تایتانیک مرگبار چگونه ساخته شد

جیمز کامرون، چند سال پیش با ساخت فیلم «تایتانیک» یک بار دیگر توجه اذهان عمومی را به ماجرای تلخ تاریخی جلب کرد که اوایل قرن بیستم رخ داد و تمام دنیا را متحیر کرد. شاید ساخته شدن این فیلم پرفروش تاریخ سینما نیروی محرکه‌ای برای سازندگان مجموعه تلویزیونی «تایتانیک: خون و فولاد» شد. اگر فیلم سینمایی جیمز کامرون، قصه سفر بی‌بازگشت مسافران کشتی تایتانیک را به زبانی درام و فاجعه‌بار روی پرده سینما تعریف کرد، این مجموعه تلویزیونی به شرح چگونگی ساخت کشتی تایتانیک و افرادی می‌پردازد که این غول اقیانوس‌پیما را ساختند تا خود آن خالق یکی از بزرگ‌ترین فاجعه‌های انسانی تاریخ بشر باشد.

تایتانیک: خون و فولاد، محصول مشترک اروپایی است که به زبان انگلیسی تهیه شد و سال 2012 به نمایش درآمد. منتقدان تلویزیونی از آن به عنوان یکی از بهترین کارهای تلویزیونی چند دهه اخیر اسم می‌برند و تماشاگران هم استقبال بالایی از‌ آن کردند. بخش اعظم صحنه‌های این محصول مشترک فرانسوی، ایتالیایی، کانادایی، ایرلندی و انگلیسی در لوکیشن‌های مختلف صربستان فیلمبرداری شد. تهیه‌کنندگان مجموعه، آن را در 12 اپیزود تهیه کردند و آلمان و دانمارک اولین کشورهایی بودند که آن را اواسط ماه آوریل 2012 به نمایش گذاشتند. پس از آن شبکه‌های تلویزیونی ایتالیا، فرانسه، انگلستان و کانادا آن را پخش کردند. در آمریکا، این مجموعه به صورت یک مینی‌سری شش قسمتی به نمایش درآمد. تایتانیک: خون و فولاد، یکی از دو مجموعه پرخرج و گرانقیمت تلویزیونی است که درباره کشتی تایتانیک در سال 2012 تولید شد و به نمایش درآمد. مجموعه دیگر «تایتانیک» نام دارد.

خط اصلی قصه تایتانیک: خون و فولاد همان‌طور که از نام آن پیداست، دنبال‌کننده زندگی آدم‌هایی است که تایتانیک را ساختند؛ از کارگران معمولی و کم‌درآمد گرفته تا سرمایه‌گذاران طرح ساخت کشتی تایتانیک، قصه مجموعه به بررسی زندگی این آدم‌ها و شرایط ساخت این غول اقیانوس‌پیما می‌پردازد. به این ترتیب، این قصه به سراغ دکتر مارک مویر، یک مهندس مشتاق و بلندپرواز می‌رود. او کسی است که غول سرمایه‌گذاری وقت آمریکا، جی‌پی مورگان را متقاعد کرد که وی را برای خلق و ساخت بزرگ‌ترین کشتی دنیا استخدام کند. کار ساخت این کشتی در شهر بلفاست شروع شد؛ جایی که محل تولد و زندگی مارک مویر بود. نام حقیقی وی مارکوس مالونه بود، ولی در بزرگسالی نام و هویت جدیدی برای خودش انتخاب کرد. مارک مویر تلاش کرد هویت واقعی‌اش را از استخدام‌کنندگان خویش پنهان کند. دلیل اصلی این بود که وی کاتولیک بود و کارگزاران طرح پروتستان بودند؛ پروتستان‌هایی که شهر بلفاست را اداره می‌کردند و از کاتولیک‌ها متنفر بودند.

در طول کار ساخت کشتی، مارک مویر به سوفیا سیلورستی، یک مهاجر ایتالیایی دل می‌بندد. بزودی بین کارگران کشتی و کارگزاران ثروتمند طرح اختلاف‌هایی درمی‌گیرد و تنش‌هایی رخ می‌دهد. شرکت کشتی‌سازی هارلند و ولف ـ که از سرمایه‌گذاران اصلی طرح ساخت تایتانیک است ـ به دنبال کاهش هزینه‌های ساخت کشتی است و به همین دلیل از مواد ارزان‌قیمت استفاده می‌کنند. کارگران کشتی در آرزوی تشکیل یک اتحادیه کارگری هستند تا از حقوقشان دفاع کند و زنان هم در حال شکل‌دادن به جنبش دفاع از حقوق زنان در انگلستان هستند. مارک مویر در حالی که قصد فرار از گذشته خویش را دارد، باید با تمام مسائل و مشکلات پیش‌رو مقابله کند.

در حالی که قصه پرتنش و هیجان‌انگیز مجموعه تماشاگرانش را سخت درگیر خود کرده بود، گروهی از تاریخ‌شناسان نسبت به واقعی بودن برخی از رخدادهای آن اظهار تردید کردند. آنها گفتند بخش‌هایی از قصه این درام خیالی ـ تاریخی ارتباطی به واقعیات ندارد و ساخته و پرداخته ذهن سازندگانش است. با این حال، منتقدان هنری از تلفیق هنرمندانه شورش‌های کارگری با تضادهای مذهبی و رخدادهای سیاسی وقت در شهر بلفاست استقبال کردند و گفتند سازندگان مجموعه با قراردادن یک موضوع عاشقانه در کنار این مسائل اجتماعی و سیاسی توانسته‌اند پل ارتباطی خوب و مناسبی بین اجزای مختلف داستان ایجاد کنند. کوین زگرز و الکساندرا ماستروناردی در قصه مجموعه در نقش دو شخصیت اصلی آن ـ مارک مویر و سوفیا سیلورستری ـ بازی کردند. کایران دانلی، کارگردان مجموعه است و یک تیم پنج نفره فیلمنامه آن را نوشته‌اند. کایران دانلی در عین حال یکی از طراحان اصلی قصه فیلمنامه هم هست. چند تن از بازیگران سرشناس سینما همچون درک جاکوبی و نیوکمپل (بازیگر اصلی مجموعه فیلم ترسناک و موفق «جیغ») در تعدادی از نقش‌های مهم مجموعه ظاهر شده‌اند. رقم دقیق هزینه‌های تولید مجموعه هیچ وقت به صورت رسمی اعلام نشد، ولی برخی رسانه‌ها صحبت از رقم 50 تا 70 میلیون دلار می‌کنند که رقم کلان و بسیار بالایی برای یک کار تلویزیونی (حتی یک درام دوره‌ای تاریخی) به حساب می‌آید. البته سازندگان تایتانیک: خون و فولاد هیچ وقت این ارقام را تائید نکرده‌اند.

ورایتی / مترجم: کیکاووس زیاری