هر دردی بیمه دارد به جز دندان

ظاهرا خدمات دندانپزشکی در همه جای دنیا جزو گران‌ترین خدمات محسوب می‌شود که معمولا حتی در کشور‌های توسعه‌یافته نیز به شکل گسترده تحت پوشش بیمه‌های پایه قرار ندارند و از سوی بیمه‌ای تکمیلی مورد حمایت قرار می‌گیرند.

دکتر رضا حسین‌پور، متخصص بیماری‌های دهان و کارشناس امور بیمه در خصوص ضعف پوشش بیمه‌ای در این حوزه به «جام‌جم» می‌گوید: شاید بد نباشد با یک مثال ساده وارد بحث شویم. اگر قرار باشد بیمه‌ها هزینه ترمیم فقط یک‌دندان پوسیده هر نفر ایرانی را تقبل کنند و برای ترمیم هر دندان 70 هزار ریال بپردازند، حدود 500 میلیارد تومان منابع جدید نیاز دارند که این مبلغ بیش از 20درصد کل اعتبارات سازمان‌های بیمه‌گر پایه را شامل خواهد شد.

او ادامه می‌دهد: حالا تصور کنید بیمه‌های پایه علاوه بر ترمیم آن یک دندان هزینه‌های ترمیم سایر دندان‌ها یا درمان ریشه، پروتز، جراحی و سایر خدمات دندانپزشکی را نیز بپردازند. برای پرداخت هزینه این خدمات یا باید منابع جدید در اختیار سازمان‌های بیمه‌گر پایه قرار گیرد (که در عمل آن هم با این حجم از منابع ناممکن است)‌ یا هزینه برخی خدمات از تعهد بیمه خارج شود که این هم غیرممکن است.  حتی حذف چند‌قلم دارو از فهرست تعهدات بیمه پایه تبعات سنگینی را برایشان در پی خواهد داشت.

حسین‌پور در خصوص راه‌حل این مشکل می‌گوید: حتی در کشورهای توسعه‌یافته نیز خدمات دندانپزشکی به شکل گسترده در زمره تعهدات بیمه‌های پایه قرار ندارند. بلکه بر‌حسب منابع و از طریق سطح‌بندی خدمات و انتخاب گروه‌های جمعیتی بخشی از مخارج از طریق منابع عمومی پرداخت می‌شود و برای سایر گروه‌های جمعیتی و سایر خدمات بیمه‌های تکمیلی پوشش لازم را تامین می‌کنند. به‌عنوان مثال برای کودکان و مادران باردار یا سالمندان دولت متکفل هزینه‌های دندانپزشکی می‌شود و برای سایر گروه‌های سنی بیمه‌های تکمیلی.

400 ردیف خدمت دندانپزشکی

در واقع با این تفاسیر امید زیادی به حمایت بیمه برای درمان دندان‌ها که هزینه بالایی دارند، نمی‌توان داشت. با این حال، حسین‌پور به امید‌هایی در این خصوص اشاره می‌کند: پس از تلاش یکساله کمیته‌ای متشکل از نمایندگان سازمان نظام پزشکی، سازمان‌های بیمه‌گر، وزارت رفاه و امور اجتماعی و وزارت بهداشت، 400 ردیف خدمت در دندانپزشکی تعیین شد که پس از تصویب، به صورت بسته خدماتی مدون می‌شود.

او می‌گوید: در تدوین بسته خدماتی شرایط خاص مانند خطرپذیری، بهای مواد، اصطکاک تجهیزات، سختی کار، میزان سرمایه‌گذاری و استانداردها در نظر گرفته می‌شود.

در واقع بر این اساس، ‌کمیته تعرفه‌گذاری انتظار دارد پس از اتمام تعرفه‌گذاری خدمات دندانپزشکی، سازمان‌های بیمه‌گر نیز نگرش خود را نسبت به این خدمات تغییر دهند و به جای درآمد بیشتر به سلامت مردم توجه کنند.

حسین‌پور به اجرایی شدن این تعرفه تا سال آینده امیدوار است و تاکید می‌کند: با اجرایی شدن این تعرفه‌ها از یک سو، با توجه به عوامل فنی تعرفه دقیق و واقعی تعیین می‌شوند و از سوی دیگر، از پراکندگی مبلغ تعرفه‌ها کاسته می‌شود.

او معتقد است: امکان وجود چند تعرفه برای یک خدمت در بسیاری از کشورها وجود ندارد اما متاسفانه در کشور ما به دلیل غیرواقعی بودن تعرفه تعیین شده دولتی و نبود نظارت در اجرای تعرفه بخش خصوصی، تعرفه‌ها متفاوت است.

آموزش بهتر از درمان

دبیر شورای آموزش دندانپزشکی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با اشاره به هزینه‌های سرسام‌آور درمان بیماری‌های دهان و دندان، می‌گوید: در حال حاضر، تنها راهکار مقابله با بیماری‌های دهان و دندان ارتقای سطح آگاهی و آموزش آحاد مردم است.

اکبر فاضل عصر با بیان این‌کهDMF  شاخص شناسایی تعداد دندان‌های پوسیده، کشیده و پرشده افراد است، تصریح کرد: در حال حاضرDMF  در ایران کمتر از 2 است که برنامه‌ریزی‌های انجام شده در این زمینه در جهت کاهش آن به حداقل است.

وی وضعیت بیماری دهان و دندان در ایران را مطلوب ارزیابی نمی‌کند و اظهار می‌کند: نبود اطلاع عموم بیماران از قیمت‌های بالای تجهیزات دندانپزشکی و عدم پرداخت هزینه‌های بیماری‌های دهان و دندان از سوی سازمان‌های بیمه‌گر از جمله ملاک‌های راه‌اندازی مراکز تخصصی دندانپزشکی در مناطق محروم است.

به گفته وی، بر اساس برنامه‌های چشم‌انداز 20ساله در زمینه دندانپزشکی در جهت ارتقای ‌سلامت دهان و دندان آحاد جامعه و ارتقای آموزش در منطقه، قدم‌های اساسی برداشته خواهد شد.

کارشناس امور بیمه نیز در این خصوص یادآور می‌شود: شورای عالی بیمه در سال 1387 طرح ارائه خدمات دندانپزشکی به کودکان 6 تا 12 سال را تصویب و به وزارت آموزش و پرورش، سازمان‌های بیمه‌گر، وزارت بهداشت و سایر دستگاه‌های مرتبط ابلاغ کرد. با این همه و با گذشت چند ماه از ابلاغ، عملیات اجرایی طرح با کندی و دشواری مواجه است.

حسین‌پور ادامه می‌دهد: در بسیاری از کشورهای توسعه یافته و متمول نیز ارائه خدمات دندانپزشکی ابتدا از همین گروه سنی آغاز می‌شود. ارائه خدمات دندانپزشکی به کودکان علاوه بر کم‌هزینه بودن، به دلیل آمادگی این گروه برای آموزش بهداشت و پیشگیری از بیماری‌های دهان، بسیار اثربخش بوده و در آینده‌ای نه چندان دور، سلامت دهان کل جامعه را تضمین می‌کند.