کشف ردپای انسان از گذشته‌های دور در دماوند

به گزارش خبرگزاری میراث فرهنگی ، این بستر متنوع زیستی، از سالیان دور مورد توجه انسان بوده و همواره از آن به عنوان زیستگاهی با ویژ‌گی‌های منحصر به فرد استفاده شده است. امروز دماوند بسترساز شکل‌گیری شهرهای متعددی در دامنه خود شده و هرچند برخی ساکنان آن به جان این کوه عظیم افتاده‌اند، اما هنوز پذیرای ساکنان خود است.

تاکنون مطالعات باستان‌شناسی، انسان‌شناسی، مردم‌شناسی و زیست‌محیطی زیادی در این بستر فرهنگی و طبیعی صورت گرفته است. این مطالعات بخشی از رازهای کهن دماوند و رشته کوه‌های البرز را فاش کرده و گستره فرهنگی این دامنه پهناور و این کوهستان عظیم را نشان داده است. از جمله مهم‌ترین مطالعات صورت گرفته در دماوند و البرز، مطالعات باستان‌شناسی است که در کنار کشف شاخص‌های زیست محیطی برای زندگی، حضور انسان را در این دامنه از گذشته‌های دور تاکنون شناسایی کرده است.

از جمله گروه‌های باستان‌شناسی که طی چندسال گذشته بررسی و شناسایی منطقه دماوند و البرز را بر عهده گرفته بودند، گروه فرانسوی CNRS به سرپرستی پروفسور بریون بود که فرزاد فروزانفر، انسان‌شناس و پژوهشگر ایرانی نیز همراه این هیات مطالعات تکمیلی خود را به انجام رسانده است. بر اساس شواهد به دست‌آمده توسط این باستان‌شناسان آشکار شد که انسان دوره پارینه‌سنگی فوقانی با استقرار در کوهپایه‌های دماوند، برای به دست‌ آوردن غذا به کنار رودخانه‌ها و جنگل می‌آمده و پس از انجام شکار و تهیه غذا،‌ دوباره به کوه بازمی‌گشته است.

فروزانفر درباره ادامه روند زندگی انسان در کوهپایه‌های دماوند می‌گوید: پس از دوره پارینه‌سنگی،‌ انسان غارنشین دماوند وارد مرحله عصر سنگ می‌شود که در سه مرحله اتفاق افتاده است. عصر سنگ تحتانی، میانی و نوسنگی انسان را به ترتیب از کوهپایه‌های بلند دماوند و البرز جدا می‌کند و او را به دامنه‌ها می‌آورد. انسان در این زمان نیز به غارهایی که در دامنه‌ها وجود داشته پناه می‌برد که شواهد زندگی آنها در غارهای هوتو، کمربند و کومیشان یافت شده است. اما به مرور زمان، زندگی در این غارها هم رها می‌شود و کم‌کم زندگی در جنگل‌ها و ساختن خانه با استفاده از شاخ و برگ درختان آغاز می‌شود.

به بیان دیگر هزاره سوم زمان حضور انسان در جنگل‌ها و دشت‌هاست. امروز شواهد این دوره در تالش‌، سوادکوه، دیلمان و لفور یافت شده است.