در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
با سیفالله جشنساز ، مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران
برداشت گاز مساوی با قطر
سیفالله جشنساز، مدیرعامل شرکت ملی نفت در گفتگوی اختصاصی خود با «جامجم» به نکات مهمی اشاره میکند و از قوت صنعت نفت ایران در خودکفا شدن سخن میراند. او معتقد است تحریم آمریکاییها باعث درخشش متخصصان ایرانی در به دست آوردن تجهیزات و دانش فنی شده که پیش از این برخی از این توان تخصصی در انحصار شرکتهای دست اول اروپایی و آمریکایی بوده است.
مدیرعامل شرکت ملی نفت در حین گفتگویش با ما از مسائل مالی پروژههای صنعت نفت میگوید که رئیس جمهور با دستور ویژهاش و با در اختیار قرار دادن 2 میلیارد دلار اعتبار از ذخایر بانک مرکزی کمک به تامین مالی طرح کرده است.
وقتی این موضوع را مطرح میکرد تلفن روی میز او زنگ زد و علی سعیدلو، معاون رئیسجمهور خبر تایید دستور رئیسجمهور را به مدیرعامل شرکت نفت داد.
آنچه در پی میآید حاصل گفتگوی یکساعته «جامجم» با مدیرعامل شرکت ملی نفت است.
مجموع درآمدهای نفتی سال گذشته چقدر بوده است؟ چرا در مورد میزان درآمدهای نفتی آمار یکسان نیست و ارقام مختلفی اعلام میشود؟
برداشتهای متفاوت به دلیل این است که ما و بانک مرکزی هریک ارقام جداگانهای داریم و از این بابت که اعداد متفاوت است، نگرانی وجود ندارد، با این حال، سال گذشته 72 میلیارد دلار مجموع درآمد نفتی کشور بوده است.
درباره میزان برداشت گاز از میدان مشترک پارس جنوبی با قطر اظهارنظرهای مختلفی صورت گرفته است. عدهای برابری برداشت را مطرح میکنند، عدهای از مسوولان هم بر این عقیدهاند که برداشت ایران و قطر از پارس جنوبی هماکنون برابر است. کدامیک از این تحلیلها صحیح است؟
بستگی دارد که از چه دیدگاهی به این موضوع نگریسته شود. آمار موجود نشان میدهد ما در برداشت گاز از قطر در پارس جنوبی برابر و حتی بالاتریم.
این میدان کره است که دوسوم آن در خاک قطر و یکسوم در ایران است. اگر به فرض 100 واحد در آن گاز وجود داشته باشد، به طور طبیعی 33 واحد نصیب ما میشود.
آیا این از نظر فنی درست است که گفته میشود شیب میدان پارس جنوبی به سمت قطر است و به دلیل سیال بودن گاز هرچه برداشت از آن سو بیشتر باشد، گاز کمتری در این سمت باقی میماند؟ این موضوع بارها از سوی نمایندگان مجلس گفته شده است.
در زمینه گاز بحث شیب مطرح نیست، اما گاز به سمتی که برداشت بیشتر است مهاجرت میکند و این درست است. اینکه قطر الان بیشتر برداشت میکند صحت ندارد. گفته میشود در پایان سال 2009 و ابتدای سال 2010 قطر فازهای جدیدی را راهاندازی خواهد کرد که اگر آنها را بهرهبرداری کند، برداشت آنها از ما بیشتر میشود و الان قطر روزانه 220 میلیون مترمکعب برداشت میکند.
ایران چقدر؟
ما روزانه 250 میلیون مترمکعب برداشت میکنیم و در حال حاضر 10 فاز فعال داریم که با راهاندازی بخش دریایی فازهای 10 و 9 و فاز 8 ، 250 میلیون مترمکعب برداشت صورت میگیرد.
