مساله این است که قطار هوایی با منوریل چه فرقی دارد و چرا احداث یکی از این نوع خطوط به مناقشه دولت و شهرداری تبدیل شده است.
منوریل یکی از سیستم های قطار هوایی است که تک چرخ بودن و استفاده از چرخ های لاستیکی به جای فلزی و حرکت در قاب های بتنی ، مشخصه آن است.
بر اساس اظهارات کارشناسان ، 150 کیلومتر منوریل در کشورهای جهان احداث شده است و بیشتر کاربرد تزئینی دارد و در مسیرهای اماکن دیدنی ، احداث می شود.اما بنا به گفته مدیران شهری ، منظور از قطار هوایی ادامه و اجرای متروست. مترو می تواند در 3 حالت روی سطح ، زیرسطح و بالای سطح زمین احداث شود. در حال حاضر، متروی تهران از شوش تا مرقد امام خمینی (ره) در روی سطح حرکت می کند و در دیگر موارد زیر سطح زمین حرکت می کند. به عقیده مدیران شهری ، در صورت نیاز و پس از کار کارشناسی مترو می تواند از بالای سطح زمین و در ارتفاع نیز حرکت کند.
شهریار افندی زاده ، مدیرعامل شرکت مطالعات جامع حمل و نقل و ترافیک در این خصوص به مهر گفت : هر قطار هوایی منوریل نیست و نوع فناوری مورد استفاده در قطار هوایی باید براساس مطالعات و توجیه فنی ، اقتصادی و اجرایی مشخص شود.
وی افزود: در طرح جامع حمل و نقل تهران که به شورای شهر ارائه شده ، حتی کلمه قطار هوایی نیز درج نشده و تنها برای خط مکمل میدان صنعت تا پارک وی به طول 7.6 کیلومتر، مطالعات نشان داده است که با توجه به ظرفیت پایین مسافر، قرارگیری برج میلاد و زیبایی های منطقه ، می توان از قطار هوایی استفاده کرد.
افندی زاده تاکید کرد: امروزه در کشورهای پیشرفته غربی ،منوریل تنها کارکرد توریستی و تفریحی دارد و در برخی کشورهای آسیایی نظیر ژاپن و مالزی ، تنها در مسیرهای کوتاه و مناطقی که بخواهند جذابیت های منطقه را به نمایش بگذارند، مورد استفاده قرار می گیرد.
مردم محروم می شوند یا شده اندمهدی هاشمی ، معاون عمرانی وزیر کشورتاکید کرد: اصراری برای احداث منوریل نداریم. اگر شهرداری یا شورای شهر تهران می خواهند مردم تهران را از این نعمت محروم کنند، ما اصراری نداریم. اگر می توانند در مقابل وضع موجود، پاسخگوی نیازهای مردم در بخش حمل و نقل عمومی باشند، اشکالی ندارد، ما منوریل را در تهران احداث نمی کنیم . شهرهای دیگر را در اولویت و دستور کار خود قرار می دهیم.
سید جعفر تشکری هاشمی در پاسخ به این پرسش «جام جم» که با اجرا نشدن منوریل ، مردم از این سیستم محروم می شوند، گفت: به نظر می رسد مردم اولویت را به مترو می دهند که 100 سال است تجربه خود را در همه جای دنیا بخوبی پس داده است.
به گفته تشکری هاشمی ، مسوولان وزارت کشور اعتبارات عقب مانده مترو را پرداخت کنند تا مردم از این سیستم محروم نشوند و در شرایط مطلوب ، با مترو به سفر بپردازند.
وی تاکید کرد: پس از اتمام و تکمیل خطهای مترو، دوستان وزارت کشور می توانند طرحهایی را که برای تفریح مردم دارند، برای تصویب به شورای شهر بفرستند.
وی در پاسخ به این پرسش که بعضی مدیران دولتی گزارش هایی از اجرای منوریل در کشورها ی مختلف برای اثبات اجرای طرح منوریل ارائه کرده اند، خاطرنشان کرد: دوستان وزارت کشور می توانند میزان احداث منوریل و مترو در 20 سال یا حتی 2 سال اخیر را در اختیار مردم قرار دهند تا مردم نیز قضاوت کنند که چه تجربه ای در دنیا موفق تر بوده است.
زیمنس قرارداد، دارد یا نه؛
در هفته های گذشته موجی از این خبر که دولت قراردادی 450 میلیون دلاری با شرکت زیمنس برای احداث منوریل منعقد کرده است ، رسانه های کشور را فراگرفت.
مهدی هاشمی ، معاون عمرانی وزیر کشور در پاسخ به این پرسش که آیا خبر روزنامه گاردین مبنی بر انصراف شرکت زیمنس از اجرای تعهداتش در قبال قرارداد منوریل صحت دارد یا خیر به فارس گفت: این که منوریل در کشور باید اجرا شود مورد تایید تمامی مسوولان و دست اندرکاران است. بحث هایی که در مورد منوریل مطرح شده بیشتر در تهران است که منجر به شایعه سازی و جوسازی های مختلف شده است.
وی بار دیگر در قبال تکرار این سوال که نگفتید آیا شرکت زیمنس از تعهدات خود در قبال قرارداد منوریل انصرف داده است ، گفت : این که توافقنامه ای را برای احداث منوریل در برخی از شهرها امضا کرده ایم ، درست است.
این قرارداد به صورت کلان منعقد شده است . مطالعات اجرایی تهران ، مشهد، کرمانشاه و کرج در دست اجرا است. شهرهای زیادی متقاضی استفاده از این صنعت حمل و نقل هستند. امیدواریم که بتوانیم تا حد امکان همه شهرها را از این نعمت برخوردار کنیم.
معاون عمرانی وزیر کشور افزود:در مورد اصل احداث این سیستم اختلافی وجود ندارد.اختلاف نظرها بر روی روش اجراست. سه روش برای اجرا مطرح است.
یکی از روشهای پیشنهادی این است که مجری وزارت کشور باشد و شهرداری همکار، روش دیگر؛ شهرداری مجری باشد و وزارت کشور همکار و روش سوم مطرح شده این است که پروژه به صورت مشارکتی اجرا شود که هنوز بر سر هیچ یک از این روش ها به توافق نرسیده ایم .هاشمی با بیان این که بحث احداث منوریل در تهران موضوع جدیدی نیست و شرکت فرانسوی «سیسترا» نیز در مطالعات ترافیکی خود استفاده از این سیستم را پیش بینی کرده بود، تصریح کرد: در تمام دنیا از سیستم های مختلف متناسب با شرایط محیطی استفاده می شود.
این موضوع در مورد استفاده از منوریل برای برخی نقاط خاص به عنوان یک سیستم مکمل مترو، اتوبوس ، تاکسی و ون نیز صدق می کند.
معاون عمرانی وزیر کشور افزود: با وجود آن که برخی از دوستان بعضا مدعی هستند دولت های گذشته همراهی بیشتری داشته اند اما مطمئن باشید که در دولت نهم بیشترین کمک و پشتیبانی را نسبت به مترو داشته ایم.