ابیانه، نگین دامنه کرکس

ابیانه در 40 کیلومتری شمال غربی نطنز، در دامنه کوه سر به آسمان ساییده کرکس آرمیده است. به واسطه قرار داشتن در دامنه کرکس، خوش‌منظره و خوش‌آب‌وهواست و بخصوص در موسم بهار هوایی مطبوع دارد. ابیانه از کاشان حدود 80 کیلومتر فاصله دارد. برای رفتن به آنجا هم از طریق جاده کاشان  نطنز و هم از بزرگراه کاشان  اصفهان می‌توانیم استفاده کنیم.

مسیر فرعی که ما را به نطنز می‌رساند حدود 22 کیلومتر است که زیبا و چشم‌نواز است و در بهار و تابستان سرسبزی آن بر زیبایی‌اش می‌افزاید. این مسیر کوهستانی دره مانند پر از درخت و سبزه‌زار است. شوق رسیدن به ابیانه، خستگی راه را از تن بیرون می‌کند. وقتی به روستا می‌رسیم، خانه‌هایی را می‌بینیم که گویی روی هم ساخته شده‌اند. اینجا نیز مانند ماسوله، حیاط برخی خانه‌ها پشت بام خانه‌های دیگر است. البته شیب اینجا کمتر از ماسوله به نظر می‌آید. کوچه‌های روستا تنگ و تاریک‌اند، اما معماری خاص خانه‌ها به این کوچه‌ها جلوه‌ای تماشایی و کم‌نظیر داده است. اتاق‌های ابیانه به پنجره‌های چوبی ارسی مانند مجهزند و بیشترشان ایوان‌های چوبی مشرف بر کوچه‌ها دارند.

نمای خارجی دیوار خانه‌ها با گل خاک سرخ پوشیده شده است. این خاک را از معدن مجاور روستا می‌آورند و گل می‌کنند و دیوارها را نما می‌دهند. وقتی در کوچه‌ها راه می‌روید و با ساکنان کهنسال ابیانه روبه‌رو می‌شوید که لباس‌های سنتی زیبا و رنگارنگ بر تن دارند، ناگاه از زندگی شهری و جلوه‌های پرزرق و برق آن دور می‌شوید و خود را در قرن‌ها پیش احساس می‌کنید و آرامش دلپذیری وجودتان را فرامی‌گیرد. اگر چند سال پیش به ابیانه می‌رفتید، می‌توانستید گیوه‌های زیبای دست‌ساخت مردمش را به عنوان سوغات به دیار خود ببرید، اما حالا گیوه‌بافی در آنجا متروک شده و در عوض زنان گیوه‌باف در کارگاه‌های قالیبافی مشغول به کارند.

در گردشی یکروزه در ابیانه خانه‌هایی را می‌بینیم که درهای چوبی قدیمی دارند که روی برخی از آنها نقش‌های قشنگی به چشم می‌خورد. داخل خانه‌ها نیز معماری خاصی دارد. از ده که بیرون بیاییم، رشته قنات‌هایی را می‌بینیم که برای آبیاری مزارع و باغات مورد استفاده قرار می‌گیرند. شکوفه‌های رنگارنگ درختان در بهار، روح ما را از تماشای طبیعت اطراف ابیانه شاداب و پرنشاط می‌کند.