جوان سالم

بایدهای انتقاد از جوانان

جوانی دوران شیرین و البته سرنوشت‌سازی برای همه آدم‌ها محسوب می‌شود. وقتی به دنیای یک جوان نگاه می‌کنی با کوله‌باری از دغدغه‌های متعدد مواجه می‌شوی. پدر‌ها و مادر‌ها در مدیریت این دوران از زندگی فرزندشان به واقع نقشی محوری بازی می‌کنند و به نوعی جهت دادن به این دغدغه‌های جوانان تا حد زیادی بر عهده والدین است. صرف‌نظر از فاصله‌ای که والدین با فرزندانشان دارند و البته تاکید می‌کنیم که باید با اتخاذ راهکارهایی این فاصله به نوعی کم شود، اما باز هم شرایط و موقعیت‌هایی پیش می‌آید که والدین بر پایه تجربه‌ای که دارند، متوجه اشتباهاتی در جوانانشان می‌شوند که انتقاد از آنها امری بدیهی می‌شود.

کد خبر: ۳۹۴۳۶۷

قدم اول: انتقادات باید منصفانه باشند

این جمله را قطعا همه ما به دفعات شنیده‌ایم که پدر و مادر خیر و صلاح فرزندانشان را می‌خواهند، اما مگر پذیرفتن این اصل کافی است؟ قطعا پاسخ این سوال منفی است. چرا که مفهومی که همه ما به عنوان خیر از آن تلقی می‌کنیم، می‌تواند روش رسیدن به آن کاملا شخصی و متفاوت باشد. تصور کنید که مادری از انتخاب همسر آینده دخترش که در دانشگاه همکلاس اوست ناراضی است و با این دیدگاه که خیر و صلاح دخترش را می‌خواهد، سعی می‌کند او را از انتخابش منصرف کند و ابتدا با یک انتقاد و سپس با اعمال فشار روانی به مقاصدش می‌رسد. در واقع مادر گمان می‌کند که به صلاح دخترش فکر می‌کند و نه چیز دیگری، اما همه ما قطعا می‌دانیم وی سخت در اشتباه است. پس نتیجه می‌گیریم که در قدم اول انتقادها باید اصولی و منطقی و از همه مهم‌تر منصفانه باشد. ما به عنوان پدر و مادر باید این واقعیت را بپذیریم که زمانه کاملا تغییر کرده و ایده‌آل‌های جوان امروز با دوران جوانی ما کاملا متفاوت است و نمی‌توانیم همه دیدگاه‌های خودمان را به عنوان راه‌های طلایی به جوانان‌مان دیکته کنیم و از آنها تنها اطاعت بی‌چون و چرا طلب کنیم.

قدم دوم: انتقاد کردن از جوان راه دارد

در گام اول در انتقاد هرگز شخصیت جوان را زیر سوال نبرید، بدین معنا که اگر مرتکب فعلی اشتباه شده دلیلی ندارد که شخصیت و شعور وی کوچک شمرده شود و با رفتاری خشن وی را محکوم کرده و شخصیتش را حتی پیش بقیه اعضای خانواده خرد کنیم. همچنین از مقایسه جوانمان جدا پرهیز کنیم. بزرگ‌ترین سرمایه جوانان غرورشان است و هرگز نباید با یک مقایسه ساده غرور وی را خدشه‌دار کنیم. باید بپذیریم که فرزندمان در حقیقت یک شخصیت مستقل از همه جوانان عالم است و باید با او مستقل از همه آدمهای دیگر برخورد کنیم، چرا که فرزندمان جزئی از وجود خودمان است.

به اعتقاد بسیاری از روان‌شناسان وقتی از کسی انتقاد می‌کنی گویی شخصیت وی را جراحی می‌کنی، پس قبول کنید در نگاه اول هیچ‌کس از انتقادکردن خوشش نمی‌آید، بنابراین هرگز در انتقاد از جوان به شخصیت وی یورش نبرید و تنها همان مورد خاص را کالبدشکافی کنید و مورد بحث و بررسی قرار دهید.

در ضمن سعی کنید در انتقاداتتان تنها باشید و سایر اعضای خانواده را وارد موضوع نکنید. این‌که به طبع شما هر کسی به خودش اجازه دهد که جوان را مورد نصیحت و پند قرار دهد برای جوان دشوار است و به همین دلیل هم هرگز انتقاداتتان کارساز نخواهد بود.