عجیبتر این که هرکس در موضع خودش، تحلیلی جالب و بینقص دارد هرچند این تحلیل در تضاد با تحلیل دیگری باشد. برخی میگویند تجربه نشان داده جنگهای بیشتری در زمان جمهوریخواهان رخ داده و به همین علت آمدن ترامپ یک خطر بزرگ است، برخی اعتقاد دارند دموکراتها جنگ را به عرصهای نادیدنی میبرند و با پنبه سر میبرند، گروهی هم میگویند سرجمع ماجرا هیچ فرقی به حال ما نمی کند و به هر حال هر دو برای ایران خطرناک هستند.
اوباما میخواهد پناهنده شود
امیر نجفی، راننده تاکسی، 33 ساله: به نظر من اگر ترامپ رئیسجمهور شود، احتمال جنگ زیاد است چون تندرو است و امکان دارد جنگی را با ایران شروع کند.
به طور کلی او اگر بیاید امنیت کل خاورمیانه به خطر میافتد. ببینید چه جور آدمی است که اوباما گفته اگر این آدم رئیسجمهور بشود من از کشور میروم! به نظر من اگر ترامپ رئیسجمهور بشود جنگ جهانی سوم راه میافتد چون این آدم مغز ندارد.
حامیان اسرائیل
فاطمه محمدی، 35 ساله، دبیر مدرسه غیرانتفاعی: بیچاره مردم که فکر میکنند اگر کلینتون بیاید از جنگ و فتنه مصون میمانیم در حالی که اشتباه میکنند هم ترامپ و هم کلینتون جزو خدمتگزاران و حامیان اسرائیل هستند و هر دو در سخنرانیهایشان اعلام کردهاند که با ایران و ایرانی مشکل دارند. منتها هیلاری مدتی است دیگر مستقیما این موضوع را نگفته است.
مهم نیست چه کسی به چه کسی رای میدهد
عسل محسنی، 25 ساله، دانشجوی علوم سیاسی: یک مثل خارجی هست که میگوید «مهم نیست چه کسی به چه کسی رای میدهد، مهم این است که چه کسی رایها را میشمرد.» حالا من میگویم مهم نیست چه کسی به چه کسی رای میدهد، مهم نیست چه کسی رئیسجمهور آمریکایی هامی شود چون دموکراتها با حیلهگری علیه ما نقشه میکشند و میخواهند در منگنه قرارمان بدهند و جمهوریخواهها علنا تفنگ به سمتمان نشانه میروند. هیچ چیز در ارتباط ما و آنها عوض نمیشود فرقش این است که هیلاری نیش میزند، ترامپ گاز میگیرد!
کشتی گرفتن با خوک
ساغر حسنی، 32 ساله، پژوهشگر علوم اجتماعی: مدتها پیش مطلب زیبایی خواندم که میگفت «هیچ وقت در زندگیات با یک خوک کشتی نگیر، چون اولا خیلی کثیف میشوی ثانیا خوک از این کار خیلی لذت میبرد!» به نظر من ترامپ از آن جور خوکهاست. او اگر بیاید شک نکنید با آن مغز کوچک و اطلاعات نیم بند و کم، از جنگ ابایی ندارد و آنقدر تهدید میکند و خط و نشان میکشد که بالاخره یک جنگ بزرگ راه میاندازد و از این جنگ لذت میبرد و تعداد کشتههایشان را افتخار میداند. ترامپ خوب بلد است از تئوری دشمنسازی استفاده کند. او میداند لازمه هدایت سیاست آمریکا استفاده از تئوری توطئه است. به همین علت دنبال دشمن میگردد تا مردمش را با آن دشمن فرضی که احتمالا ایران خواهد بود، بترساند و از اوضاع اسفبار داخلی کشور غافل شان کند. بدیاش این است که ترامپ از دید من یک سیاستمدار پوپولیست و مردم فریب است و اگر از اندیشمندان حرفهای تبلیغات استفاده کند، میتواند براحتی مردم را گول بزند و رای بخرد.
