طرح های نیمه تمام چالش بزرگ ورزش

گرچه 4 رئیس اخیر سازمان تربیت بدنی (مصطفی هاشمی‌طبا، محسن مهرعلیزاده، محمد علی‌آبادی و علی سعیدلو) هریک به سهم خود، در جهت ساخت و تکمیل پروژه‌های ورزشی و بنا به میزان بودجه خود گام برداشته‌اند؛ اما هنوز هم بیش از 3000 پروژه ورزشی نیمه‌تمام در سراسر کشور وجود دارد و این چالش بزرگ به قوت خود باقی است.

این شرایط در حالی بر ورزش ایران حکمفرماست که طبق قانون برنامه چهارم توسعه فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی جمهوری اسلامی ایران ‌باید در پایان این برنامه یعنی پایان سال 88 میزان سرانه فضای ورزش در سراسر کشور به یک مترمربع می‌رسید، یعنی به ازای هر نفر از جمعیت کشور به طور میانگین یک مترمربع فضای ورزشی در سطح کشور وجود داشته باشد؛ امری که هرچند گویای نگاه ژرف قانونگذار به پیش‌زمینه توسعه ورزش ایران یعنی وجود زیرساخت‌های کافی است، اما در عمل وظیفه سنگینی را برعهده مسوولان ورزش نهاد و با وجود همه تلاشی که صورت گرفت، هیچ‌گاه به طور کامل از عهده آن برنیامده‌اند.

این در شرایطی است که طبق آمار شرکت توسعه و نگهداری اماکن ورزشی کشور، در پایان سال 88 میانگین سرانه ورزش 59‌/‌51 سانتی‌متر مربع بوده و حتی در صورت تکمیل پروژه‌های نیمه‌تمام که به قول علی سعیدلو، رئیس سازمان تربیت بدنی برای تکمیل آنها حداقل 3 سال زمان لازم است، این آمار به 77‌/‌68 سانتی‌مترمربع خواهد رسید و باز هم تا تحقق قانون برنامه چهارم که 3 سال هم از آن خواهد گذشت، فرسنگ‌ها راه است؛ چراکه برای هر دهم افزایش سرانه فضای ورزشی، باید 7 میلیون مترمربع مکان ورزشی ساخته شود.

در چنین شرایطی علی سعیدلو، رئیس سازمان تربیت بدنی، بلافاصله پس از برعهده گرفتن این مسوولیت در شهریور 88 با آگاهی از وضعیت اعتباری ورزش ایران، بدرستی دست روی مرکز ثقل ورزش یعنی کمبود بودجه گذاشت و وعده داد که بودجه 2000 میلیارد تومانی جذب ورزش خواهد کرد. این‌که چقدر از این مبلغ در نهایت محقق خواهد شد، بحث دیگری است؛ اما سعیدلو در توجیه نیاز ورزش به این مبلغ اعلام کرد که بالغ بر 3000 پروژه ورزشی نیمه‌تمام در سطح کشور وجود دارد که برای تکمیل این پروژه‌ها، بیش از 1500 میلیارد تومان نیاز است. قدمت شماری از این پروژه‌ها بالغ بر 2 دهه است و هرچند محمد علی‌آبادی، رئیس سابق سازمان تربیت بدنی وعده داد تا زمان تکمیل پروژه‌های موجود، هیچ پروژه‌ جدیدی تعریف نخواهد شد، اما در عمل هنوز هم شاهدیم به صورت جسته و گریخته احداث اماکن ورزشی در نقاط مختلف کشور به تصویب می‌رسد و با هر تصویب جدید، سنگینی بار بر دوش ورزش ایران بیشتر و بیشتر می‌شود.

ارقام بالا سعیدلو، رئیس سازمان تربیت بدنی را به رویکردی تازه واداشته است؛ رویکردی که در اقتصاد جهان، نه‌تنها به عنوان یک مکمل اقتصاد ملی هر کشور که به عنوان یک ضرورت شناخته می‌شود و آن سرمایه‌گذاری خارجی است.

رئیس سازمان تربیت بدنی، اخیرا در دیدار با سفیر چین در تهران تصریح کرد: در حال حاضر نزدیک به 3 میلیارد یورو فضای ورزشی در حال احداث داریم که باید ظرف 3 سال آینده همه آنها را تکمیل و به مرحله بهره‌برداری برسانیم.

رقم 3 میلیارد یورو (که بسیار بالاتر از 1500 میلیارد تومان اعلام قبلی اوست)، برای تکمیل فضاهای ورزشی نیمه‌تمام یعنی بالغ بر 4000 میلیارد تومان که تامین آن با توجه به ضرورت‌ها، نیاز‌ها و اولویت‌های مختلف کشور در بخش‌های گوناگون از طریق منابع داخلی قدری دشوار می‌نماید و به نظر می‌رسد سرمایه‌گذاری خارجی، راهکاری عقلانی است.

شرکت معتبر «سی تیک» که بزرگ‌ترین سازه فلزی جهان یعنی ورزشگاه ملی پکن، موسوم به آشیانه پرنده را با هزینه 423 میلیون دلاری بنا کرده است و تجربه فعالیت عمرانی در ایران از جمله در ساخت مترو را دارد، بنا به گفته سعیدلو، کار تکمیل پروژه‌های ورزش ایران را تا سقف یک میلیارد یورو برعهده خواهد گرفت.

رئیس سازمان تربیت بدنی در دیدار با مسوولان این شرکت، تکمیل ورزشگاه نقش جهان اصفهان، ورزشگاه شیراز و همچنین احداث ورزشگاهی نظیر آشیانه پرنده در تهران را به مسوولان این شرکت پیشنهاد داده است.

انتظار می‌رود نسخه سرمایه‌گذاری خارجی برای تکمیل پروژه‌های ورزشی محقق شود تا پروژه‌هایی نظیر ورزشگاه 75 هزار نفری نقش جهان اصفهان که از سال 77، ورزشگاه 50 هزار نفری میانرود شیراز که از سال 76، ورزشگاه 70 هزار نفری یادگار امام تبریز که از سال 67 ، نیمه تمام مانده اند و ورزشگاه به کل فراموش شده 50 هزار نفری اهواز و 13 ورزشگاه 15 هزار نفری در دست ساخت شهرهای ایلام، ارومیه، همدان، یاسوج، کرمانشاه، سنندج، قزوین، سمنان، زنجان، بیرجند، سبزوار، بجنورد، بوشهر و شهرکرد که از 20 تا 90 درصد پیشرفت فیزیکی برخوردارند، به بهره‌برداری برسند؛ ورزشگاه‌هایی که بعضا به شکل نیمه‌تمام افتتاح شده یا سال‌ها از زمان وعده داده شده برای افتتاح آنها گذشته است.

امید توفیقی
گروه ورزش