بازگشت سر مبارک امام حسین (ع)

اقوال مشهور در محل دفن به این شرح است:

1 ـ سر به کربلا بازگردانده شد و به بدن ملحق گردید.

2 ـ سر در نجف اشرف کنار قبر امیر مومنان است.

3 ـ در بازگشت قافله به مدینه، سر را در بقیع دفن کردند. (کنار مزار مادرش فاطمه(س))

4 ـ در شام دفن شد. در محل دفن در شام چند قول وجود دارد:

ـ در دارالاماره قصر‌الخضراء یزید دفن گردید. (کنار مسجد اموی)

ـ در گورستانی در دمشق

ـ در قبرستان مسلمانان دمشق در عصر سلیمان بن عبدالملک دفن گردید.

ـ کنار باب‌الفرادیس دمشق دفن شد. (کنار برج سوم در مشرق باب‌الفرادیس)

ـ در مسجد رقه بر ساحل فرات دفن شد

ـ داخل مسجد جامع شهر رقه

ـ بیرون دروازه توما

5 ـ در مصر و در شهر قاهره (یک قول آن است که در عسقلان دفن شد و سپس به مصر منتقل شد.)

این 12 قول مشهورترین اقوال در محل دفن سر مبارک حضرت اباعبدالله‌الحسین(ع) هستند.

معتقدان به الحاق سر در کربلا

از میان اقوال پیش گفته، اکثریت مقتل‌نویسان و تاریخ‌نگاران عاشورا بر این باورند که سر مبارک امام حسین(ع) سرانجام به کربلا بازگردانده و در کنار بدن دفن شده است. برخی مشهورترین اقوال و منابع عبارتند از:

1 ـ در امالی شیخ صدوق به نقل از فاطمه بنت علی(ع) آمده است که سر امام را سیدالساجدین علی‌‌بن‌‌الحسین(ع) به کربلا بازگرداند.

2 ـ در روضه‌الواعظین همین نظر و به نقل از شیخ صدوق ذکر شده است که معلوم می‌شود نویسنده کتاب ـ ابن قتال نیشابوری ـ بر همان باور است.

3 ـ در تسلیه‌المجالس نیز آمده است که سر امام حسین(ع) به کربلا بازگردانده شد و با پیکرش دفن گردید.

4 ـ شیخ طبرسی با اندکی تردید، ولی با تصریح معتقد است سر امام را از شام به کربلا بازگرداندند و به بدن ملحق کردند و خدا داناست.

5 ـ علامه مجلسی در بحارالانوار می‌نویسد: قول مشهور امامیه آن است که سر را امام زین‌العابدین(ع) به کربلا بازگرداند و با پیکرش دفن شد.

6 ـ در اللهوف نیز سید بن طاووس معتقد به بازگرداندن سر و الحاق به بدن در کربلاست.

7 ـ در مقتل خوارزمی آمده است که سر در صندوق‌‌خانه‌های بنی‌امیه تا عصر سلیمان‌بن عبدالملک ماند و سپس بیرون آوردند و خوشبو کردند و سرانجام به کربلا فرستادند و با جسد دفن شد.

8 ـ‌در مثیرالاحزان ابن‌نمای حلی پس از ذکر اقوال گوناگون محل دفن در مدینه، دمشق و مصر می‌گوید قول قابل اعتماد من برگرداندن سر، پس از گرداندن در شهرها به کربلا و دفن در کنار بدن مطهر است.

9 ـ سبط ابن‌جوزی همین نظر را با اندکی تفاوت مطرح می‌کند که مشهورترین قول این است که سر مبارک همراه اسرا به مدینه آورده شد و سپس به کربلا بازگردانده و در کنار بدن به خاک سپرده شد.

10 ـ شخصیت‌های دیگری چون شبراوی در الاتحاف بحب‌الاشراف، ابوریحان بیرونی در الآثارالباقیه، شبلنجی در نورالابصار، شیخ بهایی در توضیح المقاصد همین قول مشهور پیوستن سر به بدن در کربلا را باور دارند.

حتی گاه کسانی که اقوال دیگر را مطرح کرده‌اند با اندکی احتیاط گفته‌اند: قول مشهور بازگرداندن سر به کربلاست. عمده تاریخ‌نگاران، آورنده سر را امام سجاد(ع) ذکر کرده‌اند.