عکاسی زیرآب ، گردشگری ناشناخته دریا

دوربین به کمربستن و دل سپردن به دریا و عکاسی از دنیای زیرآب ، برای بسیاری از گردشگران ، جالب است. اما از یک‌سو، عکاسی زیرآب، هنوز به خوبی معرفی نشده و از سوی دیگر هیچ نهاد و سازمان دولتی، امکانات لازم برای جذب علاقه‌مندان به دنیای زیرآب و عکاسان این رشته را فراهم نکرده است.

بیش از 15 سال پیش ، کاظم بایرام‌بخش برای نخستین بار به عکاسی زیرآب پرداخت. عکاسی که در حال حاضر، کشور فرانسه را برای زندگی برگزیده و در زمینه عکاسی زیر آب، از بهترین عکاسان جهان است.

و اما امروز ، دوربین به کمربستن و دل سپردن به دریا و عکاسی از دنیای زیرآب، برای بسیاری از گردشگران، جالب است. بسیاری از کسانی که برای غواصی یا عکاسی به قشم یا کیش می‌روند، دلشان می‌خواهد بارها و بارها از این دو منطقه دیدن و در آن عکاسی کنند.
 
عکاسان خارجی دلشان می‌خواهد مشکل رفت و آمد و اقامت‌شان در کشور ایران برطرف شود و به راحتی بتوانند زیبایی نهفته در قشم و کیش را به تصویر بکشند اما هیچ نهاد و سازمان دولتی این امکان را برای آنها فراهم نمی‌کند و این در حالی است که ترکیه، سالانه هزاران نفر را برای عکاسی زیرآب به سواحل مدیترانه می‌کشاند ؛ سواحلی که قابل مقایسه با کیش و قشم نیستند.
 
اسماعیل گلرخ عربانی ، مدرس و عکاس زیرآب، صید بی‌رویه را یکی دیگر از مشکلاتی می‌داند که عکاسی زیر آب با آن دست به گریبان است چراکه موجب از بین رفتن بسیاری از ماهی‌های تزیینی شده است.
 
وی اینگونه از عکاسی را به بخش های مختلفی تقسیم می‌کند و می‌گوید: «هرکدام از این رشته‌ها کاربرد‌های خاص خود را دارد. یک بخش، عکاسی از طبیعت است؛ ازکاربردهای دیگر آن می‌توان به استفاده برای مصارف صنعتی‌، عکاسی برای شرکت‌های بیمه و... اشاره کرد. حتی در تیزرهای تبلیغاتی نیز گاهی لازم است از دریا، فیلم یا عکس تهیه شود.»

البته در جهان از عکاسی زیر آب برای جستجوی اشیای گمشده، غواصی در شب ، باستان ‌شناسی ، زیست ‌شناسی و زمین‌شناسی دریایی،  عکاسی در عمق زیاد، عکاسی غار و... استفاده می‌کنند و فدراسیون جهانی برای هر شاخه، گواهی‌نامه مخصوصی صادر می‌کند.
 
عربانی  به شرایط و مقدمات لازم برای ورود به دنیای زیرآب اشاره و بیان می‌کند: «کسانی که می‌خواهند وارد این حرفه شوند هم باید باعکاسی آشنا باشند و هم دوره‌های غواصی را سپری کنند. فرد در ابتدا باید در کلاس‌های آموزش غواصی شرکت کند و بعد از گرفتن مدرک دو ستاره، می‌تواند به فعالیت در یکی از گرایش‌های غواصی که عکاسی زیرآب هم یکی از این شاخه هاست بپردازد.»
 
متولی آموزش غواصی در هر کشوری فدراسیون غواصی آن کشور است و در ایران نیز این آموزش‌ها زیر نظر فدراسیون نجات غریق و غواصی برگزار می‌شود و علاقه‌مندان می‌توانند پس از انجام یک‌سری آزمایشات پزشکی در یکی از مدارس دارای مجوز از فدراسیون غواصی آموزش ببینند.

البته گذراندن این مراحل مربوط به افرادی است که می‌خواهند عکاسی زیرآب را فرا بگیرند و کسانی که به دنبال سپری کردن دوره‌های آموزش مربیگری هستند، باید به خارج از ایران بروند.
 
گلرخ عربانی، داشتن فلش و استفاده از آن را لازمه کار عکاسی زیر آب به شمار می‌آورد: «نور، عنصر بسیار مهمی در عکاسی و آن چیزی است که در عکاسی زیرآب وجود ندارد بنابراین عکاس باید از فلش استفاده کند. از سویی، رنگ‌های مختلفی در اعماق متفاوت وجود دارد برای مثال، در عمق 5 متری رنگ قرمز، 10متری نارنجی و عمق 12 متر رنگ زرد به چشم می‌خورد.
 
او با اشاره به تفاوت میان عکاسی معمولی و زیرآب می‌گوید: «برای عکاسی در زیر آب داشتن تعادل خیلی مهم است و یک عکاس باید در شرایطی سخت در زیر آب بتواند تعادل خود را حفظ کنند تا بتواند از موضوع مورد نظرعکس بگیرد. در ضمن در زیر آب در مواردی نور وجود ندارد و رنگ‌ها نیز عوض می‌شود که باید به تمام این مسایل توجه شود.»
 
گلرخ عربانی تجهیزات گران و بدی آب و هوا را از مشکلات این رشته می‌داند: «تجهیزات لازم برای عکاسی زیرآب تا اندازه‌ای گران است از سوی دیگر اردیبهشت و آبان، بهترین زمان برای این کار است ماه‌های دیگر، به خوبی این دو ماه نمی‌توان عکاسی کرد  اما آنچه اهمیت دارد این است که دنیای زیرآب، پر از زیبایی و شگفتی و رمز و راز است و هرکس یک بار آن را تجربه کند، هرگز رهایش نمی‌کند.»

خبرگزاری میراث فرهنگی