بیرق زنون ،مراسمی برای حاجیان خوزستان

به گزارش مهر از اهواز، مراسم بیرق زنون در بین اقوام مختلف استان شامل عرب ، بختیاری ، لر ، دزفولی و شوشتری و ... با شیوه های مختلف برگزار می شود ولی قاعده کلی آن این است که پرچم های سفید و سبز رنگی در منزل کسی که به سفر حج رفته و همچنین فرزندانش نصب می شود تا نشان دهد در این خانه کسی به حج رفته است.

به طور معمول دو پرچم بزرگ یکی سفید به علامت پدر خانواده و یکی سبز رنگ به علامت مادر خانواده به همراه چندین پرچم سبز کوچک تر به علامت تعداد فرزندان فرد به حج رفته در بالاترین نقطه خانه حاجی و همچنین فرزندانش نصب می شود.

این مراسم در شب عید قربان با مراسمی خاص و معمولا با دعوت افراد نزدیک به صرف شام انجام می شود چراکه در این زمان حاجیان پس از پشت سر گذاشتن اعمال روز عرفه، محرم می‏شوند.

فردای این روز هم گوسفندی قربانی می شود و بین مردم محل و فقرا تقسیم می شود در عین حال برخی اقوام خوزستانی در شب برگزاری این مراسم اقدام به تهیه و خوردن انواع غذاهای سنتی می کنند.

در مورد نصب پرچم های کوچک عقاید مختلفی وجود دارد که شایعترین آنها این است که گفته می شود بیرق های کوچک به این دلیل نصب می شوند که افراد کوچکتر هم از جانب خداوند سفر حج در سالهای آینده نصیب آنها بشود که در این بین مردم به خوش یمن بودن این پرچم ها اعقتاد فراوانی دارند.

فقرای محل و افراد نیازمند هم با دیدن این بیرق ها به خانه ای که این پرچمها را نصب کرده مراجعه می کنند و طلب حاجت می کنند که افراد خانه هم برای سلامتی فرد به حج رفته در حد توان اقدام به رفع حاجت آنها می کنند و در روز عید قربان هم گوشت قربانی به فقرا داده می شود.

این بیرق‌ها ساده و به آسانی قابل تهیه هستند و شامل قطعه چوبی عمودی به همراه پارچه هایی که بعد از دوخته شدن، چوب درون آن قرار می گیرد و همانند یک پرچم می شود. البته امروزه خانواده ها از بازارهای استان و به خصوص نجاریها اقدام به تهیه این بیرق ها می کنند.

بیرق زنون در آستانه فراموشی 

البته در این بین باید اظهار داشت که این رسم که بی شک باعث نزدیکی دل و جسم افراد خانواده تحت نام یک فرد(حاجی می شود) در حال کمرنگ شدن است و نسل جدید چندانی اهمیتی به برگزاری آن نمی دهند.
 
به طور معمول حاجی ها قبل از رفتن به سفر اقدام به رفع کدورت و اختلاف ها با افرادی که با آنها اختلاف دارند می کنند و حتی اگر فرد مقابل نیز مقصر این اختلاف باشد ، حاجی معمولا با وساطت بزرگان فامیل یا منطقه خود به خانه وی می رود و تقاضای حلالیت می کند و در اکثر موارد کدورتها از بین می رود تا حاجی با خیالی راحت به دیدار با خانه معبود برود.

در بین مردم خوزستان رایج است که در نبود حاجی مراسمی به صرف شام یا ناهار برای وی می گیرند و افراد نزدیک و همسایه ها دعوت می شوند تا برای سلامتی و قبولی حج فرد به سفر رفته دعا کنند. همچنین در مدتی که حاجی در سفر است برخی خانواده ها اقدام به برگزاری مراسم مولودی به نیت حاجی می کنند.

هنگام بازگشت حاجیان از سفر حج معمولا افراد نزدیک اقدام به استقبال از حاجی از سفر برگشته می کنند و وی را تا رسیدن به خانه خود همراهی می کنند.

در این مراسم معمولا افراد خودروهای خود را با پرچم های سبز رنگ آذین می بندند و اقدام به چراغ و بوق زدن می کنند به گونه ای که کلیه افراد منطقه از آمدن حاجی با خبر می شوند. این افراد ناهار یا شام را در منزل وی می مانند.

در قوم عرب این مراسم با برگزاری مراسم سنتی با نام «یزله» رنگ و بوی خاصی دارد. یزله نوعی پایکوبی عربی است که هم در عزا و هم در شادی اجرا می شود  که در آن یک دست به شکل مشت کرده به هوا می رود و فرد به روی یک پا به پایکوبی می پردازد.

همچنین افراد مختلف از اقوام دور و نزدیک گرفته تا همسایه ها با شنیدن خبر رسیدن حاجی از سفر مکه به دیدن وی می آیند و با خود هدیه ای که معمولا اقلام خوراکی است می آورند. در سال های اخیر آوردن گوسفند به شدت رواج یافته ولی معمولا آوردن هدیه ای خوراکی به این نیت صورت می گیرد که کمکی به فرد از سفر برگشته برای تهیه ناهار و شام برای میهمانان باشد چرا که در خوزستان و به خصوص مردم عرب تا سه روز حاجی درگیر دید و بازدید اطرافیان خود است و در این مدت ناهار یا شام برای میهمانان تهیه می شود.