فریدالدین محمدبنابوبکر ابراهیم عطار نیشابوری، متولد سال 540 هـ . ق در قریه کدکن، شاعر، دانشمند و از عرفای مشهور ایرانی بوده که در دوران جوانی به شغل داروفروشی (در اصطلاح قدیم عطاری) اشتغال داشته است.
چنین مشهور است که عطار نیشابوری در سال 618 هجری قمری هنگام حمله مغول به دست یکی از مغولان اسیر و سپس کشته میشود. نخستین بنای آرامگاه عطار اندکی پس از کشته شدن او، توسط قاضی القضاه یحیی بن ساعد از بزرگان نیشابور در اواسط قرن هفتم ساخته شد و اواخر دوره تیموری رو به ویرانی گذاشت.
پس از آن امیر علیشیر نوایی، وزیر سلطان حسین بایقرا عمارتی زیبا برآرامگاه عطار ساخت که ذکر این احوال در کتاب تذکره دولتشاه به تفصیل آمده است.
این بنا اواخر قاجار در معرض نابودی قرار گرفت و بالاخره بنای فعلی به هیات هشت ضلعی با گنبد دو پوش فیروزه ای در سال1341 هجری شمسی به همت انجمن آثار ملی، بازسازی و آراسته شد.
بقعه شیخ عطار پلانی 8 ضلعی دارد که روی بدنه خارجی آن در 4 جهت اصلی، 4 غرفه کوچک و در فضای داخلی در همان جهات 4 شاهنشین احداث شده است.
این چهار شاهنشین دارای 4 در کوچک چوبی و ساده هستند که به درون غرفههای بیرون باز میشوند. قبر شیخ وسط بنای مقبره قرار گرفته است.
در ورودی مقبره قبلا از جهت مشرق بوده که در حال حاضر به جبهه شمالی منتقل شده و رفت و آمد از سمت شمال بقعه صورت میگیرد.
خوشبختانه به همت سازمان میراث فرهنگی، صنایعدستی و گردشگری در این مجموعه غرفههای عرضه محصولات فرهنگی مشغول فعالیت هستند و گردشگران میتوانند با تهیه بروشورهای اطلاعاتی و لوحهای فشرده و کتابهای مرتبط، با آثار و جاذبههای دیگر نیشابور آشنا شوند.
در باغ اطراف آرامگاه عطار، کمالالملک نقاش نامی ایران آرام گرفته است. دیدن آرامگاه این دو ستاره بزرگ آسمان هنر ایران هر بازدیدکنندهای را به اندیشه فرو میبرد که:
هفت شهر عشق را عطار گشت
ما هنوز اندر خم یک کوچهایم