جایگاه دی - هشت در نظام آینده منطقه ای

رئیس جمهور که برای شرکت در پنجمین اجلاس سران کشورهای دی - هشت به بالی اندونزی سفر کرده بود ، به تهران بازگشت.

کد خبر: ۹۶۳۷۹

ایران سال گذشته ریاست دوره ای این اتحادیه را به عهده داشت و در نشست بالی در پایان یک سال ریاست بر این گروه ، آن را به اندونزی واگذار کرد. کشورهای دی - هشت که شامل 8 کشور اسلامی و در حال توسعه اندونزی ، مالزی ، بنگلادش ، پاکستان ، ترکیه ، ایران ، مصر و نیجریه هستند ، 900 میلیون جمعیت جهان را در خود جای داده اند. این اتحادیه در کنار «سازمان کنفرانس اسلامی» یکی از پتانسیل های قدرت سخت افزاری و نرم افزاری جهان اسلام برای حل چالشهایی است که امروزه مسلمانان با آن روبه رو هستند. چالشهایی از قبیل حضور اشغالگران در عراق ، نادیده گرفتن حقوق ملت فلسطین ، اصرار امریکا بر یکجانبه گرایی و تهدید و ارعاب دیگر کشورها ، گسترش تروریسم ، توسعه ناپایدار، افزایش فاصله میان کشورهای غنی و در حال توسعه و مخالفت کشورهای غربی با دانش هسته ای بومی در کشورهای در حال توسعه و مسلمان . دی - هشت می تواند با اتخاذ رویکردی مناسب به گسترش روابط دوجانبه ، چندجانبه و گسترش همکاری های اقتصادی - سیاسی میان کشورهای عضو کمک کند. اعضای دی - هشت هر یک جایگاه ویژه ای در جغرافیای سیاسی دنیا دارند. اندونزی و مالزی از کشورهای مهم جنبش عدم تعهد هستند که از جایگاه ژئواستراتژیکی نیز برخوردارند. از طرفی ، اندونزی به عنوان پرجمعیت ترین کشور اسلامی به حساب می آید. نیجریه به همراه ایران از اعضای مهم اوپک هستند که می توانند تاثیر مهمی را در مدیریت توزیع انرژی و کنترل قیمت نفت به عهده بگیرند. ترکیه از اعضای ناتو و پل ارتباطی ایران به اروپاست که در زمینه حفظ تمامیت ارضی و تسریع فرآیند دولت سازی در عراق ، مبارزه با عناصر تجزیه طلب و انتقال انرژی ایران به اروپا ، دارای منافع مشترک است . ایران با پاکستان می تواند در زمینه مبارزه با تحریک کنندگان قومی در استان های مرزی ، مقابله با عناصر تروریستی ، مبادلات انرژی و راهکار مشترک در افغانستان همکاری کند. در زمینه همکاری های چندجانبه نیز می توان به سه مقوله اشاره کرد:
1- همکاری های اقتصادی کشورهای دی - هشت می توانند در زمینه های صنعت ، اطلاعات و ارتباطات ، کشاورزی ، تجارت و انرژی با تشکیل گروههای کارشناسی معین سطح همکاری ها را گسترش دهند. نفت و فرآورده های نفتی ، منسوجات ، سیمان ، فولاد، موادمعدنی و فرآورده های شیمیایی از مهمترین تولیدات صنعتی این کشورهاست . کشورهای عضو دی - هشت می توانند راهکارهای مناسب برای تسهیل مبادلات تجاری و حذف یا کاهش تعرفه های گمرکی را بررسی و زمینه های رسیدن به یک اقتصاد پویا و پایدار را در میان کشورهای اسلامی در حال توسعه فراهم کنند. این کشورها نزدیک به 350 میلیون نفر نیروی کار را در خود جای داده اند که از این تعداد 20 درصد در بخش صنعت مشغول به کار هستند.
2- همکاری های سیاسی به دلیل جایگاه سیاسی ای که کشورهای عضو این اتحادیه در سازمان های بین المللی منطقه ای و فرامنطقه ای دارند، این اتحادیه در صورت اجماع خواهد توانست به یک قطب تاثیرگذار نظام بین الملل و جهان اسلام مطرح شود.
3- همکاری های فرهنگی یکی از ابزارهای قدرتهای جهانی برای تضعیف کشورهای در حال توسعه اسلامی ، تهاجم فرهنگی و تحمیل کردن فرهنگ «لیبرال دمکرات» به عنوان پیش نیاز توسعه پایدار است ، در صورتی که با غنای فرهنگی ای که هر یک از کشورهای عضو دی - هشت دارند و با افزایش تعاملات فرهنگی ناشی از مکتب اسلام ، این اتحادیه خواهد توانست مانعی در برابر تحمیل لیبرال دموکراسی غربی به وجود آورد. نتیجه گیری در صورت مدیریت و اجماع توانمندی هایی که هر یک از کشورهای عضو دی - هشت دارند و هدایت آن در مسیر صحیح ، می توان چشم انداز مثبتی از این اتحادیه در نظامهای منطقه ای آینده ترسیم کرد.