تهاجم حروف به تابلوهای خط ـ نقاشی

نیستان در قالب خط ـ نگاره است و من در قالب اندیشه و تفکرات مولانا و پیام اول مثنوی که با «بشنو از نی چون حکایت می‌کند»، 19 تابلو ‌ خلق کرده‌ام که البته با توجه به 19 بیت اول مولانا و رمزی که این عدد در خود دارد من نیز قصد داشتم همین تعداد تابلو را در نمایشگاه قرار دهم، اما به خاطر کمبود فضا، تنها 15 اثر را نصب کردم.

در واقع مثنوی با بسم الله شروع نمی‌شود بلکه با بشنو آغاز می‌شود که همه را به شنیدن فرا می‌خواند و حرف« ب» این کلمه اشاره به بسم‌الله الرحمن الرحیم دارد، که خودش دارای 19 حرف است.

من چندین سال است که با مثنوی عجین هستم و معتقدم با این‌که مولوی 800 سال پیش متولد شده ولی اندیشه‌اش نو و مدرن است و هر کسی از فیلمساز و عکاس گرفته تا بازیگر و نقاش و... می‌تواند با خواندن مثنوی این شاعر، بهره‌ای از آن ببرد. بر این اساس من نیز در این نمایشگاه از این گنجینه استفاده کردم.

در این نمایشگاه مخاطب با واژه در ارتباط نیست بلکه با تهاجم حروف روبه‌روست که هر کدام سرّ و رمزی دارند.

من در این نمایشگاه تصمیم داشتم از فضای مدرن استفاده کنم، بر این اساس از خطوطی بهره بردم که هیچ خط خاصی نیستند و به نوعی تجربه شخصی من است. در واقع در این آثار بیشتر پرتاب قلم هستند تا استفاده از یک خط خاص. چرا که قصد داشتم حس فریاد را ایجاد کنم و معتقدم اگر بخواهیم بی‌واژگی را بنویسیم، باید با زبان شخصی این کار انجام دهیم.

اهالی خوشنویسی 450 سال است که از خط نستعلیق استفاده می‌کنند و فکر می‌کنم حالا وقت ‌آن رسیده که با وامداری از فضاهای سنتی و رنگ‌های ایرانی، فضای دیگری از خوشنویسی را به مخاطب عرضه کنیم.

من نیز در این نمایشگاه با این‌که در فضای مدرن کار کردم اما در متن نوشتاری کارت دعوتم از خط نستعلیق استفاده کردم چرا که هدفم نشان دادن وامداری‌ام به خوشنویسی سنتی بود، در واقع اگر چه هر چه دارم از همان نستعلیق است، اما در مسیر حرکتم در این هنر سعی کرده‌ام به یک زبان خاص در حروف برسم.

قصد داشتم فضای کاری‌ام را تغییر دهم و از آنجا که فکر می‌کنم خط ـ نقاشی هنوز برای مردم نامانوس است بنابراین به سمت خط ـ نگاره رفتم و سعی کردم با کنار هم قرار دادن حروف، معنا را به ادراک مخاطب برسانم. در واقع قصد من نقاشی نبوده بلکه ارائه یک کادر برای روایت نی و نیستان بوده که از عناصر نقاشی و خوشنویسی نیز استفاده کردم.

این نمایشگاه قاعدتا و اصالتا یک نمایشگاه گرافیکی است چرا که از ذهن کسی ایجاد شده که گرافیک خوانده و چیدمان حروف و فضای سمت و سو را می‌داند.

خوشنویسی و هنر ایرانی به قدری قدرتمند، معناگرا، رمزآلود و پر مفهوم است که اگر کسی وارد آن شود و خوشنویسی سنتی ایران را بشناسد، دیگر احتیاج‌ پیدا نمی‌کند ‌به سمت هنر غربی برود.

به عنوان مثال با بررسی در کارهای نگارگری به معناگرا بودن این هنر می‌رسیم و وقتی دنبال معنا در هنر باشیم، نباید سراغ آثار غربی‌ها برویم چرا که معتقدم غربی‌ها در هنر وامدار ما هستند.

به نظر من باید رنسانسی در هنر ایران رخ دهد؛ به طوری که آیین‌ها و اندیشه‌های ایرانی را ارائه و آن را با تفکر ایرانی و اسلامی ترکیب و عرضه کنیم. من معتقدم ما در هنر سرمایه‌هایی داریم که غربی‌ها ندارند. بنابراین به جای وارد کردن هنر آنها به هنر ناب خودمان، بهتر است هنرایرانی را به غربی‌ها ارائه کنیم.

خوشبختانه هنر نقاشیخط‌ بسیار روبه رشد است؛ به گونه‌ای که خیلی از دوستان سنتی کار نیز به آن روی آورده‌اند. ولی من به طور کلی نگران این رشد هستم زیرا خیلی از افرادی که وارد آن شده‌اند، خوشنویسی نمی‌دانند و ممکن است به بیراهه بروند که این مساله می‌تواند به بدنه این هنر آسیب بزند، در واقع بعضی وقت‌ها همین رشد نیز می‌تواند به خود هنر لطمه وارد کند.