جشنواره فیلم فجر غافلگیر شد

نمایش فیلم «جدایی نادر از سیمین» اصغر فرهادی در سینمای رسانه توانست نظر اغلب منتقدان سختگیر سینما را به خود جلب کند. برخی از این نظرات را در صفحه آخر روزنامه در ستون «روی خط جشنواره» می‌توانید بخوانید.

جمعه‌شب و بعد از نمایش فیلم «جدایی نادر از سیمین» اصغر فرهادی در جمع نمایندگان رسانه‌های گروهی گفت:«من به دنیا و زندگی نگاه مطلقی ندارم. دیدم نسبت به همه چیز نسبی است و این اندیشه قطعا در کارهایم هم نشر پیدا کرده است.»

محمود کلاری، مدیر فیلمبرداری فیلم نیز فرد دیگری بود که به پرسش‌های خبرنگاران پاسخ داد. او کار با اصغر فرهادی را به «حادثه» تشبیه کرد و گفت: «در طول این 30 سال کار در سینما با بسیاری از بزرگان کار کردم، اما درس‌هایی که هنگام فیلمبرداری «جدایی نادر از سیمین» گرفتم، نه سینما بلکه فراتر از سینما و خود زندگی بود». وی ادامه داد: «فرهادی پیش از این که فیلمساز بزرگی باشد، انسان بزرگی است و در همه حال در زندگی اطرافیانش تاثیرگذار است. اقرار می‌کنم بعد از این فیلم احساس کردم همسرم را بیشتر از قبل دوست دارم و اتفاقات کوچک زندگی را مهم ‌دیدم؛ این که چرا حرف طبقه دیگر اجتماع را نمی‌فهمیم و چرا به همدیگر دروغ می‌گوییم.»

مریلا زارعی بازیگری که دومین تجربه خود با فرهادی را پشت سر گذاشته نیز گفت: «آرزوی من این است که بازیگران سینمای ایران سعادت بازی در حداقل یکی از فیلم‌های آقای فرهادی را داشته باشند.»

سارینا فرهادی فرزند فرهادی هم که در این فیلم ایفای نقشی حساس را به عهده داشت، درباره حضورش در فیلم پدرش گفت: «اوایل بازی برایم سخت بود و کلا کار فیلمبرداری را جدی نمی‌گرفتم. پس از چند بار حضور در صحنه و دیدن جدیت عوامل به ویژه پدرم، من هم انگیزه پیدا کردم.»

«گزارش یک جشن» فیلم دیگری بود که روز جمعه در سینمای رسانه‌های گروهی نمایش داده شد. مهمانان زیادی تماشاگر فیلم بودند. فرمانده نیروی انتظامی نیز یکی از تماشاگران فیلم بود و پس از پایان نمایش فیلم، با عوامل آن گفت و گو کرد. فیلم با واکنش‌های متفاوتی مواجه شد، اما در نشست رسانه‌ای آن «ابراهیم حاتمی‌کیا» این فرضیه که فیلم ادامه آژانس شیشه‌ای است را رد کرد و گفت: «من مشکلی با این قضیه ندارم. خوشبختانه این فیلم تداعی‌کننده یکی از فیلم‌های خود من است و برای کسی یادآور یک فیلم آمریکایی نیست، اما من هرگز نمی‌خواستم «آژانس شیشه‌ای» را تکرار کنم. آن فیلم، فیلمی متعلق به سال 75 است، اما «گزارش یک جشن» برای سال 89 ساخته شده است. با این قضیه که این فیلم را «آژانس شیشه‌ای2» بنامیم جنگی ندارم، اما اراده‌ای هم نیست که «آژانس شیشه‌ای» دوباره تکرار شود. رضا کیانیان، داریوش ارجمند، مریلا زارعی (بازیگران)، محمد پیرهادی (تهیه‌کننده) و سارا سمیعی (طراح صحنه) دیگر عوامل فیلم بودند که در سالن حضور داشتند. رضا کیانیان با بیان این مطلب که «سینمای حاتمی‌کیا را دوست دارم» گفت:«این فیلمنامه را چند سال پیش حاتمی‌کیا قبل از این که سه بار تغییر کند به من داده بود تا آن را بخوانم و نظرم را بگویم و وقتی مرا به این فیلم دعوت کرد که فیلم کلید خورده بود.» داریوش ارجمند نیز به این نکته اشاره کرد که «حاتمی‌کیا در کارهایش نخستین تیغ را به خودش می‌زند، نقد را از فضایی که در آن رشد کرده شروع می‌کند. برای من افتخاری بود که در این نقش بازی کنم.»

پیرهادی، تهیه‌کننده این فیلم نیز با اشاره به راز ماندگاری همکاری خود با حاتمی‌کیا گفت: «وقتی پروژه‌های ما شروع می‌شود دوستی ما تعطیل و هر کسی جای خودش قرار می‌گیرد. این فیلم سخت‌ترین همکاری من با ابراهیم حاتمی‌کیا بود.»

جشنواره فیلم فجر در نیمه دوم پایانی خود علاوه بر آثار نمایشی مربوط به مسابقه سینمای ایران، فیلم‌های ویدئویی و نیز آثار خارج از مسابقه را برای نمایندگان رسانه‌های گروهی نمایش می‌دهد. این فیلم‌ها در بخشی ویژه و رقابتی مورد بررسی قرار می‌گیرند، اما به نظر می‌رسد این آمادگی در دست‌اندرکاران جشنواره وجود دارد تا مانند فیلم‌های کوتاه، مستند و انیمیشن، این بخش نیز مستقل از فیلم‌های بلند سینمایی در جشنواره‌ای مستقل مورد داوری قرار گیرد. علاوه بر فیلم‌های ویدئویی، «فیلم‌های بخش خارج از مسابقه» نیز این روزها مهمان مرکز همایش‌های میلاد هستند. این آثار فیلم‌هایی هستند که از حضور در رقابت اصلی بازمانده‌اند اما تماشای آنها چندان خالی از لطف نیست.

از دیگر رویدادهای حاشیه‌ای جشنواره در روزهای گذشته نامه دسته‌جمعی حسن حسندوست، مصطفی خرقه‌پوش، بهرام دهقانی، هایده صفی‌یاری و محمدرضا مویینی از تدوینگران سینما به دبیر جشنواره بود که از هیات داوران جشنواره درخواست کردند تدوین فیلم‌هایی که آنها انجام داده‌اند مورد داوری قرار نگیرد. علت طرح چنین درخواستی این است که به نظر نویسندگان این نامه، تعداد بالای فیلم‌های حاضر در بخش مسابقه امکان صرف وقت و دقت در داوری تدوین این آثار را غیرممکن می‌کند. این تدوینگرها جمعا 11 فیلم را تدوین کرده‌اند، ولی هنوز خبری از واکنش مسوولان جشنواره به این نامه منتشر نشده است.

رضا استادی ‌/‌ گروه فرهنگ و هنر