سدها، جازموریان را خشک کردند

به گزارش مهر، خشکسالی در استان کرمان که در آستانه چهاردهمین سال پیاپی قرار گرفته است هر روز چهره جدیدی در استان کرمان نمایان می کند.

باتلاق بین المللی جازموریان که یکی از مهمترین حوزه های آبریز جنوبشرق کشور در مرز استان کرمان و سیستان و بلوچستان و در شهرستان رودبار جنوب کرمان واقع شده است نیز از این امر بی تاثیر نمانده است و طی سال های اخیر باتلاق جازموریان در فصول گرم سال و کاهش سطح آب کاملا خشک می شود.

این درحالی است که این باتلاق در ابتدای سال و به دلیل بارندگی های مطلوب در جنوب کرمان در قسمت هایی بار دیگر احیاء شده بود و جایگاه خود را به عنوان یکی از مهمترین مراکز کوچ پرندگان مهاجر سیبری و محل رشد و نمو گیاهان و حیوانات وحشی به دست آورده بود اما این باتلاق به جز در روزهای اندکی از سال خشک می شود و وضعیت این باتلاق به جایی رسیده که به عنوان مرتع از آن استفاده می شود و همین مراتع نیز به دلیل خشکسالی و همچنین وجود چندین سد در بالا دست در حال خشک شدن هستند.

باتلاق جازموریان به فراموشی سپرده شده است

نکته قابل تامل اینکه گویی جازموریان در کرمان به فراموشی سپرده شده است و کمتر کسی به این اکوسیستم طبیعی توجه می کند در حالیکه وجود چنین نعمات طبیعی در استانهای دیگر به صورت ویژه مورد توجه قرار می گیرد اما در استان کویری کرمان این باتلاق بین المللی کمتر مورد توجه قرار گرفته است و خشکسالی آن را تهدید می کند.

این درحالی است که فرماندار قلعه گنج با اشاره به نقش تاثیر گذار این باتلاق وسیع در حفظ اکوسیستم طبیعی منطقه خواستار توجه بیشتر مسئولان به این باتلاق شده است.

حسن مرادی با اشاره به خشکسالی خواستار ساماندهی مرتع بزرگ جازموریان در جنوب کرمان شد.

وی گفت: مرتع بزرگ جازموریان آبریز بزرگ در جنوب کرمان است که متأسفانه با احداث سد در بالادست رودخانه هلیل از جمله سد بافت، حفظ و نگهداری این مرتع عظیم را به خطر انداخته است.
 
فرماندار قلعه گنج تصریح کرد: به همین منظور تمهیداتی در ستاد توسعه جنوب که با اجرای طرح مطالعاتی شامل انتقال آب از مناطق چاه دادخدا، رودبار و قلعه گنج در دستور کار قرار گرفته است و در حال حاضر دو دستگاه موتورپمپ با دبی آب 200 لیتر در ثانیه آبرسانی به دامهای منطقه انجام می شود. در حال حاضر کار انتقال آب از حوزه قلعه گنج به طول 26 کیلومتر انجام شده است.

2 میلین راس دام در جازموریان

معاون مناطق خشک سازمان جنگل ها و مراتع آبخیزداری نیز خواستار برنامه ریزی و توجه ویژه به این منطقه شده است.
 
محمد گرشاسبی با اشاره به کم آبی و خشکسالی اضافه کرد: متاسفانه این روند تاثیرات منفی فراوانی بر باتلاق بین المللی گذاشته است و تحولات طبیعی زیادی ایجاد کرده است.در حقیقت این منطقه به دلیل موقعیت جغرافیایی و گستردگی یکی از مناطق طبیعی بکر کشور است که کمتر دخل و تصرف را شاهد بوده است و در برخی مکانها شاهد کشاورزی و چرای بی رویه در حد محدود هستیم.
 
وی با اشاره به پتانسیل های باتلاق جازموریان گفت: در صورت استفاده از این ظرفتی ها شاهد پیشرفت مناطق محروم اطراف آن خواهیم بود اما این امر باید با برنامه ریزی و توجه به حفظ منابع طبیعی باید باشد.

وی گفت: بیش از 300 هزار هکتار وسعت این منطقه است که ناشناخته مانده است و دارای گونه های گیاهی و جانوری منحصر به فرد است.
 
وحید محمدی کارشناس منابع طبیعی در این خصوص گفت: در واقع در منطقه گرم و خشک جنوب شرق کشور به خصوص در منطقه جازموریان که دارای وسعت بسیار زیادی نیز است وجود دریاچه باتلاق جازموریان از مهمترین منابع آبی در منطقه است.
 
وی افزود: این منبع آبی می توان آب مورد نیاز برای ادامه حیات وحوش منطقه و همچنین گونه های گیاهی را فراهم کند اما طی سالهای اخیر خشکیدگی این منطقه بیشتر به چشم می آید و تعداد فصل های خشکیدگی نیز هر سال رو به افزایش است.

این کارشناس اضافه کرد: در سرچشمه های رودخانه های این آبریز سدهایی ایجاد شده است که به سد بافت و سد جیرفت می توان اشاره کرد که موجب کم آبی هلیل رود در پائین دست می شود. این مسئله بر اکوسیستم منطقه تاثیر منفی گذاشته است که در دراز مدت منجر به انقراض برخی گونه ها و یا مهاجرت آنها می شود.
 
این درحالی است که برخی از مسئولان محلی کرمان همچنین از قطع درختان میان مزارع در شهرستان های جنوبی کرمان و بعضا در مراتع جازموریان ابراز نگرانی کرده اند که به دلیل استفاده کشاورزان از سیستم های آبیاری مکانیزه انجام می شود.
 
گفته می شود که برخی از این درختان کهنسال و از منابع طبیعی منطقه می شود.
 
همچنین خشکسالی در مراتع جازموریان سطح آب را که روزگاری تا سه متری زمین بود بسیار کاهش داده است و همین مسئله موجب بروز مشکلاتی برای مناطبع طبیعی و حیات وحش شده است.