معاون برنامهریزی وزارت نفت گفته بود 40 میلیون مترمکعب گاز همراه نفت در کشور میسوزد. نظر شما چیست؟
ایشان گفتهاند 30 سال است که در کشور گازهای همراه نفت میسوزد، البته این به 100 سال پیش که نفت به زمین رسید برمیگردد. در کشور ما نفت همراه با گاز از چاه خارج میشود و مانند دیگر کشورها نیست که با پمپ خارج شود. پس از انقلاب، افتخار جمهوری اسلامی این است که 10 طرح بزرگ تزریق گاز را افتتاح کرد و الان 100میلیون مترمکعب گاز را تزریق میکند و طی 30 سال گذشته بیش از 80 میلیون مترمکعب گاز در حال سوختن را جمع کرده و به مخازن تزریق کردیم یا مانند طرح آماک، گاز را در بندرامام شیرینسازی کرده و آن را به مصارف شهری میرسانیم.
البته هنوز بخشی از گازها باقیمانده که در حال سوختن است.
میزان این گازی که میسوزد چقدر است؟
میزان آن از اعدادی که آقای ترکان گفته، کمتر است. به هر حال سوختن این گازها یک واقعیت است؛ البته اینطور که ما حرف بزنیم و مردم فکر کنند طی دو سه سال اخیر این اتفاقات افتاده و گاز میسوزد، درست نیست.
این گاز از 100 سال پیش تاکنون در حال سوختن است. مهم این است که برای جمعآوری این گازها طرحهایی وجود دارد و وزیر نفت نیز حساسیت زیادی نسبت به این موضوع دارند. بنده به عنوان مدیرعامل شرکت ملی نفت نیز به دنبال این حساسیت، همه نیرو را برای آمادهسازی و تسریع در تکمیل این پروژهها بسیج کرده و تحت فشار گذاشتهایم.
هماکنون بیش از 95 درصد هدرروی گازهای همراه در میدانهای دریایی و در حوزه جزایر خارک و سیری است با این حال یکی از طرحهای ما برای جمعآوری گازهای همراه در جزیره خارک پیشرفت خیلی خوبی دارد.
در جزیره سیری و گازهای میدان سلمان نیز اقداماتی صورت گرفته است تا این گازها مهار شود.
در واگذاریهایی که از سوی شرکت ملی نفت به بخش خصوصی صورت میگیرد، آیا سازمان خصوصیسازی با شما هماهنگیهای لازم را دارد تا واگذاری عادلانهای صورت گیرد؟
تصمیمگیری درباره واگذاریها به هیات عالی واگذاری مربوط است. با ما مشورت میکنند اما در نهایت، تصمیمگیری با آنهاست.
درباره برخی شرکتهایی که در زمینه بالادستی کار میکنند نظر ما این بود که طبق قانون، واگذاریها تا سال 1393 به تعویق بیفتد مثلا در نامهای که وزیر نفت در خصوص واگذاری پترو ایران به رئیسجمهور نوشت، دلیل تقاضای توقف این بود که شرکت طرحهای متعددی در دست دارد که ممکن است با واگذاری این شرکت، آنها دچار اختلال شوند.
اکتشاف چند حلقه چاه را بدون مناقصه به قرارگاه خاتم دادهاید. در این زمینه توضیح میدهید؟
این که کارهای اکتشافی را به قرارگاه خاتم داده باشیم، درست نیست. قرارگاه در حال حاضر اجرای فازهای 15 و 16 را در دست دارد و حفر چند حلقه چاه توصیفی جزو قرارداد آنهاست.
در توضیح چاههای توصیفی هم باید بگویم، هر کاری را که میخواهیم شروع کنیم اول 2 تا چاه میزنیم و میدان را توصیف میکنیم و وضعیت ذخایر آن را میسنجیم.
در حال حاضر چند درصد از طرحهای صنعت نفت با مشارکت خارجی اجرا میشود؟
دارخوین، یادآوران، آزادگان شمالی و بخشی از پارس جنوبی توسط خارجیها اجرا میشود.
چقدر مذاکره با خارجیها را در دستور کار دارید؟
بسیار زیاد.
این مذاکرات کی به نتیجه میرسد؟
بعضی از آنها به نتیجه رسیده که اعلام نمیکنیم، زیرا یک جنگ پنهان با آمریکاییها داریم. هر جا میرویم و با هر کشوری صحبت میکنیم بلافاصله آنها میروند یا آنان را تهدید یا تطمیع میکنند. ما هم به خاطر منافع ملی دو طرف مذاکرات را مطبوعاتی نمیکنیم.
