تجزیه تهران یا پیشرفت شهرری ؟

برای مخالفان نیز این پرسش اساسی مطرح است که طرح جداسازی ری از تهران با استناد به کدام مطالعات کارشناسی ارائه شده است؟

این درحالی است که موافقان این طرح، جدایی شهرری از تهران را به لحاظ امکان بهره‌مندی بیشتر این منطقه و اهالی آن از بودجه مجزا و تسریع در روند اجرای پروژه‌های عمرانی و پیشرفت شهری این منطقه را فرصتی می‌دانند که باید آن را مغتنم شمرد.

در شرایطی که بازار اختلاف نظر میان موافقان و مخالفان طرح داغ است، عضو کمیسیون فرهنگی و اجتماعی شورای شهر تهران از تشکیل کارگروهی متشکل از دولت و مدیریت شهری به منظور بررسی موضوع استقلال شهرری خبرداد.

معصومه‌آباد در گفت‌وگو با فارس درباره طرح جداسازی شهرری و مرتبط بودن آن با تقسیمات کشوری‌ با بیان این‌که عملی شدن این طرح به صورت جدی در دستور کار قرار دارد، تصریح کرد: بهترین کار این است که یک گروه کارشناسی روی این طرح کار مطالعه دقیق و مفصل انجام دهند تا میزان درآمد و ظرفیت‌های شهرری مشخص شود.

وی تاکید کرد: این گروه کارشناسی باید به صورت مشترک بین دولت و مدیریت شهری تشکیل شود تا افرادی که مدعی هستند درآمدهای شهرری بقدری زیاد است که می‌تواند خود را اداره کند با ادعای اعضای شورای شهر که معتقدند چنین چیزی ممکن نیست به نقطه مشترکی برسند.

اردیبهشت‌ماه امسال بود که برای نخستین‌بار زمزمه‌‌های جدا شدن ری از تهران مطرح شد و این خبر توجه همه مسوولان شهری را به خود جلب کرد و به این ترتیب پس از دوره‌های متعدد آزمون و خطاهای دولت برای جداسازی شهرهای حومه‌ای تهران این بار نوبت به جداسازی بزرگترین تکه از پازل پایتخت رسیده است.

در این میان تاکنون نظرات مختلفی از سوی مسوولان شهری، اعضای شورای شهر و نمایندگان مجلس درباره موضوع جداسازی ری از تهران مطرح شده است و هریک به نوعی با بیان دیدگاه‌هایشان مخالفت‌ یا موافقت خود را با موضوع جداسازی ری از تهران اعلام کردند.

محور سخنان موافقان و مخالفان این طرح از ابعاد گسترده‌ای برخوردار بوده و از دیدگاه‌های اقتصادی تا مسائل و چالش‌های سیاسی، اجتماعی و فرهنگی را شامل می‌شود.

مخالفان این طرح در حالی معتقدند جداسازی ری از تهران به نفع اهالی شهرری نیست که در بیان دلایل خود به سابقه ناموفق اجرای چنین طرح‌هایی در گذشته استناد می‌کنند.

نایب رئیس شورای شهر تهران با اشاره به آثار سوء ناشی از تجزیه و مستقل شدن شهر ری از تهران، موضوع جداشدن بخشی از روستاهای حریم تهران از جمله چهاردانگه را مطرح می‌کند که پس از همه اتفاقات غلطی که نباید می‌افتاد و افتاد از جمله تغییر کاربری‌های اراضی کشاورزی و فضای سبز به مسکونی هم‌اکنون ساکنین آن خواستار الحاق مجدد آن به شهر تهران هستند.

