ماند. ما مقررات و دستورالعمل های خیلی خوبی برای محدودکردن عرضه دخانیات ، محدودکردن فروش و محدودکردن استعمال دخانیات داریم ، اما کسی به آن عمل نمی کند. وقتی هم می گوییم چرا عمل نمی کنید، همان حرف قدیمی را می زنند که نیاز به مصوبه مجلس داریم . من نمی دانم چطور برای خیلی کارها در این کشور نیاز به مصوبه مجلس نیست ، اما در مورد این طرح که به صلاح همه است ، مجلس باید طرح تصویب کند.» او ادامه می دهد: «مگر برای گران کردن مثلا جریمه های راهنمایی و رانندگی ، مجلس نظر داده است که برای منع دخانیات که همه هم روی آن متفق القول هستند، مجلس نظر بدهد؛» دکتر مسجدی با اشاره به وضعیتی که امروزه در مورد کشت توتون در کشور پیش آمده ، می افزاید: «این روزها بیش از هر زمان دیگری به تصویب این طرح نیاز داریم . الان به قدری تقاضا برای سیگار در کشور زیاد شده که کاشت توتون به یک کار پرسود در مزارع کشاورزی ما تبدیل شده است . الان در گیلان مزارع توت را خراب می کنند تا به جای آن توتون بکارند. وقتی هم از آنها علت این کار را می پرسیم ، خیلی راحت می گویند دولت برای مزارع توتون سوبسید می دهد، اما برای اقلام دیگر...»، مسجدی می گوید: «نمی دانم کارشکنی ها تا کی می خواهد ادامه داشته باشد. شما در کجای دنیا می بینید 3میلیارد تومان در روز دود شود و به هوا برود. 3میلیارد تومان در روز کم پولی است؛» با این که تدوین کنندگان طرح در مجلس ششم به نتیجه نرسیدند اما این بار تلاششان را برای مطرح شدن طرح جامع دخانیات در مجلس هفتم دنبال می کنند. دکتر پیرموذن یکی از طراحان طرح و نماینده مجلس ششم که به مجلس هفتم هم راه یافته است ، در مورد این که مجلس هفتم برای این طرح چه می کند با تایید حرفهای دکتر مسجدی می گوید: «با رایزنی هایی که با نمایندگان انجام شده ، بسیار امیدواریم که این طرح بزودی توسط مجلس هفتم به نتیجه برسد.» وی در مورد سرنوشت طرحهای قبلی که در مجلس ششم مطرح شده بود، می افزاید: «نمایندگان کمیسیون بهداشت مجلس گذشته طرح قانونی مبارزه با مواد دخانی را براساس کنوانسیون جهانی آن تصویب کردند، اما متاسفانه در مجلس ششم به نتیجه نرسید.» در پایان پیرموذن در مورد این که چرا مصوبه های قبلی درخصوص دخانیات اجرا نشد، می گوید: «کسانی که باید برای اجرای این ماده قانونی تلاش می کردند، یا خودشان سیگاری بودند یا از قاچاق سیگار درآمد داشتند. شما چه توقعی از اینها دارید؛!» با این که تا به حال ، تصویب طرح جامع دخانیات بارها به تاخیر افتاده است ،اما دکتر مسجدی بسیار امیدوار است که لااقل در مجلس هفتم این طرح به تصویب برسد. او می گوید: «نمی شود کسی ادعای خدمت به مردم را داشته باشد، اما هیچ تلاشی برای قطع دخانیات نکند. من مطمئنم این طرح در مجلس هفتم تصویب می شود.» مسجدی در پایان یک ادعای عجیب و غریب هم مطرح می کند: «ما به تصویب این طرح قانع نیستیم . پس از تصویب این طرح ، فراکسیون مبارزه با دخانیات را هم در مجلس هفتم تشکیل می دهیم».