کمپوست، ثروت پنهان

تاریخچه استفاده از کمپوست به قدمت پیدایش بشر روی کره زمین می‌رسد. ظهور کشاورزی مکانیزه و تقاضا برای درخواست تولید محصول بیشتر و افزایش میزان ضایعات کشاورزی سبب شد تا محققان راه‌حل منطقی تبدیل این مواد به کمپوست را ارائه کنند. در ایران استفاده از مواد زاید گیاهی و حیوانی از روزگاران گذشته برای کشاورزان و روستاها بسیار معمول بوده است. فضولات روستایی که در اصل مواد متشکله از مدفوع حیوانی و مواد زاید گیاهی است، همراه با آب و خاک و هوا، 4 اصل اساسی کشاورزی را در روستاهای ایران تشکیل می‌دهند.

کمپوست یک روند تدریجی در طبیعت است که به‌وسیله آن مواد آلی با حضور هوا توسط میکروارگانیسم‌ها و قارچ‌ها تجزیه می‌شوند و حاصل آن کود باارزشی است که می‌تواند در جاهای مختلف و حتی در باغچه‌های خانگی مورد استفاده قرار گیرد تا جایی‌ که به کمپوست خانگی به‌عنوان «ثروتی که دیده نمی‌شود» اشاره شده است.این طرح در بسیاری از کشورهای اروپای‌شمالی، دانمارک، اتریش، فنلاند، انگلستان، نروژ و نیوزیلند به‌صورت جدی دنبال می‌شود و به‌طور عادی از ضایعات سبز باغچه‌ها، سبزیجات و میوه‌ها استفاده می‌شود.

این کمپوست با دارا بودن فواید در بازیابی پسماندهای گیاهی و مواد زاید جامد باصرفه بوده و با تبدیل مواد آلی موجود در پسماندها به کود آلی علاوه بر حذف مواد زاید مواد غذایی موجود در آن بازیافت شده و با توجه به اهمیت تغییرات میکروبی طی فرآیندی بایستی عوامل مؤثر بر آنها شناخته شده و بسته به شرایط اقلیمی هر منطقه تعدیل شود.

با استفاده از کمپوست، خاصیت فیزیکی ترد و منافذ عبوری هوای بسیار در خاک ایجاد و سبب می‌گردد که اکسیژن براحتی توسط ریشه گیاه جذب شده و نفوذپذیری خاک افزایش ‌یابد.همچنین کمپوست دارای قابلیت نگهداری آب زیاد بوده و با ممانعت کردن از شرایط خشک، نیاز آبی گیاه را کاهش داده و خاک اطراف ریشه گیاه را همواره مرطوب نگاه می‌دارد.استفاده از کمپوست برای باغچه‌های خانگی میزان مواد آلی خاک را افزایش داده و تبادلات اکسیژن، آب و مواد مغذی مورد استفاده ریشه گیاه را ارتقا می‌بخشد. همچنین تبادلات کاتیون‌های خاک را افزایش داده و میزان ظرفیت تبادل کانیونی خاک را بهبود می‌بخشد که در نهایت در اختیار ریشه گیاهان قرار می‌دهد و افزایش عناصر ماکرو و میکرو درون خاک را باعث می‌گردد.به این ترتیب شهروندان می‌توانند براحتی با استفاده از کمپوست که از مواد آلی زباله‌های خانگی تشکیل می‌شود برای باغچه‌های خانگی استفاده کنند.

مسعود ابوال شیخی‌