دکتر نانسی کیانگ*

در جستجوی ردپای فتوسنتز در سیارات دیگر

فکر می‌کنید سایر سیارات به چه رنگی هستند؟ آیا این امکان دارد که به مفهومی همچون «فتوسنتز» در سایر سیارت نیز پرداخته شود؟ این موضعی جذاب در نوع خود است. به عقیده بسیاری از کارشناسان این نوعی پرسش پیچیده علمی است، زیرا سطح سیارات می‌تواند نشان‌دهنده بسیاری از رموز نهفته در دل آنها باشد.

کد خبر: ۲۴۰۰۰۷

با استفاده از آنها می‌توان دریافت که چه فرآیندهایی در دل آنها وجود داشته و از آن مهم‌تر این که آیا میکروارگانیسم‌هایی در اعماق سیارات دیگر وجود دارند که در قالب فرآیند فتوسنتز از ستاره خود انرژی دریافت کنند؟ فتوسنتز فرآیندی است که با طیف نور دریافتی از سوی ارگانیسم زنده تطابق پیدا می‌کند.

این طیف نور کاملا به ستاره منتشرکننده نور وابسته است که البته در این میان اتمسفر سیاره نیز بسیار تاثیرگذار است.

به هر حال این موضوعی جذاب برای سایر سیارات نیز می‌تواند باشد؛ سیاراتی که احتمالا در دهه‌های آتی کشف خواهند شد و شاید بتوان نشانه‌هایی از حیات را روی آنها پیدا کرد. آن موقع است که صحبت کردن درباره فتوسنتز روی آنها نیز معنا و مفهوم علمی به خود خواهد گرفت.

با این حال برای این که به رموز فتوسنتز و احتمال روی دادن آن در سایر سیاراتی که در آینده کشف می‌شوند پی برد باید از زمین خودمان آغاز کنیم.

روی زمین فرآیند فتوسنتز با تنوع زیستی گسترده‌ای صورت می‌گیرد و با استناد بر همین اصل می‌توان متصور شد که در سیارات دیگر و در شرایط محیطی بسیار متفاوت آنها می‌توان شیوه‌های متنوع و متفاوتی از فتوسنتز زمینی را متصور شد.

این ایده‌ها آنجا اهمیت پیدا می‌کند که برای یافتن نشانه‌هایی از حیات احتمالی در سایر سیارات، دانشمندان از گوشه و کنار جهان خود را آماده کارهای بزرگ کرده‌اند.

فتوسنتز فرآیندی حیات‌بخش در زمین است و اگر بتوانیم پرده از رموز مختلف نوع زمینی آن برداریم آنگاه بررسی آن در آینده فرآیندی چندان پیچیده و خارج از تصور نخواهد بود.