مهره‌های سوخته

بسیاری از این بازیکنان راه تیم‌های اروپایی را در پیش می‌گیرند و علاوه بر کسب ثروت و شهرت بیشتر به پیشرفت‌های بیشتری هم در فوتبال خود دست می‌یابند. می‌توان به موارد متعددی از بازیکنان برزیلی اشاره کرد که در قاره سبز بیشتر شکوفا شدند و به سطحی رسیدند که یکی از برترین بازیکنان دنیا لقب گرفتند. اما شانس همیشه با ستاره‌های سرزمین قهوه یار نیست. گاه ستاره‌ای آینده‌دار از این مهد وسیع فوتبال دنیا به شهرت زیادی رسیده و همه او را رونالدو، ریوالدو، روبرتو کارلوس یا رونالدینیویی دیگر پیش‌بینی کرده‌اند، اما بنا به دلایل زیادی این استعدادهای درخشان و بی‌نظیر ستاره بخت و اقبالشان بسرعت خاموش شده و هرگز نتوانستند استعدادهای بی‌نظیر خود را به بهترین شکل ممکن به نمایش بگذارند. اما فکر می‌کنید تعداد برزیلی‌هایی که قرار بود بهترین بازیکنان دنیا شوند، اما به تدریج روبه افول گذاشتند چقدر است؟ می‌توان به نمونه‌های زیادی اشاره کرد، اما ده بازیکن از بقیه مهم‌ترین بودند، برزیلی‌هایی که قرار بود بااستعداد نایابشان برترین بازیکنان دنیا شوند، اما نشد. با آنها بیشتر آشنا می‌شویم.

1 ـ روبینیو: این برزیلی با تکنیک بالاخره میلان را ترک کرد و تیم سابقش یعنی سانتوس برزیل برگشت تا به 9 سال حضور خود در فوتبال اروپا پایان داده باشد. زمانی که او به عنوان یک ستاره جوان گام از سانتوس به فوتبال اروپا گذاشت. بسیاری او را یکی از سه بازیکن برتر دنیا دانستند. اما این تکنیکی آینده‌دار نه در رئال‌مادرید، نه در منچسترسیتی و نه در میلان هرگز موفق نشد تمام پتانسیل‌های خود را به نمایش بگذارد. او به عنوان به هدررفته‌ترین استعداد تاریخ فوتبال برزیل شناخته می‌شود. سهل‌انگاری و عدم به اعتماد به نفس دلایل روان‌شناختی افول طولانی مدت روبینیو عنوان شده است.

2 ـ الکساندرو پاتو: او فقط مدت کوتاهی درخشید و قبل از این‌که به سطح اول فوتبال دنیا برسد بتدریج محو شد. او در اینترناسیونال برزیل و هنگامی که فقط 17 سال داشت به یکی از ستاره‌های فوتبال برزیل تبدیل شد و در 54 مسابقه 26 گل زد. او در پی این درخشش به میلان ایتالیا منتقل شد، اما مصدومیت آغازگر دوران افول او بود. پاتو سال 2012 و به دنبال پنج سال حضور بی‌ثمر در فوتبال اروپا به برزیل عودت داده شد، ابتدا به کورینتیانس و سپس سائوپائولو. درباره پاتو که با آن استعداد بی‌نظیرش به هدر رفت، می‌گویند هیجان دوران نوجوانی او ناشی از ثروت و شهرت ناگهانی، تمرکز او را به هم ریخت.

3 ـ دنیلسون پرریرا نه وس: پرریرا زمانی آنچنان بااستعداد و تکنیک نابش همه را مسحور خود کرده بود که بسیاری از باشگاه‌های اروپایی را مشتری خود می‌دید. او که کاپیتانی تیم زیر هفده ساله‌های برزیل را برعهده داشت در نهایت سال 2005 به آرسنال پیوست، اما او و همه توانایی‌های حیرت‌انگیزش تنها یک سال در فوتبال اروپا دوام آورد و بسرعت به فوتبال برزیل و باشگاه سائوپائولو برگردانده شد. پیش‌بینی می‌شد او در آرسنال بسرعت به یکی از برترین بازیکنان دنیا تبدیل شود، اما این هافبک تکنیکی و تند و تیز مانند پاتو و روبینیو در هیاهوی پول و شهرت گم شد.

4 ـ دنیلسون دی اولیویرا: او پیش از آغاز جام جهانی 1998 با قراردادی به ارزش 5/31 میلیون یورو به رئال بتیس پیوست تا برای مدتی تبدیل به گرانترین بازیکن تاریخ فوتبال شود. اما رئال بتیس با خرید این بازیکن انگار همه پولش را به جوی آب ریخت، زیرا دنیلسونی که قرار بود به بهترین بازیکن دنیا تبدیل شود چیزی جز یک بازیکن درجه 2 در بتیس نبود. بعد از دو سال بی‌ثمر او به‌طور قرضی به فلامینگوی برزیل فرستاده شد، اما دوباره به فوتبال اروپا برگشت و به بوردوی فرانسه پیوست. اما دنیلسون با همه توانایی‌هایش هرگز تبدیل به ستاره نشد.

