دوباره سازی فیلم های قدیمی

این نسخه‌های دوباره‌سازی شده تقریبا همیشه وامدار فیلم‌های موفق و پرفروش هستند که در زمان نمایش عمومی خود در دهه‌های قبل، انبوه تماشاگران را جذب خود کرده و جزو کارهای پر سر و صدای دوران خود بوده‌اند. «توریست» با بازی جانی دپ نسخه دوباره‌سازی شده یک اکشن موفق فرانسوی بود که سال 2005 به وسیله آنتونی زیمر کارگردانی شد. همین یک مورد نشان می‌دهد نسخه‌های جدید فیلم‌های قدیمی، حکم معدن طلا را برای جدول گیشه نمایش سینماهای اروپا داشته‌اند. این فیلم‌ها معمولا نه فقط در کشور سازنده با موفقیت بالای مالی روبه‌رو شده‌اند، بلکه در کشورهای همسایه هم توانسته‌اند شمار بسیار زیادی از تماشاگران را جذب کنند. منتقدان معمولا از این فیلم‌ها به عنوان محصولات فرا فرهنگی سینمایی اسم می‌برند که توان خلق موقعیت‌های ویژه را دارند. این فقط صنعت سینمای آمریکا نیست که دست به دوباره‌سازی انگلیسی زبان محصولات موفق اروپایی، آسیایی و حتی آمریکای لاتین می‌زند. در قاره اروپا هم فیلمسازان کشورهای مختلف این قاره، گاهی به دست یکدیگر نگاه می‌کنند و با تقلب، نسخه‌های دوباره‌سازی شده بومی محصولات موفق را می‌سازنند.

یکی از این فیلم‌ها، محصول سال 2010 صنعت سینمای اسپانیا به نام «سه متر بالای آسمان» بود که حال و هوایی نوجوانانه و رمانتیک داشت. این فیلم پرفروش در حقیقت نسخه دوباره‌سازی شده یک فیلم ایتالیایی به همین نام بود که سال 2004 به نمایش عمومی در آمد و بسیار خوب فروش داشت. صنعت سینمای هالیوود هم چند سالی است که قصد دارد این فیلم را به زبان انگلیسی دوباره‌سازی کند و پس از موفقیت نسخه اسپانیایی زبان آن، عزم خود را برای تولید نسخه موردنظر خود جزم کرده است. حتی گفته می‌شود موفقیت مالی و انتقادی این نسخه‌های دوباره‌سازی شده، راه را برای نمایش عمومی دوباره نسخه‌های اصلی در کشورهای سازنده آنها نیز هموار می‌کند. صنعت سینمای ایتالیا هم در این ارتباط بیکار ننشسته و این روزها در حال همکاری با سازندگان فرانسوی نسخه دوباره‌سازی شده فیلم موفق سه متر بالای آسمان است. «به جنوب خوش آمدید» که یکی از پرفروش‌ترین محصولات سال 2010 سینمای ایتالیاست، نسخه دوباره‌سازی شده فیلم دنی بون «به اشنتیس خوش آمدید» است. نسخه اصلی سال 2009 با فروش 200 میلیون دلاری در جدول گیشه نمایش سینماهای فرانسه به موفق‌ترین محصول سینمای کل تاریخ سینمای فرانسه تبدیل شد. اگر چه نسخه ایتالیایی زبان فیلم در ایتالیا با موفقیت بالای مالی روبه‌رو شد، ولی در جدول گیشه نمایش سینماهای فرانسه یک شکست سخت تجاری خورد؛ اما تحلیلگران اقتصادی سینما می‌گویند نمایش عمومی آن در آلمان (که همین روزها شروع می‌شود)‌ با موفقیت همراه خواهد بود.

