تهران؛ بی‌دفاع در برابر زلزله

این‌که از 374 محله شهر تهران تاکنون فقط 6 محله برای تخلیه امن و اسکان اضطراری شهروندان در شرایط بحران شناسایی و آماده‌سازی شده است، این‌که بسیاری از طرح‌ها و برنامه‌هایی که مدیران پیشین بصراحت از اجرای ضربتی آنها دم می‌زدند، تاکنون در حد مطالعات کارشناسی باقی‌مانده است و این‌که تاکنون اقدام جدی و موثری به منظور آموزش شهروندان برای مقابله با شرایط بحران انجام نشده است، همه اینها واقعیات ناخوشایندی بود که خبرنگاران در نشست خبری روز گذشته رئیس سازمان مدیریت بحران شهر تهران به آن پی بردند.

هرچند عزیزالله رجب‌زاده تلاش می‌کرد به گونه‌ای سخن نگوید که عملکرد مدیران پیشین خود را زیر سوال ببرد؛ اما پاسخ وی به پرسش‌های خبرنگاران بیانگر این واقعیت بود که برخلاف ادعای مسوولان شهرداری تهران تاکنون اقدام چشمگیری برای آمادگی شهر تهران در مقابل خطر زلزله انجام نشده است.

رئیس سازمان مدیریت بحران شهر تهران بصراحت اعلام کرد که تاکنون اقدام جدی برای آموزش شهروندان به منظور اعلام آمادگی برای مقابله با زلزله احتمالی تهران انجام نشده است و شاید سال‌ها زمان نیاز باشد تا شهروندان تهرانی نیز مانند شهروندان ژاپنی زندگی همراه با خطر بالقوه زلزله را بپذیرند و با آن کنار بیایند.

اطلاع‌رسانی و آموزش همگانی به شهروندان در راستای پیشگیری و مقابله با زلزله، تخلیه امن، اسکان اضطراری، سازماندهی، آموزش و تجهیز 3 تیم 30 نفره در 374 محله شهر تهران برای خودامدادی در محلات راه‌اندازی سیستم‌های مدیریتی و فرماندهی در 22 منطقه شهر تهران و تشکیل گروه‌های امداد و نجات در مجتمع‌های مسکونی و تجاری با بیش از 25 نفر جمعیت، از جمله اقداماتی است که قرار است تا پایان امسال توسط سازمان مدیریت بحران شهر تهران اجرایی شود.

رئیس سازمان مدیریت بحران شهر تهران در حالی به برنامه‌ها و طرح‌هایی که قرار است تا پایان امسال اجرایی شود، اشاره می‌کند که معلوم نیست اگر تا قبل از این موعد زلزله تهران به وقوع بپیوندد، شهر ما چقدر برای رویارویی با‌این بلای طبیعی آماده است.

تجهیز و آماده‌سازی پارک‌های شهر تهران برای اسکان اضطراری شهروندان هنگام وقوع زلزله از جمله طرح‌هایی است که طی سال‌های اخیر و در دوره روسای پیشین سازمان مدیریت بحران شهر تهران نیز بر آن تاکید شده بود.

رجب‌زاده در پاسخ به خبرنگار «جام‌جم» مبنی بر این‌که به نظر می‌رسد تاکنون این طرح در حد یک وعده باقی مانده و جامه اجرا به خود نپوشیده است، هرچند تلاش می‌کرد این ذهنیت را از خبرنگاران دور کند؛ اما با بیان این‌که تعدادی از پارک‌ها و بوستان‌های شهر تهران به این منظور شناسایی شده‌اند، درواقع به نوعی گفته‌های خبرنگار ما را مورد تایید قرار داد.

پارک‌های چیتگر، افرا و سرخه‌حصار از جمله بوستان‌های حاشیه‌ای اطراف تهران است که به گفته وی قرار است به منظور اسکان اضطراری شهروندان تهرانی در هنگام وقوع زلزله به امکاناتی مانند بیمارستان، چادرهای اقامتی، سرویس بهداشتی و سایر امکانات مورد نیاز تجهیز شوند.

رئیس سازمان مدیریت بحران شهر تهران در حالی از شناسایی 374 نقطه شهر تهران به منظور آماده‌سازی برای تخلیه امن و اسکان اضطراری شهروندان تهرانی در شرایط بحرانی خبر می‌دهد که مسوولان وزارت کشور چندی پیش از شناسایی یک هزار و 50 نقطه شهر تهران و آماده‌سازی آنها برای استفاده در هنگام وقوع زلزله خبر داده بودند.

در این میان مشخص نیست بالاخره چند نقطه شهر تهران برای اسکان اضطراری شهروندان در شرایط بحران شناسایی شده است، اما به نظر می‌رسد موازی‌کاری میان سازمان مدیریت بحران شهر تهران و سازمان مدیریت بحران وزارت کشور، تنها در این آمار خودنمایی نمی‌کند؛ به طوری که این ناهماهنگی‌ها و عدم مشارکت سازمانی در اجرای مانورهای زلزله نیز به چشم می‌خورد.

صحت این ادعا وقتی مشخص می‌شود که رجب‌زاده در پاسخ به این‌که نحوه مشارکت و حضور این سازمان در مانور زلزله 8 آذرماه امسال که از سوی سازمان مدیریت و بحران کشور برگزار خواهد شد، چگونه است، تاکید کرد: متولی برگزاری این مانور سازمان مدیریت بحران کشور است و سازمان مدیریت بحران شهر تهران، مشارکتی در اجرای این مانور ندارد.

رئیس سازمان مدیریت بحران شهر تهران در بخش دیگری از سخنانش از راه‌اندازی ستاد پدافند غیرعامل در تهران که فرماندهی آن به‌عهده شهرداری تهران است، خبر داد.

هرچند گفته‌های رئیس سازمان مدیریت بحران شهر تهران درخصوص اقداماتی که تاکنون در راستای ایجاد آمادگی شهر تهران برای مقابله با زلزله انجام شده است، چندان برای خبرنگاران امیدوارکننده نبود؛ اما وی همچنان معتقد است که مسوولان شهرداری تهران و سازمان مدیریت بحران توانایی فراوانی برای رویارویی با زلزله دارد و موفق بودن در این راه فقط نیازمند به مدیریت صحیح است.

پوران محمدی‌/‌ گروه جامعه