حسن بیادی معتقد است: هم اکنون که ری جزو مناطق 22 گانه شهر تهران است و کلیه ساخت و سازها، تغییر کاربری و حریم این بخش از شهر تابع قوانین و طرح جامع شهر تهران قرار دارد و باوجود اراضی گسترده کشاورزی، مجاورت با مراکز صنعتی و جمعیت گسترده مهاجران مشخص نیست با خارج شدن شهر ری از محدوده پایتخت زمین‌های ارزشمند این منطقه چه سرنوشتی داشته و کنترل ساخت و ساز‌های غیر مجاز چگونه اعمال خواهد شد؟

رئیس شورای شهر تهران نیز جدا کردن شهر ری از تهران را آغاز یک فاجعه دانسته و آن را به جدا کردن یکی از استان‌ها از کشور تشبیه می‌کند.

مهدی چمران این جدایی را محرک جدایی مناطقی مانند مهرآباد، شمیرانات و دولاب دانسته و از نمایندگان مجلس می‌خواهد که از هرگونه تصمیم‌گیری عجولانه و بدون بررسی دقیق تبعات این طرح خودداری کنند.

دبیر دبیران شورایاری محلات ری با انتقاد از پیشنهاد طرح جداسازی ری از تهران می‌گوید: هم‌اکنون در هر محله به طور متوسط بیش از 20 هزارنفر سکونت دارند اما کمتر کسی از مزایا و معایب این طرح مطلع است و مقصر اصلی هم مجریان طرح هستند که فقط شعار می‌دهند و دلشان نمی‌خواهد مردم از جزئیات این طرح مطلع شوند.

علیرضا باقری با انتقاد از این‌که مشخص نیست کارگروه‌هایی که برای بررسی اجرای طرح جداسازی ری از تهران تشکیل شده‌اند تا چه حد صلاحیت لازم برای تصمیم‌گیری در خصوص این طرح ملی را دارند، تصریح کرد: هم‌اکنون بیش از 90 پروژه در شهرری کلنگ خورده است که این امر می‌تواند تاثیر چشمگیری در کاهش مشکلات شهر و رفع کاستی‌های منطقه داشته باشد درحالیکه با مستقل شدن ری تخصیص اعتبار این پروژه‌ها از سوی شهرداری تهران متوقف شده و تا تامین بودجه‌های جدید این فعالیت‌های اجرایی شاید سال‌ها به تعویق بیفتد.

در مقابل اظهارنظرهای مخالفان طرح جداسازی ری از تهران موافقان این طرح با استناد به وضعیت نه‌چندان مطلوب زندگی ساکنان منطقه شهرری بعنوان یکی از مناطق جنوبی پایتخت و عدم‌رسیدگی مسوولان به مشکلات موجود اجرای طرح مذکور را موجب بهبود این وضعیت می‌دانند و معتقدند که اهالی شهرری نیز با جداکردن ری از تهران موافقند.

پروین احمدی‌نژاد تقریبا به عنوان تنها موافق طرح استقلال شهرری در این زمینه می‌گوید: بخش زیادی از کارخانه‌های شهر تهران که پرسود و درآمد هستند، در حاشیه شهرری قرار دارند و عوارض‌های میلیاردی خود را به شهرداری پرداخت می‌کنند درحالی که شهرداری به اندازه یک‌سوم از سود و عوارض دریافتی از کارخانه‌های اطراف شهرستان ری در این بخش هزینه و سرمایه‌گذاری می‌کند.

عضو کمیسیون برنامه و بودجه شورای شهر تهران با بیان این‌که باید بررسی شود چرا سود حاصل از عوارض کارخانه‌های اطراف شهرستان ری به جای آن‌که به جیب مردم همان منطقه برود، به شهرداری می‌رسد، می‌افزاید: در حال حاضر گاه یک متر قبرگران‌تر از یک متر خانه در تهران است و قبرهای 20 میلیونی برای شهرداری سودآور است در حالی که اگر قرار باشد ری از تهران جدا نشود باید درآمد اطراف این شهرستان به نفع مردم همان منطقه هزینه شود.

اختلاف نظر میان موافقان و مخالفان طرح جداسازی ری از تهران درحالی همچنان ادامه دارد که پیشنهاددهندگان این طرح مصمم هستند هرچه سریعتر این طرح را برای بررسی و تصویب به مجلس ارسال کنند.

