بانک مرکزی امکان کنترل نقدینگی را ندارد

به گزارش جام‌جم، بنا بر اعلام بانک مرکزی، حجم نقدینگی کشور تا پایان دی سال گذشته 687 هزار و 840 میلیارد تومان است که در مقایسه با دی 92 رشد 22 درصدی داشته است.

در همین حال علی طیب‌نیا دیروز در بیست و پنجمین همایش سالانه سیاست‌های پولی و ارزی با اشاره به این که کنترل نقدینگی باید با مستقل شدن بانک مرکزی همراه باشد، تصریح کرد: چون سیاست‌های مالی برسیاست‌های پولی غلبه دارد، بانک مرکزی امکان کنترل نقدینگی را از دست داده است. وی افزود: طی دو سال گذشته دولت تلاش کرده استقلال بانک مرکزی را محترم بشمارد و سلطه سیاست‌های مالی و بودجه‌ای را لغو کند.

طیب‌نیا اظهار کرد: استقلال بانک مرکزی باید همراه با روحیه مسئولیت‌پذیری و پاسخگویی باشد و معتقدم تا زمانی که اقتصاد و بودجه دولت به نفت وابسته است، سایه سیاست مالی بر سیاست پولی باقی خواهد ماند؛ لذا ما نیازمند نقشه راهی هستیم که اقتصاد را از دو عارضه مهم وابستگی به نفت و دولتی بودن برهاند. بر همین اساس با چالش تنگنای مالی و اعتباری مواجه هستیم. وی گفت: اکنون به دلیل تحریم‌ها و کاهش قیمت نفت، منابع دولت در بودجه عمومی کاهش یافته است. این شرایط پروژه‌های عمرانی را کند می‌کند و امکان استقراض دولت از بانک مرکزی را فراهم می‌آورد. این وسوسه همیشه متوجه دولت‌هاست.

وزیر امور اقتصادی و دارایی با تاکید بر این که کاهش نرخ تورم به هسته سخت رسیده است، افزود: اگر در دو سال گذشته کاهش تورم با انضباط پولی و مالی قابل دسترس بود، اما امروز کاهش هر واحد درصد تورم نیاز به کوشش بیشتر دارد.وی اضافه کرد: دستیابی به تورم تک رقمی به اقتضائات و توجه ویژه نیاز دارد؛ بنابراین برای کاهش هرچه بیشتر آن باید محدودیت‌ها و مشکلات ساختاری اقتصاد را نیز مدنظر قرار دهیم.

طیب‌نیا گفت: هر گاه قیمت نفت و درآمدهای نفتی در ایران کاهش یافته، باعث کسر بودجه دولت شده و چون دولت کسری بودجه را از طریق استقراض بانک مرکزی تامین مالی می‌کند، نتیجه آن نیز افزایش بدهی دولت به بانک مرکزی و افزایش پایه پولی و نهایتا تشدید تورم است.

وزیر اقتصاد افزود: هر زمان که درآمدهای نفتی افزایش یافته دولت تصمیم گرفته این درآمد نفتی را در قالب بودجه دولت هزینه کند. طبیعی است تزریق درآمد نفتی در بودجه دولت به افزایش خالص دارایی‌های خارجی بانک مرکزی می‌انجامد؛ یعنی افزایش پایه پولی، رشد نقدینگی و تورم. بنابراین چه کاهش قیمت نفت و چه افزایش قیمت نفت از طریق بودجه، زمینه رشد نقدینگی را فراهم می‌کند.

وی تصریح کرد: عامل دیگری که در گذشته و حال امکان کنترل نقدینگی را محدود کرده سیاست‌های نرخ ثابت ارز بوده است. تلاش دولت و بانک مرکزی برای کنترل نرخ ارز، قدرت کنترل بانک مرکزی را بر حجم نقدینگی محدود می‌کند و این تجربه جهانی است.وزیر اقتصاد افزود: کشورهایی که سعی کرده‌اند استقلال بانک مرکزی را بالا ببرند و نقدینگی را تحت کنترل خود بگیرند کشورهایی هستند که سیاست نرخ ثابت ارز را کنار گذاشته و سیاست نرخ شناور را انتخاب کرده‌اند.