آمریکاییها مدام در حال رصد ما هستند تا ببینند ما با کدام شرکت یا کشور مذاکره میکنیم.
رویکردتان آسیایی است دیگر؟
رویکرد ما عمران و آبادانی کشور است. هر کس پول داشته باشد و بخواهد سرمایهگذاری کند، ما استقبال میکنیم.
اجازه بدهید یک سوال بپرسم راجع به مافیای نفتی، آیا قبول دارید چنین مافیایی وجود دارد؟
من معتقدم یکی از دورههایی که در وزارت نفت کارها به روال صحیح، سالم و کارشناسی انجام میشود، این دوره است. در این دوره است که ابتدا از پتانسیلهای مدیریتی داخل وزارت نفت استفاده شد، دوم از چهرههای عملیاتی به جای چهرههای سیاسی در پستهای مهم دعوت شد و سوم این که بحث ارشدیت نسبی در این دوره دارای جایگاه و احترام است، چهارم تلاش شده شایسته سالاری در وزارت نفت انجام شود و تمام اینها به سبب تاکیدات و سیاستهای وزیر نفت است.
پس تغییرات یک سال گذشته در این خصوص بود؟
چه تغییری صورت گرفته؟ مثلا فرض کنید نعمتزاده را برداشتند، شهنازیزاده را گذاشتند. ایشان 30 سال در این حوزه سابقه دارد. رمضانی که جای کساییزاده آمده 35 سال سابقه دارد. آقای نجابت را برداشتند، نژاد سلیم آمد. او 35 سال در پتروشیمی سابقه دارد. نرفتند از میدان پاستور، سعدآباد، کجا و.... نیرو بیاورند دولت هم بر خلاف آنچه گفته شده کسی را به وزارت نفت تحمیل نکرده، فقط روی بهرهگیری از نیروهای مناسب تاکید کرده است.
نفت نباید آلوده به جریانات سیاسی باشد. چون یک ماموریت ملی دارد و درآمد کشور را تامین میکند
در نفت و در سمتهای مهم نفت هر کس کار سیاسی کند اولین کسانی که محکوم میکنند آدمهایی هستند که زیر دست او کار میکنند. نفت نباید آلوده به جریانات سیاسی باشد. چون یک ماموریت ملی دارد. درآمد کشور را تامین میکند. بنابراین باید بیش از هر چیزی تلاش کنیم شایستهسالاری و ارشدیت نسبی معمول شود. نه این که ببینیم چه کسی وابسته به کدام حزب سیاسی است. اینجا یک دریاست. هر کسی میخواهد در نفت در مصدر امور قرار گیرد، باید با نفت آشنایی فنی داشته باشد. در غیر این صورت عدم اطلاع از مسائل جاری باعث اتخاذ تصمیمات نابجا و غلط میشود و این تصمیمات غلط به بنیانهای اقتصادی کشور لطمه میزند. اگر کسی بخواهد بدون برخورداری از این شرایط وارد نفت شود، باید خیلی باهوش باشد و تازه باز هم 3 سال طول میکشد تا کار را یاد بگیرد و آن وقت دورهاش تمام شده است.
ما نمیگوییم افراد نباید دیدگاه سیاسی داشته باشند، ولی قطعا در پستهای اجرایی وزارت نفت کسی حق ندارد سیاسی عمل کند.
نظرتان درباره اساسنامهای که کمیسیون انرژی در حال تدوین آن است، چیست؟
از ما در این زمینه دعوت نکردند تا ببینیم قضیه چیست. ما وظیفهمان را انجام دادیم و اساسنامه را به دولت ارائه کردیم.
در مورد تحریم بنزین توضیح میدهید. در صورت اعمال تحریم در این زمینه چه اقدامی خواهید کرد؟
سال گذشته بهترین سال سرمایهگذاری برای شرکت ملی نفت ایران بوده که 4/10 میلیارد دلار سرمایهگذاری صورت گرفته است. این نشان از قوت مدیریتی و اجرایی در وزارت نفت و به تبع در شرکت ملی نفت ایران بوده است.
