کمی تأمل داشته باشیم

همچنین برخی کارگردانان مثل حمید نعمت‌الله در سریال تلویزیونی« وضعیت سفید» یک شخصیت معلول را در قصه‌اش قرار داده بود. گرچه این شخصیت محور عمده داستان نبود، اما بخش اندکی از داستان را به خودش اختصاص داد. بدون تردید این اتفاق خوشایندی است که فیلمسازان ما علاقه‌مند هستند از این زوایه به برخی دغدغه‌های مردم بپردازند، اما لازمه هر اثری کمی تحقیق و مطالعه است، اما گاهی شاهد هستیم با وجود اهمیت این مساله، مورد غفلت قرار می‌گیرد. در حالی که کافی است فیلمساز یا نویسنده اثر به اندازه سه یا چهار ساعت پای صحبت‌های یک بیمار یا اطرافیانش بنشیند تا بیشتر در جریان وضع بیمار قرار بگیرد تا وقتی خانواده‌هایی که بیماری با وضع مشابه در فیلم را در خانه دارند، برایشان یک علامت سوال بی‌جواب پیش نیاید، اتفاقی که در فیلم سینمایی «مردن به وقت شهریور» به کارگردانی هاتف علیمردانی پیش آمد.

داستان این فیلم درباره مردی با نام علیرضا (حمید فرخ‌نژاد) است که سه فرزند جوان و نوجوان دارد و فرزند بزرگ او با نام حامد مبتلا به بیماری ام‌اس شده است. همسر علیرضا سال‌ها پیش او را رها کرده و حالا او با مشکلات ریز و درشت بچه‌هایش دست و پنجه نرم می‌کند. بخشی از قصه این سریال درباره مشکلات حامد است که بعد از گذشت دو سال از بیماری ام‌اس دیگر حتی قادر به انجام دادن کارهای شخصی‌اش نیست.

اسکلروز چندگانه که با نام اختصاری ام‌اس شناخته می‌شود، یک بیماری التهابی است که در آن سلول‌های عصبی در مغز و ستون فقرات آسیب می‌بینند. این آسیب‌دیدگی در توانایی بخش‌هایی از سیستم عصبی که مسئول ارتباط هستند اختلال ایجاد می‌کند.

بدون شک تا این بخش از داستان مردن به وقت شهریور مشکلی نیست، اما بیماران ام‌اس حتی در بدترین وضع به مرور زمان و آرام‌آرام توانایی‌های حرکتی‌شان را از دست می‌دهند و این طور نیست که بعد از گذشت دو سال توانایی انجام دادن هیچ کاری را نداشته و کاملا وابسته به اطرافیان شوند.‌ از سوی دیگر حالت‌های فیزیکی بیماران ام‌اس به این صورت که در‌ فیلم نشان داده می‌شود، نیست. کافی بود کارگردان و بازیگر این نقش چند ساعت کنار یک بیمار ام‌اس می‌نشستند یا با اطرافیانش صحبت می‌کردند تا متوجه نوع رفتارهای فیزیکی او شوند. کاری که همایون اسعدیان در فیلم «طلا و مس» انجام داد و بدرستی تصویر یک بیمار ام‌اس را به‌تصویر کشید. در این صورت تماشاگرانی که از نزدیک یک بیمار ام‌اس را ندیده‌اند با اطلاعات اشتباه فیلمساز رو به رو نشدند‌.

فاطمه عودباشی / گروه رادیو و تلویزیون