چشم‌ها به عطارد روشن شد

 اما یونانیان این خدای را به نام دیگری می‌شناختند، هرمس. هرمس اما تنها به کفش‌های بالدار و عصای درمانگرش شهره نبود که به خاطر همراه داشتن اسرار فراوان مشهور عالم بود. عطارد سیاره تیزپای منظومه شمسی که نزدیک‌ترین سیاره به خورشید هم محسوب می‌شود، نه‌تنها سیاره تیزروی آسمان شب است که یکی از رازآمیزترین مکان‌های منظومه ما نیز به شمار می‌رود. عطارد، نخستین سیاره منظومه شمسی و سیاره بسیار کوچکی است که در اولین نگاه شبیه ماه است و پر از حفره‌ها و دهانه‌هایی که نشان از گذشته آشوبناک این سیاره دارد. نزدیکی بیش از حد به خورشید باعث شده است تا این سیاره جو نداشته باشد و به همین دلیل همه سنگ‌های آسمانی که از نزدیکی آن عبور کرده‌اند و به دام گرانشش افتاده‌اند بر سطح آن سقوط کرده‌اند و زخمی بر چهره آبله‌گون آن به جای گذاشته‌اند. نزدیکی بیش از حد به خورشید از سوی دیگر باعث شده است تا این سیاره رفتارهای مداری عجیب و غریبی از خود نشان بدهد، رفتارهایی که باید از نظریات اینشتین برای توضیح آن کمک گرفت.

رازهای این سیاره بسیار بیش از چیزی است که بتوانید فکرش را بکنید، اما شاید جالب‌تر از همه رازهای این سیاره این باشد که تاکنون هیچ سفینه فضایی به ملاقات این سیاره نرفته بود. تنها یک بار و در دهه 70 «مارینر 10» در ماموریتی مشترک به دیدار زهره و عطارد رفت که در میانه ماموریتش به دلیل پایان نیروی محرکه‌اش از کار افتاد. از آن به بعد هیچ ملاقات‌کننده‌ای به دیدار این سیاره نرفته است. جالب این‌که حتی از روی زمین هم امکان بررسی این سیاره به شکل جدی وجود ندارد. اگرچه از دوران باستان این سیاره، جرمی شناخته شده در آسمان به شمار می‌رفت اما به دلیل نزدیکی به خورشید همیشه آن را تنها در دقایقی در دل شفق و فلق بامدادی و عصرگاهی می‌شد دید و به دلیل قرار گرفتن در زیر نورباران خورشید تلسکوپ‌های بزرگ فرصتی برای بازدید از آن نداشته‌اند و به همین دلیل ماموریت مسنجر برای آنها فوق‌العاده مهم به شمار می‌رفت. ماموریتی که پس از 5‌/‌6 سال که از زمان پرتابش می‌گذشت با موفقیت در اواخر سال گذشته خورشیدی وارد مدار عطارد شد و در فاصله 155 میلیون کیلومتری زمین به دیدار عطارد رفت. البته مسنجر برای این‌که به این قرار ملاقات برسد، مجبور بود چند باری سیاره زمین، زهره و خود عطارد را دور بزند تا در مدار مناسب قرار بگیرد و این یعنی این سفینه برای رسیدن به مقصد به جای 155‌میلیون کیلومتر، 9‌/‌7 میلیارد کیلومتر در فضا سفر کرده است. اما سرانجام با ارسال نخستین تصاویر به زمین نشان داد این ماموریت ارزش این همه صبر و سفر را داشته است.

اولین تصویر یکی از گودال‌های مهم عطارد به نام گودال دبوسی را نشان می‌داد؛ گودالی که به واسطه رگه‌های درخشان بیرون زده از آن برای دانشمندان فوق‌العاده جذاب است. دبوسی نام خود را از آهنگساز فرانسوی اواخر قرن 19 و اوایل قرن 20 به نام کلود دبوسی وام گرفته است. اتحادیه جهانی نجوم بیشتر عوارض این سیاره را به نام شعرا و ادبا نامگذرای کرده است و به همین دلیل هم گودال‌هایی به نام سعدی و چند شاعر دیگر ایرانی نیز روی این سیاره وجود دارند.