اسپانیا سال 2002 یک فیلم پرفروش به نام «آن‌سوی اتاق» داشت که کسی تصور نمی‌کرد موفقیت خوب مالی به دست آورد. ولی این اتفاق رخ داد و حالا خبر می‌رسد ایتالیایی‌ها در تدارک تولید نسخه دوباره‌سازی شده بومی آن هستند. حتی گفته می‌شود صنعت سینمای ایتالیا قصد دارد آن را به یک مجموعه فیلم تبدیل کند. درام روانکاوانه فرانسوی «جنایت عشق» و کمدی رمانتیک «دل‌شکسته‌ها»ی این کشور هم قرار است صاحب نسخه‌های انگلیسی زبانی شوند که صنعت سینمای انگلستان آنها را تهیه و تولید خواهد کرد. ریکاردو توزی، یکی از تهیه‌کنندگان مطرح سینمای ایتالیا دوباره‌سازی محصولات موفق اروپایی به زبان‌های مختلف را نتیجه جهانی شدن اقتصاد و فرهنگ می‌داند. به اعتقاد او، این جهانی شدن باعث شده به جای تسلط محصولات سینمای آمریکا بر بازار جهانی، صنعت سینمای بقیه کشورهای جهان هم بتواند خودی نشان دهد و بیش از گذشته مطرح شود. به این ترتیب، عموم تماشاگران جهان به دنبال تماشای فیلم‌هایی هستند که حال و هوایی متفاوت و تازه و حتی با فرهنگ و خلق و خوی آنها همراهی و نزدیکی بیشتری داشته باشند. به گفته توزی، با جهانی شدن و حرکت جوامع مختلف به این سمت هر آدمی به دنبال یک آینه می‌گردد تا بتواند با آن احساس همذات‌پنداری کرده، هویت خود را در آن پیدا کند. ایتالیایی‌ها می‌خواهند فیلم ایتالیایی ببینند و همین‌طور فرانسوی‌ها و اسپانیایی‌ها. هر کسی دوست دارد زبان، فرهنگ و بازیگران کشور خودش را روی پرده ببیند و در عین حال، شاهد تماشای کارهایی باشد که بهتر می‌‌تواند دل به قصه و ماجراهایش بدهد و با آن همذات‌پنداری کند.

بسیاری از منتقدان و تهیه‌کنندگان اروپایی هم مثل توزی بر این باورند که تصورات، محتوا و لحن روایتی محصولات اروپایی خیلی شبیه هم می‌شود و دقیقا به همین دلیل است که دوباره‌سازی نسخه‌های بومی محصولات خارجی به صورت یکی از گرایش‌‌های اصلی صنعت سینمای کشورهای اروپایی درآمده است. این قصه‌ای است که عموم تهیه‌کنندگان و فیلمسازان اروپایی آن را انجام می‌دهند و دنبال می‌کنند. با این حال، توزی تصدیق می‌کند که تمام این نسخه‌های دوباره‌سازی شده الزاما به کارهایی پرفروش تبدیل نمی‌شوند.

بهترین مثال، فیلمی از خود او به نام «جیا ایری» است که سال 2004 با نگاهی به فیلم معروف و موفق آمریکایی «روز گراندهاگ» ساخته شد. در حالی که نسخه انگلیسی زبان فروش خوبی در آمریکا و اروپا کرد، نسخه ایتالیایی زبان در سرزمین مادری با شکست سخت تجاری روبه‌رو شد. اما عدم موفقیت مالی و انتقادی تعدادی از این نوع فیلم‌ها ‌باعث نشد صنعت سینمای اروپا کار دوباره‌سازی نسخه‌های موفق محصولات سینمایی را رها کند و هنوز هم هر از گاهی، فیلم‌هایی توسط هنرمندان کشورهای اروپایی ساخته می‌شوند که دقیقا بازسازی بومی فیلم‌‌های موفق کشورهای همسایه نزدیک و دور هستند. چنین فیلمسازی‌ای این روزها به صورت یک گرایش قوی در صنعت سینمای اروپا درآمده است.