این درحالی است که بررسی برنامه پنجم توسعه که این روزها تقریبا وقت کاملی از جلسات مجلس را به خود اختصاص داده است موجب شده این طرح هنوز در اولویت بررسی و تصمیم‌گیری نهایی قرار نگیرد.

سخنگوی کمیسیون شوراهای مجلس در گفت‌وگو با جام‌جم با بیان این‌که طرح پیشنهادی دولت هنوز در اولویت بررسی کمیسیون شوراهای مجلس قرار نگرفته است، تاکید می‌کند: مهم این است که قبل از هرگونه تصمیم‌گیری درخصوص طرح جداسازی ری از تهران باید تمام جوانب و پیامدهای مثبت و یا منفی طرح مذکور بررسی شود تا تصمیم نهایی به ضرر این منطقه و ساکنان آن نباشد.

عبدالحسین ناصری با اشاره به اثرات مثبت احتمالی جداکردن ری از تهران می‌گوید: هرچند نمی‌توان فعلا درباره خوب یا بد بودن این طرح اظهارنظر قطعی کرد اما با جداکردن شهرری از تهران این منطقه نیز مانند سایر شهرهای کشور می‌تواند از بودجه مجزا و جداگانه‌ای برای عمران و آبادانی و اجرای پروژه‌های شهری، اجتماعی، فرهنگی و عمرانی برخوردار شود درحالی‌که هم‌اکنون قرار گرفتن شهرری به عنوان یکی از مناطق تهران تخصیص بودجه و عمران و آبادانی از یکسو و رسیدگی به مشکلات و معضلات این منطقه را عملا با محدودیت مواجه کرده‌است.

منطقه 20(شهرری) به عنوان جنوبی‌ترین منطقه شهری شهرداری تهران دارای 5 ناحیه داخل محدوده و 2 ناحیه خارج محدوده و 21 محله است..

هم‌اکنون در هر محله شهرری 20 هزارنفر زندگی می‌کنند و همین رقم کافی است برای این‌که بدانیم این منطقه چه حجم وسیعی از جمعیت تهران را شامل می‌شود.

در چنین شرایطی طرح پیشنهادی جدایی ری از تهران درحالی مطرح می‌شود که ساکنان شهرری از عدم اطلاع‌رسانی مسوولان به شهروندان در خصوص جزئیات این طرح گلایه دارند.

اهالی شهرری نمی‌دانند جداکردن شهرری از تهران تا چه حد به نفعشان است؟ و آیا بهبود وضعیت خدمات‌رسانی و شرایط زندگی اهالی شهرری که موافقان این طرح وعده تحقق آن را به اهالی این منطقه می‌دهند با جداسازی ری از تهران تحقق خواهد یافت ؟ آیا پیامدهای منفی جدایی ری از تهران بیش از اثرات مثبت آن خواهد بود و هزاران علامت سوال دیگر که ذهن آن دسته از اهالی شهرری که پیگیر این طرح هستند را به خود مشغول کرده است.

این درحالی است که شاید اطلاع‌رسانی دقیق در خصوص جزئیات این طرح و بیان اثرات مثبت و یا پیامدهای منفی جداسازی شهرری از تهران به اهالی شهرری حق مسلم آنهاست چراکه نظر مردم این منطقه در تصمیم‌گیری نهایی مسوولان درخصوص اجرا و یا عدم اجرای این طرح موثر خواهد بود.

به هر حال این‌که نمایندگان مجلس به طرح پیشنهادی دولت مبنی بر جدایی ری از تهران رای مثبت بدهند یا خیر، مهم این است که با پایان گرفتن چالش موافقان و مخالفان و فروکش کردن تب این طرح، تصمیم هرچه که باشد در نهایت به بهبود شرایط زندگی و بهره‌مندی بیشتر ساکنان شهرری از امکانات شهری و پیشرفت و توسعه روز افزون این منطقه منجر شود.

پوران محمدی ‌/‌ گروه جامعه