نه سیاست ما عوض میشود، نه سیاست آنها
حسین مظاهری، 37 ساله، خیاط: فرقی نمیکند چه کسی بیاید، سیاستهای ما عوض نمیشود، چون سیاستهای ما در برابر آمریکا تغییری نمیکند، چرا که این کشور به هر حال به علت نوع جهتگیریهای سیاسیاش در طول تاریخ دشمن ما بوده است و ما همیشه ایستادگی کردهایم و ایکس یا ایگرگ رئیسجمهور شود برای ما فرق ندارد چون آمریکا، آمریکاست. سیاست آنها هم عوض نمیشود. هدفشان چلاندن کشورهای ضعیف و بلعیدن ثروتهای آنهاست، به فرض که رئیسجمهورشان هم عوض شود. فکر میکنید ناگهان آمریکا به کشوری صلح دوست و مدافع حقوق بشر تبدیل میشود؟ هرگز.
اول تغییرات کوچک، بعد تغییرات بزرگ
محمد صالحی، 24 ساله، دانشجوی مهندسی: فکر میکنم انتخاب هر یک از این دو کاندیدا تاثیری در روابط بینالمللی ایران و آمریکا داشته باشد. در مورد این تأثیرات، اندکی باید تأمل به خرج داد. یعنی نباید انتظار داشت در صورت تغییر رئیسجمهور، سیاست آن کشور حداقل در کوتاهمدت زیرورو شود و بسیاری از هنجارها به ناهنجاری تبدیل شود و برعکس. از طرفی، هر فرد، گروه و جناح سیاسی در هر کشوری، سیاستهای خاص خود را دارد. برای نمونه در کشوری مانند آمریکا دو حزب دموکرات و جمهوریخواه از احزاب برجسته سیاسی هستند که در عین حال نقاط و اهداف مشترکی را که مورد پذیرش عموم مردم هستند دارند و هرکدام بهنوبه خود تمایلات قشری از مردم را نمایندگی میکنند، ولی مسیر دستیابی به اهدافشان با یکدیگر متفاوت است. ظریفتر اینکه، هرکدام از این مسیرها در برههای ممکن است به نفع جامعه خارجی باشد و امکان دارد اینگونه نباشد، بنابراین تغییر رئیس دولت در آمریکا بر انواع سیاستهای داخلی و خارجی ایالاتمتحده و نوع رابطه با ملل دیگر بدون تردید مؤثر است، اما این اثر اولادر کوتاهمدت جزئی است. ثانیا باید دانست تغییرات کلی و بزرگ از مجرای همین تغییرات کوچک میگذرد. گفته میشود بیشتر بازار اسحله و مواد تسلیحاتی ایالات متحده در دست جناح جمهوریخواه و در مقابل، شرکتهای نفتی و NGOها و نهادهای ظاهرا حقوق بشری این کشور در دست جناح دموکرات است. از همین مساله میتوان چنین نتیجه گرفت که در صورت پیروزی ترامپ باید انتظار داشت احتمال بالا رفتن اتفاقهایی که بهنحوی زمینه فروش بیشتر تسلیحات را فراهم آورد، بیشتر شود. از طرفی، پیروزی کلینتون این فرضیه را بیشتر تقویت میکند که آمریکا به سمت تعامل و حل و فصل مسائل با دنیا از طرق دیپلماتیک و کاهش رخدادهایی با محوریت خشونت پیش برود.
همان برنامههای روتین
عطیه فرهادی، دبیر ریاضی، 36ساله: سیاست کلی نظام سیاسی آمریکا چیزی فراتر از حزب و جناح و شخص است. فقط شکل اجرای این سیاستهای کلی تا حدودی به شخص رئیسجمهور مربوط میشود. مساله ایران یک برنامه پایانناپذیر به نظر میاد که همیشه برای گرم نگهداشتن آتش «دشمن داشتن یک ملت» جزو دستورالعمل برنامه روتین حکومت آمریکاست، اما بهطور کلی دموکراتها در آمریکا مواضع آرامتری را نسبت به جمهوریخواهان دنبال میکنند.