ما از تحریم بنزین توسط آمریکاییها استقبال میکنیم. چراکه در این صورت در مدتی کمتر از یک سال آن میزان بنزین وارداتی را در داخل تولید خواهیم کرد.
یک سال و نیم پیش با 3 شرکت آمریکایی برای گرفتن یک وسیله درونچاهی قرارداد داشتیم که برای تولید نفت و گاز ضروری بود. این شرکت به صورت یکجانبه قرارداد خود را با ما لغو کردند.
با این هدف که کل حفاری و تولید ما را دچار اختلال کنند. ما همان موقع آمدیم با دو گروه وارد مذاکره شدیم. یک گروه وزارت دفاع و گروه دیگر کنسرسیومی متشکل از شرکتهای داخلی.
در جلسهای با حضور آقای نوذری به وزیر محترم دفاع گفتم آخرین موشکی که ساختید و هر قدر برد داشته و تاثیر سیاسی داشته من نمیدانم، اما هر چه برای ساخت این رشته تکمیلی درونچاهی تلاش کنید برد سیاسی و اقتصادی بالایی خواهد داشت و کمتر از ساخت موشک نیست. پس از یک سال هر دو گروه موفق به ساخت آن شدند.
در کشور الان روحیهای ایجاد شده که آمریکاییها دست روی هر چه بگذارند، ما میتوانیم آن را بسازیم و از این بابت از آمریکاییها تشکر میکنیم که باعث خودکفایی بویژه در صنعت نفت و گاز شدند.
بودجه شرکت نفت در قانون بودجه سال جاری کاهش پیدا کرده. آیا این بر روند توسعه و سرمایهگذاری در نفت اثر نخواهد داشت؟
آنچه ما در بودجه تقاضا کرده بودیم، 24 میلیارد دلار بوده، اما آنچه عملا تصویب شده 8/2 میلیارد دلار است. ما در طول سال با بودجهای که میگیریم چند کار انجام میدهیم. اول، بهینهسازی تاسیسات است و دوم ایجاد تاسیسات جدید و سرمایهگذاریهای جدید. کار سوم اکتشاف میادین جدید است و چهارم توسعه میادینی که اکتشاف شدهاند که براساس برنامه تنظیمی با سازمان مدیریت انجام میشود.
اگر پول و اعتبار به اندازه کافی به صنعت نفت نرسد، دومین حادثهای که اتفاق میافتد این است که نمیتوانیم خود را به اهداف چشمانداز برسانیم.
چه توجیهی برای کاهش بودجه شما وجود داشت؟
اساسا بودجه امسال انقباضی است و فقط بودجه شرکت نفت نیست که کم شده و آنچه به ما دادند به اندازهای است که دستگاههای ما تا پایان سال فقط نفس بکشند.
این جدا از منابع داخلی شرکت ملی نفت است؟
خیر. همه با هم در این بودجه دیده شده است. در هر حال ما به پول نیاز داریم و البته آقای رئیسجمهور هم دستور دادند از محل سپردههای بانک مرکزی 2 میلیارد دلار در اختیار نفت قرار گیرد که این تا حدودی به ما کمک میکند. قرار است این 2 میلیارد دلار برای پروژههای نفت و گاز اختصاص یابد ازجمله پارس جنوبی.
این اعتبار را چطور تخصیص میدهید؟
فهرستی از پروژهها داریم که براساس اولویتبندی صورت گرفته به آنها اعتبار لازم را اختصاص دهیم.
یک سوال راجع به آقای احمدینژاد بپرسم، نظرتان درباره ایشان چیست؟
آقای احمدینژاد فردی زحمتکش، دلسوز و سادهزیست است و پیگیریهای خوب و مستمری دارد. در مورد شهرستانهای کوچک که من خبر جزییات سفرهای استانی را به واسطه کارم دارم تصمیماتی که در این چند ساله و برای مناطق محروم کشور گرفته شده واقعا بینظیر است.
زیبا اسماعیلی
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