5 ـ پائولو سیلاس: سیلاس با تکنیک فوق‌العاده و قدرت حیرت‌انگیز پاس‌دهی و کنترل روی توپش از سائوپائولوی برزیل خود را معرفی کرد. این بازیکن متعلق به دهه 80 میلادی است و در جام جهانی مکزیک هم با 20 سال سن به میدان رفت. توانایی‌های حیرت‌انگیز سیلاس هرگز به اوج نرسید. حضور کوتاه او در تیمی همچون سامپدوریای ایتالیا هیچ حاصلی در بر نداشت تا یکی از برترین استعدادهای تاریخ فوتبال برزیل در سایه خوشگذرانی و تجمل‌گرایی به هدر برود.

6 ـ ادو: او می‌توانست «پله»ای دیگر برای فوتبال برزیل باشد. ادو در جام جهانی 1966 و در حالی‌که فقط 16 سال داشت به میدان رفت. او را بازیکنی حیرت‌انگیز و تکنیکی می‌دانستند که می‌تواند یک جام جهانی را تحت‌تاثیر خود قرار بدهد، اما توفان ادوی نوجوان ناگهان خوابید. هر چند او در سه جام جهانی بازی کرد، اما فقط دو بار در ترکیب برزیل قرار گرفت. شاید ادو زودتر از حد تصور اشباع شد.

7 ـ پائولو هنریک گانسو: نیمار، ستاره کنونی دنیای فوتبال تکنیکی مشابه هنریک دارد. هنریک از سال 2008 تا 2012 در سانتوس بازی کرد و پس از آن به سائوپائولو پیوست. هنریک که یک هافبک هجومی است گاه توانایی این را دارد چهار، پنج بازیکن را با هم دریبل بزند. اما افسوس که او دوامی در کار خود نداشت. می‌گویند اگر او قدر خود و استعدادهایش را بیشتر می‌دانست، می‌توانست به جای این‌که هفتمین بازیکن حاضر در فهرست استعدادهای هدر رفته تاریخ برزیل باشد، لقب یکی از بهترین بازیکنان دنیا را به خود بگیرد و در بزرگ‌ترین باشگاه‌های اروپایی بازی کند.

8 ـ جیووانی: چه می‌شود که بازیکنی نظیر جیووانی به جای این‌که هر روز پیشرفت کند روبه عقب گام برمی‌دارد را می‌توان در مسائلی همچون خوشگذرانی جستجو کرد. این هافبک هجومی حداقل این شانس را داشت که برای مدتی کوتاه و حتی عاری از موفقیتی هم که شده در باشگاه‌های اروپایی و تیم‌هایی نظیر بارسلونا، بنفیکا یا منچسترسیتی بازی کند، اما هرگز پتانسیل کامل خود را به نمایش نگذاشت. شیوه بازی کردن او را مشابه رونالدو می‌دانستند، اما متاسفانه او از آن بدرستی استفاده نکرد. جیووانی سی و چهار ساله براگان نیتو بازی می‌کند.

9 ـ آدریانو: شاید آدریانو بهتر از هر کسی می‌داند بی‌اخلاقی‌ها و رسوایی‌های اخلاقی‌اش فوتبال ناب او را از بین برد. این برزیلی با خوشگذرانی‌های شبانه‌اش در ایتالیا صدای همه را درآورده بود. نوسان بیش از اندازه در کار این فوتبالیست تکنیکی باعث شد او مدام در حال رفت و آمد بین فوتبال برزیل و اروپا باشد. رم، پارما، فیورنتینا و اینترمیلان تیم‌هایی بود که آدریانو برای آنها بازی کرد و البته هرگز موفق نشد به اندازه کافی در آنها بدرخشد.

10 ـ دیه‌گو: پدیده فوتبال برزیل پس از انتقال به وردربرمن به درخشش خود ادامه داد تا پله درباره او بگوید یکی از برترین بازیکنان تاریخ فوتبال برزیل خواهد شد، اما ستاره اقبال دیه‌گو بسرعت خاموش شد. او پس از این‌که به یوونتوس منتقل شد از ستاره‌ای که در برمن بود فرسنگ‌ها فاصله گرفت تا در سال 2010 به بوندسلیگا و این بار تیم ولفسبورگ برگردد. او مدتی هم در آتلتیکومادرید و فنرباغچه بازی کرد و آنجا هم نشان داد پله در مورد او چقدر اشتباه می‌کرده است!

هیلدا حسینی‌خواه / گروه ورزش