چه فرقی میکند برای ما!
بهروز صادقی، 44 ساله، کارمند: بسیار سادهلوحانه است که خیال کنید کشوری در جهان ناگهان با تغییر رئیسجمهورش از اینرو به آنرو میشود. هم ایران و هم آمریکا از نظر سیاسی قوی هستند، مسلما سیاستهای اصلیشان را دنبال میکنند یعنی چارچوبها را نگه میدارند هر چند که ممکن است در داخل آن چارچوبها تغییرات جزئی دیده شود. یادم میآید زمانی که اوباما میخواست رئیسجمهور شود هم مردم خیلی نگران بودند و میگفتند که اگر این آدم بیاید ممکن است برای ایران مشکلاتی ایجاد شود، اما همانطور که میبینید ما در این دوران برجام را امضا کردیم. علاوه بر این باید در نظر داشته باشید که تنها تصمیمگیرنده در آمریکا، رئیسجمهورش نیست در واقع رئیسجمهور یک سمت نمایشی دارد و دیگرانی هم وجود دارند که ماشین سیاست آمریکایی را پیش میبرند و برایشان سخت نیست چوب لای چرخ تصمیمات ریاستجمهوری بگذارند یا رایها و عقیدهها را ببرند.
ترامپ تندروست هیلاری خطرناک
علی همتی، 47 ساله کارمند بانک خصوصی: انتخابات ریاست جمهوری در حوزه داخلی برای اشتغال و فعالیت معیشتی در زندگی آمریکاییها موثر است، اما در سیاستهای خارجی تغییری ایجاد نخواهد شد چون سیاستهای خارجی آنها راهبردی، کلان و بلندمدت است و با تغییر رئیسجمهور عوض نمیشود. به عبارت دیگر در داخل کشورشان تغییراتی محسوس است اما در خارج از آن، یعنی در حوزه روابط بینالملل سکوت است. برخلاف آنچه میگویند ترامپ تندرو است، اما تجربه نشان داده دموکراتها بدتر سر میبرند آنها با استفاده از رایزنی با قدرتهای دیگر، ارعاب و تهدید کشورهای دیگر اجماعهای خاص و لابی کردن با دشمنان ایران، با پنبه سر میبرند.
با کلینتون سخت تر است
علیرضا داوودزاده، کارشناس کامپیوتر،34ساله: هر دو طرف مواضع ضدایرانی دارند این مساله طبیعی است. به نظرم فرقشان در نحوه ارائه آن مواضع است. احتمالا ترامپ با رویکرد جسورانه و مستقیمتری، این مواضع را مشخص میکند، ولی کلینتون با دیپلماسی مخصوص خودش. احتمالا کار ایران در واکنش به سیاستها کلینتون دشوارتر از ترامپ خواهد بود، چون ترامپ بخاطر روحیه تهاجمیاش مخالفان بیشتری در عرصه بینالملل خواهد داشت.
ناقص مغزی از بیمغزی بهتر است
احمد کرد، 48 ساله، فروشنده: در جریان انتخابات، ترامپ یک فیلم پخش کرد به اسم «همه بیماریهای هیلاری» که در آن میگفت این خانم مغزش درست کار نمیکند. منتها من همچنان امیدوارم هیلاری به جای ترامپ رئیسجمهور آمریکاییها بشود، چون بالاخره یک رئیسجمهور با مغز ناقص از یک رئیسجمهور بدون مغز خیلی بهتر است!
تنور گرم میکنند
موسی حیدری، 40 ساله، کارمند روابط عمومی: از دیدگاه من، آمریکا کشوری نیست که با تغییر رئیسجمهور سیاستهای کلیاش تغییر بدهد. آنها یک سیاست کلی برای تامین آیندهشان در جهان دارند و هرکس که میآید و رئیسجمهور میشود، همان را دنبال میکنند. من در آینده نمیبینم تغییر زیادی انجام شود. آنها فقط میخواهند تنور انتخاباتشان را داغ کنند.
آناهیتا اسفندیاری / روزنامهنگار
حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....